Ewangelia według św. Łukasza, rozdział 22

1 Appropinquabat autem dies festus azymorum, qui dicitur Pascha :

1 Zbliżał się też dzień święty Przaśników, nazywany Paschą.

2 et quærebant principes sacerdotum, et scribæ, quomodo Jesum interficerent : timebant vero plebem.

2 A przedniejsi kapłani i doktorowie przemyśliwali, jakby Jezusa zabić, ale bali się ludu.

3 Intravit autem Satanas in Judam, qui cognominabatur Iscariotes, unum de duodecim :

3 I wstąpił szatan w Judasza, którego zwano Iszkariotą, jednego z dwunastu.

4 et abiit, et locutus est cum principibus sacerdotum, et magistratibus, quemadmodum illum traderet eis.

4 I odszedł, i umówił się z przedniejszymi kapłanami i przełożonymi, jakby im go wydał.

5 Et gavisi sunt, et pacti sunt pecuniam illi dare.

5 I uradowali się, i ułożyli, że mu dadzą pieniądze.

6 Et spopondit, et quærebat opportunitatem ut traderet illum sine turbis.

6 I obiecał, i szukał sposobnej pory, jakby im go wydać z dala od rzeszy.

7 Venit autem dies azymorum, in qua necesse erat occidi pascha.

7 Przyszedł zaś dzień Przaśników, w którym należało ofiarować Paschę.

8 Et misit Petrum et Joannem, dicens : Euntes parate nobis pascha, ut manducemus.

8 I posłał Piotra i Jana, mówiąc: Idźcie, i przygotujcie nam Paschę, abyśmy pożywali.

9 At illi dixerunt : Ubi vis paremus ?

9 A oni rzekli: Gdzie chcesz, abyśmy przygotowali?

10 Et dixit ad eos : Ecce introëuntibus vobis in civitatem occurret vobis homo quidam amphoram aquæ portans : sequimini eum in domum, in quam intrat,

10 I rzekł do nich: Oto gdy wejdziecie do miasta, spotka się z wami pewien człowiek, niosący dzban wody; idźcież za nim do domu, do którego wejdzie.

11 et dicetis patrifamilias domus : Dicit tibi Magister : Ubi est diversorium, ubi pascha cum discipulis meis manducem ?

11 I powiecie gospodarzowi domu: Nauczyciel mówi tobie: Gdzie jest gospoda, w której bym spożył Paschę z uczniami moimi?

12 Et ipse ostendet vobis cœnaculum magnum stratum, et ibi parate.

12 A on wam pokaże wieczernik wielki, usłany, i tam przygotujcie.

13 Euntes autem invenerunt sicut dixit illis, et paraverunt pascha.

13 Odszedłszy zaś znaleźli, jak im powiedział, i przygotowali Paschę.

14 Et cum facta esset hora, discubuit, et duodecim apostoli cum eo.

14 A gdy przyszła pora, zasiadł do stołu, i dwunastu apostołów z nim.

15 Et ait illis : Desiderio desideravi hoc pascha manducare vobiscum, antequam patiar.

15 I rzekł im: Pożądaniem pożądałem pożywać tę Paschę z wami, zanimbym cierpiał.

16 Dico enim vobis, quia ex hoc non manducabo illud, donec impleatur in regno Dei.

16 Gdyż wam powiadam, że odtąd nie będę jej pożywał, aż się wypełni w królestwie Bożym.

17 Et accepto calice gratias egit, et dixit : Accipite, et dividite inter vos.

17 A wziąwszy kielich dzięki czynił i rzekł: Weźcie, a podzielcie między siebie.

18 Dico enim vobis quod non bibam de generatione vitis donec regnum Dei veniat.

18 Albowiem wam powiadam, że nie będę pił z owocu winnego szczepu, aż przyjdzie królestwo Boże.

19 Et accepto pane gratias egit, et fregit, et dedit eis, dicens : Hoc est corpus meum, quod pro vobis datur : hoc facite in meam commemorationem.

19 A wziąwszy chleb, dzięki czynił, łamał, i dał im, mówiąc: To jest ciało moje, które się za was daje. To czyńcie na moją pamiątkę.

20 Similiter et calicem, postquam cœnavit, dicens : Hic est calix novum testamentum in sanguine meo, qui pro vobis fundetur.

