Modlitwa za Ojczyznę

"Błogosławiony naród, którego Bogiem jest Pan, lud, który on obrał za dziedzictwo sobie!" (Ps 32, 12). Te słowa Psalmisty od wieków towarzyszą Polakom, gdy klękają, by zawierzyć Bogu swoją Ojczyznę. Najbardziej znaną z takich modlitw jest Modlitwa za Ojczyznę księdza Piotra Skargi, rozpoczynająca się słowami "Boże, Rządco i Panie narodów". Podajemy ją poniżej w pełnym, tradycyjnym brzmieniu — bo właśnie tego tekstu najczęściej Państwo szukacie — a następnie wyjaśniamy, czym jest chrześcijański patriotyzm oraz kiedy i jak tę modlitwę odmawiać.

Modlitwa za Ojczyznę ks. Piotra Skargi (tekst)

Boże, Rządco i Panie narodów, z ręki i karności Twojej racz nas nie wypuszczać, a za przyczyną Najświętszej Panny, Królowej naszej, błogosław Ojczyźnie naszej, by Tobie zawsze wierna, chwałę przynosiła imieniu Twemu, a syny swe wiodła ku szczęśliwości.

Wszechmogący, wieczny Boże, spuść nam szeroką i głęboką miłość ku braciom i najmilszej Matce, Ojczyźnie naszej, byśmy jej i ludowi Twemu, swoich pożytków zapomniawszy, mogli służyć uczciwie.

Ześlij Ducha Świętego na sługi Twoje, rządy kraju naszego sprawujące, by wedle woli Twojej ludem sobie powierzonym mądrze i sprawiedliwie zdołali kierować.

Przez Krew najdroższą Syna Twojego za nas wylaną, racz przywrócić siły Narodowi naszemu osłabłemu, by ożywiony pokutą, mógł się dźwignąć ku nowemu, godnemu i świętemu życiu.

Pomnij, Ojcze miłosierdzia, na ucisk naszej Ojczyzny i wybaw nas z udręczeń i klęsk, które na nas dopuszczasz, abyśmy oczyszczeni pokutą, w wolności i pokoju Tobie służyli. Amen.

Modlitwę tę kończymy zwykle wezwaniem do patronów Polski: Święta Maryjo, Królowo Korony Polskiej, módl się za nami. Święty Stanisławie, módl się za nami. Święty Andrzeju Bobolo, módl się za nami.

Kim był ksiądz Piotr Skarga

Piotr Skarga (1536–1612) był jezuitą, kaznodzieją i jednym z największych mówców staropolskich. Jako nadworny kaznodzieja króla Zygmunta III Wazy nie bał się napominać możnych. Jego "Kazania sejmowe" do dziś czytamy jako żarliwe wołanie o jedność, sprawiedliwość i wierność Bogu w życiu narodu. Skarga przestrzegał, że Rzeczpospolita upadnie, jeśli porzuci miłość wzajemną i prawo Boże — a jego słowa, niestety, sprawdziły się po jego śmierci.

Tradycja wiąże z nim modlitwę "Boże, Rządco i Panie narodów". Choć jej dzisiejsza redakcja powstała później i czerpie z ducha jego kazań, słusznie nosi imię Skargi, bo wyraża dokładnie to, czego on nauczał: że Ojczyzna jest darem Bożym, a wierność Bogu jest warunkiem jej trwania.

Czym jest chrześcijański patriotyzm

Miłość Ojczyzny nie jest dla katolika sprawą obojętną. Czwarte przykazanie — "Czcij ojca twego i matkę twoją" — rozciąga się również na tę większą rodzinę, jaką jest naród, który nas zrodził, wychował i przekazał nam wiarę. Sam Pan Jezus płakał nad swoim miastem Jeruzalem (por. Łk 19, 41), pokazując, że miłość do własnej ziemskiej ojczyzny może być święta.

Chrześcijański patriotyzm różni się jednak od ślepej dumy. Nie głosi, że nasz naród jest lepszy od innych, lecz że jest nam powierzony przez Boga jak dziedzictwo, za które odpowiadamy. Modlimy się więc nie przeciw innym ludom, ale za nawrócenie, jedność i pokój własnego. Skarga nazywał Ojczyznę "najmilszą Matką" — i tak właśnie ją kochamy: nie bałwochwalczo, lecz w prawdzie, gotowi raczej ją napominać niż schlebiać jej wadom.

