Ewangelia według św. Marka, rozdział 6

1 Et egressus inde, abiit in patriam suam : et sequebantur eum discipuli sui :

1 A odszedłszy stamtąd, przyszedł do ojczyzny swojej, i szli za nim uczniowie jego.

2 et facto sabbato cœpit in synagoga docere : et multi audientes admirabantur in doctrina ejus, dicentes : Unde huic hæc omnia ? et quæ est sapientia, quæ data est illi, et virtutes tales, quæ per manus ejus efficiuntur ?

2 A gdy nastał szabat, zaczął uczyć w synagodze i wielu słuchających zdumiewało się nad nauką jego, mówiąc: Skądże temu to wszystko? A co to za mądrość, która mu jest dana, i takie cuda, które dzieją się przez ręce jego?

3 Nonne hic est faber, filius Mariæ, frater Jacobi, et Joseph, et Judæ, et Simonis ? nonne et sorores ejus hic nobiscum sunt ? Et scandalizabantur in illo.

3 Czyż to nie jest rzemieślnik, syn Maryi, brat Jakuba i Józefa i Judy i Szymona? Czyż i sióstr jego tu u nas nie ma? I gorszyli się z niego.

4 Et dicebat illis Jesus : Quia non est propheta sine honore nisi in patria sua, et in domo sua, et in cognatione sua.

4 A Jezus im mówił: Iż prorok nie jest bez czci, chyba w ojczyźnie swojej, i w domu swoim, a między rodziną swoją.

5 Et non poterat ibi virtutem ullam facere, nisi paucos infirmos impositis manibus curavit :

5 I nie mógł tam uczynić żadnego cudu, tylko uzdrowił niewielu chorych, kładąc na nich ręce.

6 et mirabatur propter incredulitatem eorum, et circuibat castella in circuitu docens.

6 I dziwił się niedowiarstwu ich; a nauczając, obchodził okoliczne miasteczka.

7 Et vocavit duodecim : et cœpit eos mittere binos, et dabat illis potestatem spirituum immundorum.

7 I wezwał dwunastu, i począł ich po dwóch rozsyłać, i dawał im moc nad duchami nieczystymi.

8 Et præcepit eis ne quid tollerent in via, nisi virgam tantum : non peram, non panem, neque in zona æs,

8 I rozkazał im, aby nic na drogę nie brali, jak tylko laskę, ani torby podróżnej, ani chleba, ani pieniędzy w trzosie;

9 sed calceatos sandaliis, et ne induerentur duabus tunicis.

9 ale by chodzili w sandałach, a nie wdziewali dwóch sukien.

10 Et dicebat eis : Quocumque introieritis in domum, illic manete donec exeatis inde :

10 I mówił im: Gdziekolwiek wejdziecie do domu, tam mieszkajcie, aż stamtąd wyjdziecie.

11 et quicumque non receperint vos, nec audierint vos, exeuntes inde, excutite pulverem de pedibus vestris in testimonium illis.

11 A gdziekolwiekby was nie przyjęli, i nie słuchali, wychodząc stamtąd, otrząśnijcie proch z nóg waszych, na świadectwo im.

12 Et exeuntes prædicabant ut pœnitentiam agerent :

12 A wyszedłszy, przepowiadali, aby pokutę czynili.

13 et dæmonia multa ejiciebant, et ungebant oleo multos ægros, et sanabant.

13 I wyrzucali wielu czartów, i wielu chorych olejem namaszczali, i uzdrawiali.

14 Et audivit rex Herodes (manifestum enim factum est nomen ejus), et dicebat : Quia Joannes Baptista resurrexit a mortuis : et propterea virtutes operantur in illo.

14 I usłyszał król Herod (bo imię jego było rozsławione), i mówił: Że Jan Chrzciciel wstał z martwych, i dlatego cuda dzieją się przez niego.

15 Alii autem dicebant : Quia Elias est ; alii vero dicebant : Quia propheta est, quasi unus ex prophetis.

15 Inni zaś mówili: Że to jest Eliasz; inni znów powiadali: Iż jest to prorok, jak jeden z proroków.

16 Quo audito Herodes ait : Quem ego decollavi Joannem, hic a mortuis resurrexit.

16 Co usłyszawszy Herod, rzekł: Jan, którego ja ściąłem, ten wstał z martwych.

17 Ipse enim Herodes misit, ac tenuit Joannem, et vinxit eum in carcere propter Herodiadem uxorem Philippi fratris sui, quia duxerat eam.

17 Albowiem sam Herod posłał, i pojmał był Jana, i związał go w więzieniu z powodu Herodiady, żony Filipa, brata swego, że ją był pojął.