20 Tak samo i kielich, po wieczerzy, mówiąc: Ten jest kielich, Nowy Testament we krwi mojej, który za was będzie wylany.

21 Verumtamen ecce manus tradentis me, mecum est in mensa.

21 Wszelako, oto ręka tego, co mnie wydaje, ze mną jest na stole.

22 Et quidem Filius hominis, secundum quod definitum est, vadit : verumtamen væ homini illi per quem tradetur.

22 A Syn Człowieczy idzie wprawdzie według tego, co jest postanowione; wszakże biada człowiekowi temu, przez którego będzie wydany.

23 Et ipsi cœperunt quærere inter se quis esset ex eis qui hoc facturus esset.

23 A oni zaczęli pytać się między sobą, który by to z nich był, co miał to uczynić.

24 Facta est autem et contentio inter eos, quis eorum videretur esse major.

24 Wszczął się też spór między nimi, który by z nich zdawał się być większym.

25 Dixit autem eis : Reges gentium dominantur eorum : et qui potestatem habent super eos, benefici vocantur.

25 I rzekł im: Królowie narodów panują nad nimi, a ci, którzy władzę nad nimi sprawują, zwani są dobroczyńcami.

26 Vos autem non sic : sed qui major est in vobis, fiat sicut minor : et qui præcessor est, sicut ministrator.

26 Lecz wy nie tak; ale który jest między wami większy, niech będzie jako mniejszy; a przełożony, jako ten, co służy.

27 Nam quis major est, qui recumbit, an qui ministrat ? nonne qui recumbit ? Ego autem in medio vestrum sum, sicut qui ministrat :

27 Albowiem któż jest większy: ten, co siedzi u stołu, czy ten, co służy? Czyż nie ten, który siedzi? Ja też jestem wpośród was, jako ten, który służy.

28 vos autem estis, qui permansistis mecum in tentationibus meis.

28 Lecz wy jesteście, którzyście wytrwali przy mnie w pokusach moich.

29 Et ego dispono vobis sicut disposuit mihi Pater meus regnum,

29 I ja wam przekazuję królestwo, jak mi przekazał Ojciec mój,

30 ut edatis et bibatis super mensam meam in regno meo, et sedeatis super thronos judicantes duodecim tribus Israël.

30 abyście jedli i pili u stołu mego w królestwie moim, i siedzieli na stolicach, sądząc dwanaście pokoleń izraelskich.

31 Ait autem Dominus : Simon, Simon, ecce Satanas expetivit vos ut cribraret sicut triticum :

31 I rzekł Pan: Szymonie, Szymonie! Oto szatan pożądał, aby was przesiał jako pszenicę.

32 ego autem rogavi pro te ut non deficiat fides tua : et tu aliquando conversus, confirma fratres tuos.

32 Ale ja prosiłem za tobą, aby nie ustała wiara twoja; a ty kiedyś, nawróciwszy się, utwierdzaj braci twoich.

33 Qui dixit ei : Domine, tecum paratus sum et in carcerem et in mortem ire.

33 A on mu rzekł: Panie! Z tobą gotów jestem iść do więzienia, i na śmierć.

34 At ille dixit : Dico tibi, Petre, non cantabit hodie gallus, donec ter abneges nosse me. Et dixit eis :

34 Lecz on rzekł: Powiadam ci, Piotrze, nie zapieje dziś kur, aż się trzykroć zaprzesz, że mię nie znasz. I rzekł im:

35 Quando misi vos sine sacculo, et pera, et calceamentis, numquid aliquid defuit vobis ?

35 Gdy was posłałem bez trzosa i torby podróżnej i obuwia, czy wam czego brakowało?

36 At illi dixerunt : Nihil. Dixit ergo eis : Sed nunc qui habet sacculum, tollat ; similiter et peram : et qui non habet, vendat tunicam suam et emat gladium.

36 A oni rzekli: Niczego. Rzekł im tedy: Ale teraz, kto ma trzos, niech weźmie także i torbę podróżną; a kto nie ma, niech sprzeda płaszcz swój, a kupi miecz.

37 Dico enim vobis, quoniam adhuc hoc quod scriptum est, oportet impleri in me : Et cum iniquis deputatus est. Etenim ea quæ sunt de me finem habent.

