Ewangelia według św. Marka, rozdział 4

1 Et iterum cœpit docere ad mare : et congregata est ad eum turba multa, ita ut navim ascendens sederet in mari, et omnis turba circa mare super terram erat :

1 I począł znowu uczyć przy morzu; i zebrała się koło niego rzesza wielka, tak że wszedłszy do łodzi, siedział na morzu, a wszystka rzesza była przy morzu na ziemi.

2 et docebat eos in parabolis multa, et dicebat illis in doctrina sua :

2 I nauczał ich wiele w przypowieściach, i mówił im w nauce swojej.

3 Audite : ecce exiit seminans ad seminandum.

3 Słuchajcie! Oto siewca wyszedł siać.

4 Et dum seminat, aliud cecidit circa viam, et venerunt volucres cæli, et comederunt illud.

4 A gdy siał, jedno padło obok drogi, a ptaki niebieskie przyszły i zjadły je.

5 Aliud vero cecidit super petrosa, ubi non habuit terram multam : et statim exortum est, quoniam non habebat altitudinem terræ :

5 Drugie zaś padło na opoczyste, gdzie nie miało wiele ziemi, i natychmiast wzeszło, bo nie miało głębokiej ziemi.

6 et quando exortus est sol, exæstuavit : et eo quod non habebat radicem, exaruit.

6 A gdy słońce wzeszło, zwiędło i dlatego uschło, że nie miało korzenia.

7 Et aliud cecidit in spinas : et ascenderunt spinæ, et suffocaverunt illud, et fructum non dedit.

7 A inne padło w ciernie; i urosły ciernie, i zadusiły je, i nie dało owocu.

8 Et aliud cecidit in terram bonam : et dabat fructum ascendentem et crescentem, et afferebat unum triginta, unum sexaginta, et unum centum.

8 A inne upadło na ziemię dobrą i dało owoc bujny i wzrastający; a jedno przyniosło trzydzieści, drugie sześćdziesiąt, a trzecie sto.

9 Et dicebat : Qui habet aures audiendi, audiat.

9 I mówił: Kto ma uszy ku słuchaniu, niechaj słucha.

10 Et cum esset singularis, interrogaverunt eum hi qui cum eo erant duodecim, parabolam.

10 A gdy był sam tylko, spytało go o przypowieść tych dwunastu, co przy nim byli.

11 Et dicebat eis : Vobis datum est nosse mysterium regni Dei : illis autem, qui foris sunt, in parabolis omnia fiunt :

11 I mówił im: Wam dane jest poznać tajemnicę królestwa Bożego; ale tym, którzy są zewnątrz, wszystko dzieje się w przypowieściach,

12 ut videntes videant, et non videant : et audientes audiant, et non intelligant : nequando convertantur, et dimittantur eis peccata.

12 aby patrząc patrzyli, a nie widzieli, i słysząc słyszeli, a nie zrozumieli, by się kiedy nie nawrócili, a nie były im odpuszczone grzechy.

13 Et ait illis : Nescitis parabolam hanc ? Et quomodo omnes parabolas cognoscetis ?

13 I rzekł im: Nie rozumiecie tej przypowieści? A jakże zrozumiecie wszystkie przypowieści?

14 Qui seminat, verbum seminat.

14 Który sieje, słowo sieje.

15 Hi autem sunt, qui circa viam, ubi seminatur verbum, et cum audierint, confestim venit Satanas, et aufert verbum, quod seminatum est in cordibus eorum.

15 A którzy obok drogi, gdzie się rozsiewa słowo, ci są, którzy gdy usłyszą, natychmiast przychodzi szatan i bierze słowo, które jest wsiane w serca ich.

16 Et hi sunt similiter, qui super petrosa seminantur : qui cum audierint verbum, statim cum gaudio accipiunt illud :

16 Podobnież i ci, którzy są na opoczystych posiani, są ci, którzy gdy usłyszą słowo, natychmiast z radością je przyjmują;

17 et non habent radicem in se, sed temporales sunt : deinde orta tribulatione et persecutione propter verbum, confestim scandalizantur.

17 a nie mają korzenia w sobie, ale trwają do czasu; potem, gdy przyjdzie ucisk i prześladowanie z powodu słowa, natychmiast się gorszą.

18 Et alii sunt qui in spinas seminantur : hi sunt qui verbum audiunt,

18 A inni, którzy między ciernie są posiani, ci są, którzy słowa słuchają,

19 et ærumnæ sæculi, et deceptio divitiarum, et circa reliqua concupiscentiæ introëuntes suffocant verbum, et sine fructu efficitur.

19 a troski świata i omamienie bogactw i chciwość innych rzeczy, wchodząc, zaduszają słowo, i staje się bez pożytku.

20 Et hi sunt qui super terram bonam seminati sunt, qui audiunt verbum, et suscipiunt, et fructificant, unum triginta, unum sexaginta, et unum centum.

20 A którzy na dobrą ziemię są posiani, ci są, którzy słuchają słowa, i przyjmują, i przynoszą owoc, jedno trzydzieści, drugie sześćdziesiąt, a trzecie sto.