18 Dicebat enim Joannes Herodi : Non licet tibi habere uxorem fratris tui.

18 Jan bowiem mówił Herodowi: Nie godzi się tobie mieć żony brata twego.

19 Herodias autem insidiabatur illi : et volebat occidere eum, nec poterat.

19 A Herodiada czyhała nań, i chciała go zabić, a nie mogła.

20 Herodes enim metuebat Joannem, sciens eum virum justum et sanctum : et custodiebat eum, et audito eo multa faciebat, et libenter eum audiebat.

20 Albowiem Herod bał się Jana, wiedząc, że jest mężem sprawiedliwym i świętym, i strzegł go, a za jego radą wiele rzeczy czynił i chętnie go słuchał.

21 Et cum dies opportunus accidisset, Herodes natalis sui cœnam fecit principibus, et tribunis, et primis Galilææ :

21 Gdy zaś nadszedł dzień sposobny, sprawił Herod w urodziny swoje ucztę dostojnikom swoim i dowódcom i przedniejszym Galilei.

22 cumque introisset filia ipsius Herodiadis, et saltasset, et placuisset Herodi, simulque recumbentibus, rex ait puellæ : Pete a me quod vis, et dabo tibi :

22 A gdy weszła córka owej Herodiady, i tańczyła, i spodobała się Herodowi i wespół siedzącym, rzekł król do dziewczęcia: Proś mnie o co chcesz, a dam tobie.

23 et juravit illi : Quia quidquid petieris dabo tibi, licet dimidium regni mei.

23 I przysiągł jej: że o cokolwiek prosić będziesz, dam ci, choćby i połowę królestwa mego.

24 Quæ cum exisset, dixit matri suæ : Quid petam ? At illa dixit : Caput Joannis Baptistæ.

24 Ona wyszedłszy, rzekła matce swojej: O co mam prosić? Ta zaś odrzekła: Głowę Jana Chrzciciela.

25 Cumque introisset statim cum festinatione ad regem, petivit dicens : Volo ut protinus des mihi in disco caput Joannis Baptistæ.

25 A gdy weszła zaraz z pośpiechem do króla, prosiła, mówiąc: Chcę, abyś mi natychmiast dał na misie głowę Jana Chrzciciela.

26 Et contristatus est rex : propter jusjurandum, et propter simul discumbentes, noluit eam contristare :

26 I zasmucił się król; dla przysięgi i dla wespół siedzących nie chciał jej zasmucić,

27 sed misso spiculatore præcepit afferri caput ejus in disco. Et decollavit eum in carcere,

27 ale posławszy kata, rozkazał przynieść głowę jego na misie. I ściął go w więzieniu,

28 et attulit caput ejus in disco : et dedit illud puellæ, et puella dedit matri suæ.

28 i przyniósł głowę jego na misie, i oddał ją dziewczynie, a dziewczyna oddała ją matce swojej.

29 Quo audito, discipuli ejus venerunt, et tulerunt corpus ejus : et posuerunt illud in monumento.

29 Co usłyszawszy uczniowie jego, przyszli, i wzięli ciało jego, i położyli je w grobie.

30 Et convenientes Apostoli ad Jesum, renuntiaverunt ei omnia quæ egerant, et docuerant.

30 A gdy apostołowie zeszli się do Jezusa, opowiedzieli mu wszystko, co czynili, i czego uczyli.

31 Et ait illis : Venite seorsum in desertum locum, et requiescite pusillum. Erant enim qui veniebant et redibant multi : et nec spatium manducandi habebant.

31 I rzekł im: Pójdźcie osobno na miejsce pustynne i odpocznijcie trochę; bo wielu było tych, co przychodzili i odchodzili, i ani czasu do jedzenia nie mieli.

32 Et ascendentes in navim, abierunt in desertum locum seorsum.

32 I wstąpiwszy do łodzi, odjechali na miejsce pustynne osobno.

33 Et viderunt eos abeuntes, et cognoverunt multi : et pedestres de omnibus civitatibus concurrerunt illuc, et prævenerunt eos.

33 I widzieli ich odjeżdżających, i zwiedziało się wielu, i zbiegli się tam pieszo ze wszystkich miast, i wyprzedzili ich.

34 Et exiens vidit turbam multam Jesus : et misertus est super eos, quia erant sicut oves non habentes pastorem, et cœpit docere multa.

34 A wyszedłszy Jezus, ujrzał wielką rzeszę, i ulitował się nad nimi, że byli jak owce nie mające pasterza, i począł ich uczyć wielu rzeczy.

35 Et cum jam hora multa fieret, accesserunt discipuli ejus, dicentes : Desertus est locus hic, et jam hora præteriit :

35 A gdy już była późna godzina, przystąpili uczniowie jego, mówiąc: Miejsce to jest pustynne i już czas upłynął;

36 dimitte illos, ut euntes in proximas villas et vicos, emant sibi cibos, quos manducent.

36 rozpuść ich, aby poszli do najbliższych zagród i wsi, i kupili sobie żywności do jedzenia.