37 Albowiem powiadam wam, iż jeszcze potrzeba, aby to, co napisane jest, wypełniło się na mnie: „I policzony jest między złoczyńców.” Gdyż to, co mnie dotyczy, do końca dochodzi.

38 At illi dixerunt : Domine, ecce duo gladii hic. At ille dixit eis : Satis est.

38 Lecz oni rzekli: Panie, oto tu dwa miecze. On zaś im rzekł: Dosyć jest.

39 Et egressus ibat secundum consuetudinem in montem Olivarum. Secuti sunt autem illum et discipuli.

39 A wyszedłszy, zdążał według zwyczaju na górę Oliwną, a za nim też poszli i uczniowie.

40 Et cum pervenisset ad locum, dixit illis : Orate ne intretis in tentationem.

40 A gdy przyszedł na miejsce, rzekł im: Módlcie się, abyście nie weszli w pokuszenie.

41 Et ipse avulsus est ab eis quantum jactus est lapidis : et positis genibus orabat,

41 Sam zaś oddalił się od nich jakby na rzut kamienia, a upadłszy na kolana, modlił się,

42 dicens : Pater, si vis, transfer calicem istum a me : verumtamen non mea voluntas, sed tua fiat.

42 mówiąc: Ojcze, jeśli chcesz, przenieś ode mnie ten kielich; wszakże nie moja wola, ale twoja niech się stanie.

43 Apparuit autem illi angelus de cælo, confortans eum. Et factus in agonia, prolixius orabat.

43 I ukazał mu się anioł z nieba, posilając go. A będąc w trwodze śmiertelnej, modlił się usilniej.

44 Et factus est sudor ejus sicut guttæ sanguinis decurrentis in terram.

44 I stał się pot jego jak krople krwi, spływającej na ziemię.

45 Et cum surrexisset ab oratione et venisset ad discipulos suos, invenit eos dormientes præ tristitia.

45 A gdy wstał od modlitwy, i przyszedł do uczniów swoich, znalazł ich śpiących ze smutku.

46 Et ait illis : Quid dormitis ? surgite, orate, ne intretis in tentationem.

46 I rzekł im: Czemu śpicie? Wstańcie, módlcie się, abyście nie weszli w pokusę.

47 Adhuc eo loquente, ecce turba : et qui vocabatur Judas, unus de duodecim, antecedebat eos, et appropinquavit Jesu ut oscularetur eum.

47 Gdy on jeszcze mówił, oto rzesza i ten, którego zwano Judaszem, jeden z dwunastu, szedł przed nimi, i przystąpił do Jezusa, aby go pocałować.

48 Jesus autem dixit illi : Juda, osculo Filium hominis tradis ?

48 Jezus zaś mu rzekł: Judaszu, pocałunkiem wydajesz Syna Człowieczego?

49 Videntes autem hi qui circa ipsum erant, quod futurum erat, dixerunt ei : Domine, si percutimus in gladio ?

49 A ci, którzy przy nim byli, widząc, co się dziać miało, rzekli mu: Panie, czy mamy bić mieczem?

50 Et percussit unus ex illis servum principis sacerdotum, et amputavit auriculam ejus dexteram.

50 I jeden z nich uderzył sługę najwyższego kapłana, i uciął ucho jego prawe.

51 Respondens autem Jesus, ait : Sinite usque huc. Et cum tetigisset auriculam ejus, sanavit eum.

51 Jezus zaś odpowiadając, rzekł: Poprzestańcie; nic nad to! A dotknąwszy ucha jego, uzdrowił go.

52 Dixit autem Jesus ad eos qui venerant ad se principes sacerdotum, et magistratus templi, et seniores : Quasi ad latronem existis cum gladiis et fustibus ?

52 I rzekł Jezus do tych, (którzy wyszli przeciw niemu) przedniejszych kapłanów i urzędników świątyni i starszych: Wyszliście jak na zbójcę z mieczami i kijami?

53 Cum quotidie vobiscum fuerim in templo, non extendistis manus in me : sed hæc est hora vestra, et potestas tenebrarum.

53 Gdy codziennie wśród was bywałem w świątyni, nie podnieśliście rąk na mnie; ale ta jest godzina wasza i moc ciemności.

