Księga Powtórzonego Prawa, rozdział 31

1 Abiit itaque Moyses, et locutus est omnia verba hæc ad universum Israël,

1 Poszedł tedy Mojżesz i mówił wszystkie te słowa do wszystkiego Izraela,

2 et dixit ad eos : Centum viginti annorum sum hodie ; non possum ultra egredi et ingredi, præsertim cum et Dominus dixerit mihi : Non transibis Jordanem istum.

2 i rzekł do nich: „Sto dwadzieścia lat mam dzisiaj, nie mogę dalej wychodzić i wchodzić, zwłaszcza że mi też Pan powiedział: „Nie przejdziesz tego Jordanu.”

3 Dominus ergo Deus tuus transibit ante te : ipse delebit omnes gentes has in conspectu tuo, et possidebis eas : et Josue iste transibit ante te, sicut locutus est Dominus.

3 A przeto Pan, Bóg twój, przejdzie przed tobą. On wygładzi wszystkie te narody przed oczyma twymi, i zawładniesz nimi; a ten Jozue pójdzie przed tobą jak Pan mówił.

4 Facietque Dominus eis sicut fecit Sehon et Og regibus Amorrhæorum, et terræ eorum, delebitque eos.

4 I uczyni im Pan, jak uczynił Sehonowi i Ogowi, królom Amorejczyków, i ziemi ich, i wygładzi je.

5 Cum ergo et hos tradiderit vobis, similiter facietis eis, sicut præcepi vobis.

5 Gdy tedy i te wam podda, tak samo im uczynicie, jak wam rozkazałem.

6 Viriliter agite, et confortamini : nolite timere, nec paveatis ad conspectum eorum : quia Dominus Deus tuus ipse est ductor tuus, et non dimittet, nec derelinquet te.

6 Mężnie postępujcie i umacniajcie się; nie bójcie się ani się lękajcie na widok ich, albowiem Pan, Bóg twój, sam jest wodzem twoim, a nie opuści cię ani odstąpi.”

7 Vocavitque Moyses Josue, et dixit ei coram omni Israël : Confortare, et esto robustus : tu enim introduces populum istum in terram, quam daturum se patribus eorum juravit Dominus, et tu eam sorte divides.

7 I zawołał Mojżesz Jozuego, i rzekł mu przed wszystkim Izraelem: „Umacniaj się i bądź mężny; ty bowiem wprowadzisz ten lud do ziemi, którą Pan przysiągł dać ojcom ich, i ty ją losem podzielisz.

8 Et Dominus qui ductor est vester, ipse erit tecum : non dimittet, nec derelinquet te : noli timere, nec paveas.

8 A Pan, który jest wodzem waszym, ten będzie z tobą, nie opuści cię ani odstąpi; nie bój się ani się nie lękaj!”

9 Scripsit itaque Moyses legem hanc, et tradidit eam sacerdotibus filiis Levi, qui portabant arcam fœderis Domini, et cunctis senioribus Israël.

9 Napisał tedy Mojżesz ten zakon i dał go kapłanom, synom Lewiego, którzy nosili skrzynię przymierza Pańskiego, i wszystkim starszym izraelskim.

10 Præcepitque eis, dicens : Post septem annos, anno remissionis, in solemnitate tabernaculorum,

10 I przykazał im mówiąc: „Po siedmiu latach, roku odpuszczenia, w święto Kuczek,

11 convenientibus cunctis ex Israël, ut appareant in conspectu Domini Dei tui in loco quem elegerit Dominus, leges verba legis hujus coram omni Israël, audientibus eis,

11 gdy się zejdą wszyscy z Izraela, aby się pokazać przed oczyma Pana, Boga twego, na miejscu, które obierze Pan: czytać będziesz słowa zakonu tego przed wszystkim Izraelem, a oni słuchać będą;

12 et in unum omni populo congregato, tam viris quam mulieribus, parvulis, et advenis, qui sunt intra portas tuas : ut audientes discant, et timeant Dominum Deum vestrum, et custodiant, impleantque omnes sermones legis hujus.

12 a zbierzesz wszystek lud razem, tak mężczyzn jak i niewiasty, dziatki i przychodniów, którzy są między bramami twymi, aby słuchając uczyli się i bali się Pana, Boga waszego, i strzegli i pełnili wszystkie słowa zakonu tego;

13 Filii quoque eorum qui nunc ignorant, ut audire possint, et timeant Dominum Deum suum cunctis diebus quibus versantur in terra, ad quam vos, Jordane transmisso, pergitis obtinendam.

13 aby też synowie ich, którzy teraz nie wiedzą, mogli słuchać i bali się Pana, Boga swego, po wszystkie dni, przez które mieszkają na ziemi, do której wy przeprawiwszy się przez Jordan idziecie, aby ją posiąść.”

14 Et ait Dominus ad Moysen : Ecce prope sunt dies mortis tuæ : voca Josue, et state in tabernaculo testimonii, ut præcipiam ei. Abierunt ergo Moyses et Josue, et steterunt in tabernaculo testimonii :

14 I rzekł Pan do Mojżesza: „Oto blisko są dni śmierci twojej. Zawołaj Jozuego, a stańcie w przybytku świadectwa, abym mu dał rozkazy.” Poszli tedy Mojżesz i Jozue, i stanęli w przybytku świadectwa.

15 apparuitque Dominus ibi in columna nubis, quæ stetit in introitu tabernaculi.

15 I ukazał się tam Pan w słupie obłoku, który stanął u wejścia do przybytku.

16 Dixitque Dominus ad Moysen : Ecce tu dormies cum patribus tuis, et populus iste consurgens fornicabitur post deos alienos in terra, ad quam ingreditur ut habitet in ea : ibi derelinquet me, et irritum faciet fœdus, quod pepigi cum eo.