Krótka modlitwa za Polskę

Gdy brakuje czasu na dłuższy tekst, wystarczy kilka prostych słów. Można odmówić tę krótką modlitwę za Polskę:

Maryjo, Królowo Polski, weź w opiekę naszą Ojczyznę. Wyproś jej wierność Bogu, zgodę wśród braci i mądrych przewodników. Świętych naszych patronów daj nam za orędowników. Amen.

Krótkiej modlitwy za Ojczyznę można też dokonać samym aktem strzelistym, powtarzanym choćby raz dziennie: Boże, zbaw Polskę.

Modlitwa za Ojczyznę św. Andrzeja Boboli

Święty Andrzej Bobola (1591–1657), jezuita zamęczony za wiarę w Janowie Poleskim, jest jednym z głównych patronów Polski — ogłoszonym takim właśnie jako orędownik jej jedności. Sam, zgodnie z tradycją, miał obiecać Polsce opiekę i przepowiedzieć jej odrodzenie. Dlatego do niego kierujemy szczególną modlitwę za Ojczyznę:

Święty Andrzeju Bobolo, patronie Polski, który oddałeś życie za wiarę i jedność Kościoła, wejrzyj na naszą Ojczyznę. Wyproś jej u Boga wierność, zgodę i pokój, broń ją od podziałów i nieprzyjaciół, a synów i córki tej ziemi prowadź drogą prawdy ku zbawieniu. Przez Chrystusa, Pana naszego. Amen.

Modlitwę do świętego Andrzeja Boboli za Ojczyznę odmawiamy zwłaszcza w jego wspomnienie (16 maja) oraz w czasie zagrożeń narodowych. Pełniejszą formę modlitwy błagalnej zawiera litania do świętego Andrzeja Boboli.

Modlitwa za Ojczyznę Jana Pawła II

Z postacią świętego Jana Pawła II Polacy łączą wiele wezwań za Ojczyznę — papież nieustannie zawierzał ją Matce Bożej. Najbardziej znane są słowa zawierzenia, którymi powierzał kraj opiece Królowej Polski:

Maryjo, Królowo Polski, jestem przy Tobie, pamiętam, czuwam. Tobie zawierzamy losy naszej Ojczyzny i wszystkich Polaków. Wyproś nam wierność Bogu, miłość do Kościoła i zgodę między braćmi, byśmy w prawdzie i wolności służyli Polsce i Bogu. Amen.

To krótkie zawierzenie, oparte na słowach z Jasnej Góry, łatwo połączyć z modlitwą poranną lub odmówić przed obrazem Matki Bożej Częstochowskiej.

Nowenna za Ojczyznę

Nowenna za Ojczyznę to modlitwa odprawiana przez dziewięć kolejnych dni — najczęściej przed świętami narodowymi (3 maja, 11 listopada), przed wyborami lub w intencji Polski w trudnym czasie. Schemat każdego dnia jest prosty:

1. Wezwanie Ducha Świętego (np. "Przyjdź, Duchu Święty").
2. Modlitwa za Ojczyznę ks. Piotra Skargi "Boże, Rządco i Panie narodów" (tekst powyżej).
3. Intencja dnia — kolejno: za wierność Bogu, za rodziny, za młodzież, za rządzących, za zgodę narodową, za pokój, za nawrócenie grzeszników, za zmarłych za Ojczyznę, za odrodzenie moralne.
4. Dziesiątek różańca lub modlitwa do patronów Polski.
5. Zakończenie: Pod Twoją obronę uciekamy się, Święta Boża Rodzicielko…

Nowennę dobrze zakończyć aktem zawierzenia Matce Bożej, Królowej Polski. To pobożna praktyka, a nie magiczna formuła — jej owocem ma być nawrócenie i wytrwała modlitwa, nie zaś "wymuszenie" łaski liczbą dni.