21 Et dicebat illis : Numquid venit lucerna ut sub modio ponatur, aut sub lecto ? nonne ut super candelabrum ponatur ?

21 I mówił im: Czyż świecę wnoszą, aby ją postawić pod korcem, albo pod łożem? Czyż nie po to, aby była postawiona na świeczniku?

22 Non est enim aliquid absconditum, quod non manifestetur : nec factum est occultum, sed ut in palam veniat.

22 Nie ma bowiem nic tajemnego, co by się objawić nie miało; i nic nie stało się ukrytym, ale po to, żeby na jaw wyszło.

23 Si quis habet aures audiendi, audiat.

23 Jeśli kto ma uszy ku słuchaniu, niechaj słucha.

24 Et dicebat illis : Videte quid audiatis. In qua mensura mensi fueritis, remetietur vobis, et adjicietur vobis.

24 I mówił im: Baczcie czego słuchacie. Jaką miarą mierzyć będziecie, będzie wam odmierzone, i będzie wam przydane.

25 Qui enim habet, dabitur illi : et qui non habet, etiam quod habet auferetur ab eo.

25 Albowiem kto ma, będzie mu dane; a kto nie ma, i to, co ma, odejmą od niego.

26 Et dicebat : Sic est regnum Dei, quemadmodum si homo jaciat sementem in terram,

26 I mówił: Tak jest z królestwem Bożym, jak gdyby człowiek wrzucił nasienie w ziemię,

27 et dormiat, et exsurgat nocte et die, et semen germinet, et increscat dum nescit ille.

27 a spałby, i wstawał w nocy i we dnie, a nasienie wschodziłoby i rosło, gdy on nie wie.

28 Ultro enim terra fructificat, primum herbam, deinde spicam, deinde plenum frumentum in spica.

28 Ziemia bowiem sama z siebie owoc rodzi, naprzód źdźbło, potem kłos, a potem pełne ziarno w kłosie.

29 Et cum produxerit fructus, statim mittit falcem, quoniam adest messis.

29 A gdy zboże dojrzeje, wnet zapuszcza sierp, bo żniwo przyszło.

30 Et dicebat : Cui assimilabimus regnum Dei ? aut cui parabolæ comparabimus illud ?

30 I mówił: Do czego podobnym uczynimy królestwo Boże, albo do jakiej przypowieści przyrównamy je?

31 Sicut granum sinapis, quod cum seminatum fuerit in terra, minus est omnibus seminibus, quæ sunt in terra :

31 Jak ziarno gorczyczne, które gdy sieją w ziemię, mniejsze jest od wszystkich nasion, jakie są na ziemi.

32 et cum seminatum fuerit, ascendit, et fit majus omnibus oleribus, et facit ramos magnos, ita ut possint sub umbra ejus aves cæli habitare.

32 A gdy się je wsieje, wyrasta, i staje się większe nad wszystkie jarzyny, i wypuszcza gałęzie tak wielkie, że pod cieniem jego mogą mieszkać ptaki niebieskie.

33 Et talibus multis parabolis loquebatur eis verbum, prout poterant audire :

33 I w wielu takich przypowieściach tak głosił do nich słowo, jak mogli słuchać.

34 sine parabola autem non loquebatur eis : seorsum autem discipulis suis disserebat omnia.

34 A bez przypowieści nie mówił im. A uczniom swoim osobno wykładał wszystko.

35 Et ait illis in illa die, cum sero esset factum : Transeamus contra.

35 I w ów dzień mówił do nich, gdy już wieczór nastał: Przeprawmy się na drugą stronę.

36 Et dimittentes turbam, assumunt eum ita ut erat in navi : et aliæ naves erant cum illo.

36 A opuściwszy rzeszę, wzięli go tak, jak był w łodzi, a inne łodzie były z nim.

37 Et facta est procella magna venti, et fluctus mittebat in navim, ita ut impleretur navis.

37 I powstała wielka nawałnica wiatru, i miotała fale w łódź, tak że się łódź napełniała.

38 Et erat ipse in puppi super cervical dormiens : et excitant eum, et dicunt illi : Magister, non ad te pertinet, quia perimus ?

38 A on był w tyle łodzi, śpiąc na wezgłówku; i budzą go, i mówią mu: Nauczycielu! Nie obchodzi cię to, że giniemy?

39 Et exsurgens comminatus est vento, et dixit mari : Tace, obmutesce. Et cessavit ventus : et facta est tranquillitas magna.

39 I powstawszy, zagroził wiatrowi, i rzekł morzu: Milcz, zamilknij. I ustał wiatr, i stała się cisza wielka.

40 Et ait illis : Quid timidi estis ? necdum habetis fidem ? et timuerunt timore magno, et dicebant ad alterutrum : Quis, putas, est iste, quia et ventus et mare obediunt ei ?

40 I rzekł im: Czemu bojaźliwi jesteście? Jeszczeż nie macie wiary? I przelękli się bojaźnią wielką, i mówili jeden do drugiego: Kimże więc jest ten, że i wiatr i morze są mu posłuszne?