37 Et respondens ait illis : Date illis vos manducare. Et dixerunt ei : Euntes emamus ducentis denariis panes, et dabimus illis manducare.

37 A odpowiadając, rzekł im: Dajcie wy im jeść. I rzekli mu: Pójdźmy, kupmy za dwieście denarów chleba, a damy im jeść.

38 Et dicit eis : Quot panes habetis ? ite, et videte. Et cum cognovissent, dicunt : Quinque, et duos pisces.

38 I rzekł im: Ile chlebów macie? Idźcie, i zobaczcie. A dowiedziawszy się, odpowiedzieli: Pięć i dwie ryby.

39 Et præcepit illis ut accumbere facerent omnes secundum contubernia super viride fœnum.

39 I rozkazał im posadzić wszystkich gromadami na zielonej trawie.

40 Et discubuerunt in partes per centenos et quinquagenos.

40 I siedli gromadami po stu i po pięćdziesięciu.

41 Et acceptis quinque panibus et duobus piscibus, intuens in cælum, benedixit, et fregit panes, et dedit discipulis suis, ut ponerent ante eos : et duos pisces divisit omnibus.

41 A wziąwszy pięć chlebów i dwie ryby, wejrzawszy w niebo, błogosławił, i łamał chleb, i dawał uczniom swoim, aby przed nich kładli, i dwie ryby podzielił wszystkim.

42 Et manducaverunt omnes, et saturati sunt.

42 I jedli wszyscy, i najedli się.

43 Et sustulerunt reliquias, fragmentorum duodecim cophinos plenos, et de piscibus.

43 I zebrali ostatki, dwanaście koszów pełnych ułomków i z ryb.

44 Erant autem qui manducaverunt quinque millia virorum.

44 A tych, którzy jedli, było pięć tysięcy mężczyzn.

45 Et statim coëgit discipulos suos ascendere navim, ut præcederent eum trans fretum ad Bethsaidam, dum ipse dimitteret populum.

45 I wnet przymusił uczniów swoich wstąpić w łódź, aby go wyprzedzili za morze do Betsaidy, ażby on rozpuścił lud.

46 Et cum dimisisset eos, abiit in montem orare.

46 A rozpuściwszy ich odszedł na górę modlić się.

47 Et cum sero esset, erat navis in medio mari et ipse solus in terra.

47 I gdy nastał wieczór, była łódź w pośrodku morza, a on sam na ziemi.

48 Et videns eos laborantes in remigando (erat enim ventus contrarius eis) et circa quartam vigiliam noctis venit ad eos ambulans supra mare : et volebat præterire eos.

48 A widząc ich, jak się trudzili przy wiosłowaniu (bo im był wiatr przeciwny), około czwartej straży nocnej przyszedł do nich, chodząc po morzu, i chciał ich minąć.

49 At illi ut viderunt eum ambulantem supra mare, putaverunt phantasma esse, et exclamaverunt.

49 Lecz oni, skoro go ujrzeli chodzącego po morzu, mniemali, że to była zjawa, i zakrzyknęli.

50 Omnes enim viderunt eum, et conturbati sunt. Et statim locutus est cum eis, et dixit eis : Confidite, ego sum : nolite timere.

50 Albowiem wszyscy go widzieli, i zatrwożyli się. A natychmiast przemówił do nich, i rzekł im: Ufajcie, jam jest, nie lękajcie się!

51 Et ascendit ad illos in navim, et cessavit ventus. Et plus magis intra se stupebant :

51 I wstąpił do nich w łódź, i ustał wiatr. I tym bardziej zdumiewali się sami w sobie.

52 non enim intellexerunt de panibus : erat enim cor eorum obcæcatum.

52 Nie zrozumieli bowiem co do chlebów, gdyż serce ich było zaślepione.

53 Et cum transfretassent, venerunt in terram Genesareth, et applicuerunt.

53 A gdy się przeprawili, przyszli do ziemi Genezaret, i przybili do brzegu.

54 Cumque egressi essent de navi, continuo cognoverunt eum :

54 Skoro wyszli z łodzi, natychmiast go poznali.

55 et percurrentes universam regionem illam, cœperunt in grabatis eos, qui se male habebant, circumferre, ubi audiebant eum esse.

55 I przebiegając całą tę okolicę, poczęli na łożach przynosić źle się mających, gdzie usłyszeli, że jest.

56 Et quocumque introibat, in vicos, vel in villas aut civitates, in plateis ponebant infirmos, et deprecabantur eum, ut vel fimbriam vestimenti ejus tangerent, et quotquot tangebant eum, salvi fiebant.

56 A gdziekolwiek wchodził do wsi, albo do zagród albo miast, kładli niemocnych na ulicach, i prosili go, aby się dotknęli choć kraju szaty jego; i wszyscy, którzy się go dotknęli, zdrowymi się stawali.