Ewangelia według św. Łukasza, rozdział 14

1 Et factum est cum intraret Jesus in domum cujusdam principis pharisæorum sabbato manducare panem, et ipsi observabant eum.

1 I stało się, gdy Jezus wszedł do domu jednego z przedniejszych faryzeuszów jeść chleb w szabat, a oni go podpatrywali.

2 Et ecce homo quidam hydropicus erat ante illum.

2 A oto pewien człowiek opuchły był przed nim.

3 Et respondens Jesus dixit ad legisperitos et pharisæos, dicens : Si licet sabbato curare ?

3 Jezus też odpowiadając, rzekł do biegłych w Zakonie i faryzeuszów, mówiąc: Czy godzi się w szabat uzdrawiać?

4 At illi tacuerunt. Ipse vero apprehensum sanavit eum, ac dimisit.

4 Lecz oni milczeli; a on ująwszy, uzdrowił go, i odprawił.

5 Et respondens ad illos dixit : Cujus vestrum asinus, aut bos in puteum cadet, et non continuo extrahet illum die sabbati ?

5 A odpowiadając, rzekł do nich: Jeśli osioł albo wół którego z was wpadnie do studni, czy nie wyciągnie go zaraz w dzień sobotni?

6 Et non poterant ad hæc respondere illi.

6 I nie mogli mu na to odpowiedzieć.

7 Dicebat autem et ad invitatos parabolam, intendens quomodo primos accubitus eligerent, dicens ad illos :

7 Powiedział zaś przypowieść do zaproszonych, przypatrując się, jak pierwsze siedzenia obierali, mówiąc do nich:

8 Cum invitatus fueris ad nuptias, non discumbas in primo loco, ne forte honoratior te sit invitatus ab illo.

8 Gdy będziesz zaproszony na gody, nie siadajże na pierwszym miejscu, by czasem godniejszy od ciebie nie był zaproszony przez niego;

9 Et veniens is, qui te et illum vocavit, dicat tibi : Da huic locum : et tunc incipias cum rubore novissimum locum tenere.

9 a gdy przyjdzie ten, który ciebie i jego zaprosił, nie rzekł ci: Ustąp temu miejsca; a wtedy musiałbyś ze wstydem zająć miejsce ostatnie.

10 Sed cum vocatus fueris, vade, recumbe in novissimo loco : ut, cum venerit qui te invitavit, dicat tibi : Amice, ascende superius. Tunc erit tibi gloria coram simul discumbentibus :

10 Ale gdy będziesz zaproszony, idź, usiądź na ostatnim miejscu, aby przyszedłszy ten, który cię zaprosił, powiedział ci: Przyjacielu, posiądź się wyżej; wtedy będziesz miał chwałę przed współbiesiadującymi.

11 quia omnis, qui se exaltat, humiliabitur : et qui se humiliat, exaltabitur.

11 Każdy bowiem, co się wywyższa, będzie poniżony; a kto się uniża, będzie wywyższony.

12 Dicebat autem et ei, qui invitaverat : Cum facis prandium, aut cœnam, noli vocare amicos tuos, neque fratres tuos, neque cognatos, neque vicinos divites : ne forte te et ipsi reinvitent, et fiat tibi retributio ;

12 Mówił też i temu, który go zaprosił: Gdy wyprawiasz obiad albo wieczerzę, nie wzywajże przyjaciół twoich, ani braci twoich, ani krewnych, ani sąsiadów bogatych, by cię przypadkiem i oni wzajem nie zaprosili, i nie spotkała cię nagroda.

13 sed cum facis convivium, voca pauperes, debiles, claudos, et cæcos :

13 Ale gdy wyprawiasz ucztę, wezwij ubogich, ułomnych, chromych i ślepych;

14 et beatus eris, quia non habent retribuere tibi : retribuetur enim tibi in resurrectione justorum.

14 a będziesz błogosławiony, że nie mogą ci się odpłacić; albowiem będzie ci oddane w zmartwychwstaniu sprawiedliwych.

15 Hæc cum audisset quidam de simul discumbentibus, dixit illi : Beatus qui manducabit panem in regno Dei.

15 Gdy to usłyszał jeden ze współsiedzących, rzekł mu: Błogosławiony, który będzie jadł chleb w królestwie Bożym.

16 At ipse dixit ei : Homo quidam fecit cœnam magnam, et vocavit multos.

16 A on mu powiedział: Pewien człowiek zgotował wielką wieczerzę, i wezwał wielu.

17 Et misit servum suum hora cœnæ dicere invitatis ut venirent, quia jam parata sunt omnia.

17 I posłał sługę swego o godzinie wieczerzy, aby powiedział zaproszonym, żeby przyszli, bo już wszystko gotowe.

18 Et cœperunt simul omnes excusare. Primus dixit ei : Villam emi, et necesse habeo exire, et videre illam : rogo te, habe me excusatum.