Różaniec za Ojczyznę i rozważania

Różaniec za Ojczyznę to jedna z najczęstszych form modlitwy wstawienniczej za Polskę. Odmawiamy zwykłe tajemnice, ofiarując każdy dziesiątek w konkretnej intencji narodowej i dołączając krótkie rozważania:

• Tajemnica pierwsza — w intencji wierności Polski Bogu i Ewangelii.
• Tajemnica druga — za rodziny, kolebkę narodu.
• Tajemnica trzecia — za rządzących, by służyli sprawiedliwie.
• Tajemnica czwarta — o zgodę i jedność między Polakami.
• Tajemnica piąta — za zmarłych, którzy oddali życie za Ojczyznę, oraz o pokój.

Po różańcu można dodać wezwanie: Królowo Polski, módl się za nami. Różaniec za Ojczyznę dobrze łączy się także z litanią do wszystkich świętych.

Litania za Ojczyznę

Litanię za Ojczyznę odmawiamy, wzywając kolejno patronów Polski i prosząc o opiekę nad krajem. Oto jej krótka forma:

Kyrie, elejson. Chryste, elejson. Kyrie, elejson.
Chryste, usłysz nas. Chryste, wysłuchaj nas.
Boże, Ojcze nasz — zmiłuj się nad Ojczyzną naszą.
Synu Boży, Odkupicielu narodów — zmiłuj się nad Ojczyzną naszą.
Duchu Święty, Boże — zmiłuj się nad Ojczyzną naszą.
Maryjo, Królowo Polski — módl się za Ojczyzną naszą.
Święty Stanisławie, biskupie i męczenniku — módl się za nami.
Święty Andrzeju Bobolo — módl się za nami.
Święty Wojciechu — módl się za nami.
Święty Jacku — módl się za nami.
Wszyscy Święci Patronowie Polski — módlcie się za nami.
Baranku Boży, który gładzisz grzechy świata — przepuść nam, Panie.

Modlitwa wiernych za Ojczyznę

Podczas Mszy świętej, w modlitwie wiernych (modlitwie powszechnej), wspólnota zanosi prośby również za Ojczyznę. Oto przykładowe wezwania:

Za naszą Ojczyznę: aby pozostała wierna Bogu i Ewangelii — Ciebie prosimy, wysłuchaj nas, Panie.

Za rządzących naszym krajem: aby kierowali się prawem Bożym i służyli dobru wspólnemu — Ciebie prosimy, wysłuchaj nas, Panie.

Za zgodę i pokój między Polakami: abyśmy ponad podziałami szukali prawdy i miłości — Ciebie prosimy, wysłuchaj nas, Panie.

Za poległych za Ojczyznę: aby Bóg przyjął ich do swojej chwały — Ciebie prosimy, wysłuchaj nas, Panie.

Inne modlitwy za Ojczyznę

Polska tradycja zna jeszcze wiele takich modlitw. Za wstawiennictwem świętego Stanisława, biskupa i męczennika, pierwszego patrona naszej Ziemi, prosimy o jedność narodu. Wielką wagę ma także pieśń-modlitwa "Boże, coś Polskę", śpiewana w kościołach od ponad dwóch wieków, oraz akt zawierzenia Polski Matce Bożej Częstochowskiej. Wszystkie te modlitwy wyrażają tę samą prawdę: że losy narodu spoczywają ostatecznie w ręku Boga.

Kiedy modlić się za Ojczyznę

Modlitwę za Ojczyznę odmawiamy szczególnie w dni świąt narodowych i rocznic, w czasie zagrożeń, wojny czy podziałów — wówczas dobrze łączyć ją z modlitwą o pokój — a także w intencji rządzących i wyborów. Dobrze jest jednak nie ograniczać jej do wielkich okazji. Możemy włączyć ją na stałe do modlitwy porannej lub modlitwy wieczornej, ofiarując każdy dzień również w intencji naszej wspólnej Matki — Ojczyzny.

Najstarsza polska pieśń religijna, śpiewana przez rycerstwo pod Grunwaldem, prosi nie o zwycięstwo, lecz o zbawienie; jej tekst i objaśnienie podajemy przy Bogurodzicy.

Często zadawane pytania

Kto napisał modlitwę za Ojczyznę "Boże, Rządco i Panie narodów"?