54 Comprehendentes autem eum, duxerunt ad domum principis sacerdotum : Petrus vero sequebatur a longe.

54 A pojmawszy go, wprowadzili do domu najwyższego kapłana. Piotr jednak szedł za nim z daleka.

55 Accenso autem igne in medio atrii et circumsedentibus illis, erat Petrus in medio eorum.

55 Gdy zaś rozniecili ogień na dziedzińcu i siedli wokoło, był Piotr pomiędzy nimi.

56 Quem cum vidisset ancilla quædam sedentem ad lumen, et eum fuisset intuita, dixit : Et hic cum illo erat.

56 Gdy go ujrzała jedna służąca siedzącego u światła, i przypatrzyła mu się, rzekła: I ten z nim był.

57 At ille negavit eum, dicens : Mulier, non novi illum.

57 A on się zaparł, mówiąc: Niewiasto, nie znam go.

58 Et post pusillum alius videns eum, dixit : Et tu de illis es. Petrus vero ait : O homo, non sum.

58 A po chwili ujrzawszy go inny, rzekł: I ty z nich jesteś. Piotr znów rzekł: O człowiecze, nie jestem.

59 Et intervallo facto quasi horæ unius, alius quidam affirmabat, dicens : Vere et hic cum illo erat : nam et Galilæus est.

59 A po upływie prawie jednej godziny ktoś inny począł twierdzić, mówiąc: Prawdziwie i ten z nim był, bo i Galilejczykiem jest.

60 Et ait Petrus : Homo, nescio quid dicis. Et continuo, adhuc illo loquente, cantavit gallus.

60 A Piotr powiedział: Człowiecze, nie wiem, co mówisz! I natychmiast, gdy on jeszcze mówił, zapiał kur.

61 Et conversus Dominus respexit Petrum, et recordatus est Petrus verbi Domini, sicut dixerat : Quia priusquam gallus cantet, ter me negabis.

61 A Pan obróciwszy się, spojrzał na Piotra. I wspomniał Piotr na słowa Pana, jakie był powiedział: Iż zanim kur zapieje, trzykroć się mnie zaprzesz.

62 Et egressus foras Petrus flevit amare.

62 A Piotr wyszedłszy stamtąd, gorzko zapłakał.

63 Et viri qui tenebant illum, illudebant ei, cædentes.

63 A mężowie, którzy go trzymali, naigrawali się z niego, bijąc go.

64 Et velaverunt eum, et percutiebant faciem ejus : et interrogabant eum, dicentes : Prophetiza, quis est, qui te percussit ?

64 I zakryli go, i bili go po twarzy, i pytali go, mówiąc: Prorokuj, kto jest, co cię uderzył?

65 Et alia multa blasphemantes dicebant in eum.

65 I wiele innych rzeczy bluźniąc, mówili przeciw niemu.

66 Et ut factus est dies, convenerunt seniores plebis, et principes sacerdotum, et scribæ, et duxerunt illum in concilium suum, dicentes : Si tu es Christus, dic nobis.

66 I gdy dzień nastał, zeszli się starsi z ludu i przedniejsi kapłani i doktorowie, i przyprowadzili go do Rady swojej, mówiąc: Jeśli ty jesteś Chrystusem, powiedz nam.

67 Et ait illis : Si vobis dixero, non credetis mihi :

67 I rzekł im: Jeśli wam powiem, nie uwierzycie mi;

68 si autem et interrogavero, non respondebitis mihi, neque dimittetis.

68 a jeśli i spytam, nie odpowiecie mi, ani nie wypuścicie.

69 Ex hoc autem erit Filius hominis sedens a dextris virtutis Dei.

69 Lecz odtąd będzie Syn Człowieczy siedział po prawicy mocy Bożej.

70 Dixerunt autem omnes : Tu ergo es Filius Dei ? Qui ait : Vos dicitis, quia ego sum.

70 I rzekli wszyscy: Toś ty jest Syn Boży? On zaś rzekł: Wy powiadacie, żem ja jest.

71 At illi dixerunt : Quid adhuc desideramus testimonium ? ipsi enim audivimus de ore ejus.

71 A oni rzekli: Na cóż jeszcze potrzebujemy świadectwa? Wszak sami słyszeliśmy z ust jego.