18 I zaczęli się wszyscy razem wymawiać. Pierwszy mu rzekł: Kupiłem wieś, i muszę wyjść i obejrzeć ją; proszę cię, miej mnie za wymówionego.

19 Et alter dixit : Juga boum emi quinque, et eo probare illa : rogo te, habe me excusatum.

19 A drugi rzekł: Kupiłem pięć par wołów, i idę je spróbować; proszę cię, miej mnie za wymówionego.

20 Et alius dixit : Uxorem duxi, et ideo non possum venire.

20 A trzeci rzekł: Żonę pojąłem, a przeto nie mogę przyjść.

21 Et reversus servus nuntiavit hæc domino suo. Tunc iratus paterfamilias, dixit servo suo : Exi cito in plateas et vicos civitatis : et pauperes, ac debiles, et cæcos, et claudos introduc huc.

21 A wróciwszy się sługa, oznajmił to panu swemu. Wtedy gospodarz rozgniewany, rzekł słudze swemu: Wyjdź prędko na ulice i uliczki miasta, a ubogich i ułomnych i ślepych i chromych wprowadź tu.

22 Et ait servus : Domine, factum est ut imperasti, et adhuc locus est.

22 I rzekł sługa: Panie, stało się, jak rozkazałeś, a jeszcze jest miejsce.

23 Et ait dominus servo : Exi in vias, et sæpes : et compelle intrare, ut impleatur domus mea.

23 I rzekł pan słudze: Wyjdź na drogi i opłotki, a przymuszaj, by wchodzili, aby dom mój był napełniony.

24 Dico autem vobis quod nemo virorum illorum qui vocati sunt, gustabit cœnam meam.

24 A powiadam wam, że żaden z tych mężów, którzy byli wezwani, nie skosztuje wieczerzy mojej.

25 Ibant autem turbæ multæ cum eo : et conversus dixit ad illos :

25 Szły zaś z nim rzesze wielkie, a obróciwszy się, rzekł do nich:

26 Si quis venit ad me, et non odit patrem suum, et matrem, et uxorem, et filios, et fratres, et sorores, adhuc autem et animam suam, non potest meus esse discipulus.

26 Jeśli kto idzie do mnie, a nie ma w nienawiści ojca swego i matki, i żony i dzieci, i braci i sióstr, jeszcze też i duszy swojej, nie może być uczniem moim.

27 Et qui non bajulat crucem suam, et venit post me, non potest meus esse discipulus.

27 A kto nie dźwiga krzyża swego, i nie idzie za mną, nie może być uczniem moim.

28 Quis enim ex vobis volens turrim ædificare, non prius sedens computat sumptus, qui necessarii sunt, si habeat ad perficiendum,

28 Albowiem kto z was, chcąc zbudować wieżę, nie usiądzie pierwej, i nie obliczy, czy ma środki potrzebne na dokonanie,

29 ne, posteaquam posuerit fundamentum, et non potuerit perficere, omnes qui vident, incipiant illudere ei,

29 aby, gdyby założył fundament, a nie mógł dokończyć, wszyscy patrzący nie zaczęli śmiać się z niego,

30 dicentes : Quia hic homo cœpit ædificare, et non potuit consummare ?

30 mówiąc: Że ten człowiek zaczął budować, a nie mógł dokończyć.

31 Aut quis rex iturus committere bellum adversus alium regem, non sedens prius cogitat, si possit cum decem millibus occurrere ei, qui cum viginti millibus venit ad se ?

31 Albo który król, mając prowadzić wojnę z innym królem, pierwej siadłszy, nie pomyśli, czy może z dziesięciu tysiącami zmierzyć się z tym, który z dwudziestu tysiącami ciągnie przeciw niemu?

32 Alioquin adhuc illo longe agente, legationem mittens rogat ea quæ pacis sunt.

32 W przeciwnym razie gdy tamten jest jeszcze daleko, wyprawiwszy poselstwo, prosi o warunki pokoju.

33 Sic ergo omnis ex vobis, qui non renuntiat omnibus quæ possidet, non potest meus esse discipulus.

33 Tak więc żaden z was, który nie odstępuje wszystkiego, co ma, nie może być uczniem moim.

34 Bonum est sal : si autem sal evanuerit, in quo condietur ?

34 Dobra jest sól, lecz jeśli sól zwietrzeje, czym solona będzie?

35 Neque in terram, neque in sterquilinium utile est, sed foras mittetur. Qui habet aures audiendi, audiat.

35 Nie przyda się do ziemi, ani do gnoju, ale ją precz wyrzucą. Kto ma uszy ku słuchaniu, niechaj słucha.