16 I rzekł Pan do Mojżesza: „Oto ty zaśniesz z ojcami twymi, a ten lud powstawszy będzie cudzołożył z bogami cudzymi w ziemi, do której idzie, aby w niej zamieszkać; tam mnie odstąpi i zgwałci przymierze, które z nim zawarłem.

17 Et irascetur furor meus contra eum in die illo : et derelinquam eum, et abscondam faciem meam ab eo, et erit in devorationem : invenient eum omnia mala et afflictiones, ita ut dicat in illo die : Vere quia non est Deus mecum, invenerunt me hæc mala.

17 I rozgniewa się zapalczywość moja przeciw niemu w ów dzień, i opuszczę go, i skryję oblicze moje przed nim, i będzie na pożarcie. Spotkają go wszystkie utrapienia i uciski, tak iż rzecze w ów dzień: „Prawdziwie, ponieważ nie jest Bóg ze mną, spotkały mię te utrapienia.”

18 Ego autem abscondam, et celabo faciem meam in die illo propter omnia mala, quæ fecit, quia secutus est deos alienos.

18 A ja skryję i zataję oblicze moje w ów dzień dla wszystkiego złego, które uczynił, iż poszedł za bogami cudzymi.

19 Nunc itaque scribite vobis canticum istud, et docete filios Israël : ut memoriter teneant, et ore decantent, et sit mihi carmen istud pro testimonio inter filios Israël.

19 Teraz tedy napiszcie sobie tę pieśń i nauczcie synów Izraelowych, aby na pamięć umieli i usty śpiewali, i niech mi będzie ta pieśń na świadectwo między synami Izraela.

20 Introducam enim eum in terram, pro qua juravi patribus ejus, lacte et melle manantem. Cumque comederint, et saturati, crassique fuerint, avertentur ad deos alienos, et servient eis : detrahentque mihi, et irritum facient pactum meum.

20 Wprowadzę go bowiem do ziemi, którą zaprzysiągłem ojcom jego, ziemi mlekiem i miodem płynącej. A gdy się najedzą i nasycą, i utyją, odwrócą się do cudzych bogów i będą im służyć, i uwłaczać mi będą, i złamią przymierze moje.

21 Postquam invenerint eum mala multa et afflictiones, respondebit ei canticum istud pro testimonio, quod nulla delebit oblivio ex ore seminis sui. Scio enim cogitationes ejus, quæ facturus sit hodie, antequam introducam eum in terram, quam ei pollicitus sum.

21 Gdy go spotka wiele utrapień i ucisków, odpowie mu ta pieśń na świadectwo, gdyż nie zgładzi jej żadne zapomnienie z ust potomstwa twego. Ja bowiem znam myśli jego, co będzie czynił, dziś, pierwej niż go wwiodę do ziemi, którą mu obiecałem.”

22 Scripsit ergo Moyses canticum, et docuit filios Israël.

22 Napisał tedy Mojżesz pieśń i nauczył jej synów Izraelowych.

23 Præcepitque Dominus Josue filio Nun, et ait : Confortare, et esto robustus : tu enim introduces filios Israël in terram, quam pollicitus sum, et ego ero tecum.

23 I przykazał Pan Jozuemu, synowi Nuna, i rzekł: „Umacniaj się i bądź mężny, ty bowiem wprowadzisz synów Izraelowych do ziemi, którą obiecałem, i ja będę z tobą.”

24 Postquam ergo scripsit Moyses verba legis hujus in volumine, atque complevit,

24 Gdy tedy napisał Mojżesz słowa zakonu tego w księdze i dokończył,

25 præcepit Levitis, qui portabant arcam fœderis Domini, dicens :

25 przykazał Lewitom, którzy nosili skrzynię przymierza Pańskiego, mówiąc:

26 Tollite librum istum, et ponite eum in latere arcæ fœderis Domini Dei vestri : ut sit ibi contra te in testimonium.

26 „Weźmijcie tę księgę a połóżcie ją obok skrzyni przymierza Pana, Boga waszego, żeby tam była przeciw tobie na świadectwo.

27 Ego enim scio contentionem tuam, et cervicem tuam durissimam. Adhuc vivente me et ingrediente vobiscum, semper contentiose egistis contra Dominum : quanto magis cum mortuus fuero ?

27 Znam ja bowiem upór twój, i kark twój bardzo twardy. Jeszcze gdym był żyw i chodził z wami, zawszeście przekornie występowali przeciw Panu, jakżeż daleko więcej, gdy umrę?

28 Congregate ad me omnes majores natu per tribus vestras, atque doctores, et loquar audientibus eis sermones istos, et invocabo contra eos cælum et terram.

28 Zgromadźcież do mnie wszystkich starszych wedle pokoleń waszych, i nauczycieli, a będę mówił przed nimi te słowa i będę wzywał przeciw nim nieba i ziemi.

29 Novi enim quod post mortem meam inique agetis, et declinabitis cito de via, quam præcepi vobis : et occurrent vobis mala in extremo tempore, quando feceritis malum in conspectu Domini, ut irritetis eum per opera manuum vestrarum.

29 Wiem bowiem, że po śmierci mojej źle czynić będziecie i zstąpicie prędko z drogi, którą wam przykazałem, i spotkają was nieszczęścia w ostatnim czasie, kiedy zło czynić będziecie przed oczyma Pana, aby go rozdrażnić dziełami rąk waszych.”

30 Locutus est ergo Moyses, audiente universo cœtu Israël, verba carminis hujus, et ad finem usque complevit.

30 I wypowiedział Mojżesz, a słyszało wszystko zgromadzenie izraelskie, słowa pieśni tej aż do końca.