Modlitwa tradycyjnie przypisywana jest księdzu Piotrowi Skardze, jezuicie i kaznodziei królewskiemu z przełomu XVI i XVII wieku. Jej obecne brzmienie zostało zredagowane później, lecz wiernie oddaje ducha jego "Kazań sejmowych", dlatego słusznie nosi jego imię.

Jak brzmi krótka modlitwa za Ojczyznę?

Wystarczy prosty akt zawierzenia, na przykład: "Maryjo, Królowo Polski, weź w opiekę naszą Ojczyznę, wyproś jej wierność Bogu i zgodę wśród braci. Amen." Można też powtarzać krótkie wezwanie: "Boże, zbaw Polskę."

Czy katolik powinien być patriotą?

Tak. Miłość Ojczyzny mieści się w czwartym przykazaniu Bożym i jest cnotą. Chrześcijański patriotyzm nie wynosi jednak własnego narodu ponad inne, lecz wyraża wdzięczność wobec ziemi, która nas zrodziła, oraz odpowiedzialność za jej wierność Bogu.

Do których świętych modlimy się za Polskę?

Przede wszystkim do Najświętszej Maryi Panny, czczonej jako Królowa Polski, oraz do głównych patronów kraju: świętego Andrzeja Boboli i świętego Stanisława, biskupa i męczennika. Wzywamy także świętego Jacka, apostoła Polski, królewicza świętego Kazimierza oraz świętego Rafała Kalinowskiego, powstańca i karmelitę.

Kiedy odmawiać modlitwę za Ojczyznę?

Szczególnie w dni świąt narodowych, w czasie zagrożeń i podziałów oraz w intencji rządzących. Najlepiej jednak włączyć ją na stałe do modlitwy porannej lub wieczornej, by codziennie powierzać Bogu naszą wspólną Matkę.

Jak brzmi modlitwa za Ojczyznę do świętego Andrzeja Boboli?

Świętego Andrzeja Boboli, jednego z głównych patronów Polski, prosimy o jedność, pokój i wierność narodu: "Święty Andrzeju Bobolo, patronie Polski, wejrzyj na naszą Ojczyznę, wyproś jej wierność, zgodę i pokój." Pełniejszą formę zawiera litania do świętego Andrzeja Boboli.

Czym jest nowenna za Ojczyznę i kiedy ją odmawiać?

Nowenna za Ojczyznę to modlitwa przez dziewięć kolejnych dni, najczęściej przed świętami narodowymi (3 maja, 11 listopada), przed wyborami lub w czasie zagrożenia. Każdego dnia łączymy modlitwę ks. Skargi, dziesiątek różańca i osobną intencję narodową. To pobożna praktyka, której owocem ma być nawrócenie i wytrwałość, a nie magiczne "wymuszanie" łaski liczbą dni.

Jak modlił się za Ojczyznę Jan Paweł II?

Święty Jan Paweł II nieustannie zawierzał Polskę Matce Bożej, Królowej Polski, słowami "Maryjo, Królowo Polski, jestem przy Tobie, pamiętam, czuwam". To krótkie zawierzenie z Jasnej Góry można odmawiać przed obrazem Matki Bożej Częstochowskiej.

Gdzie znaleźć teksty modlitw za Ojczyznę?

Pełne teksty — modlitwa ks. Piotra Skargi "Boże, Rządco i Panie narodów", krótka modlitwa za Polskę, modlitwa do świętego Andrzeja Boboli, litania oraz modlitwa wiernych — podajemy w całości w tym artykule powyżej. Pochodzą z tradycyjnej polskiej tradycji modlitewnej.

Niech ta modlitwa, przekazana nam przez ojców, łączy nas ponad podziałami i przypomina, że "błogosławiony naród, którego Bogiem jest Pan". Powierzajmy Polskę Bogu przez ręce Maryi, Królowej Korony Polskiej, oraz za wstawiennictwem świętego Andrzeja Boboli i świętego Stanisława. Możemy też złączyć tę intencję z litanią do wszystkich świętych, wzywając całe niebo nad losami naszej Ojczyzny.

Aplikacja Iter Fidei zawiera modlitwy poranne i wieczorne, psalmy i litanie, po łacinie i po polsku, z audio. Pobierz tutaj.

Źródła. Tekst modlitwy "Boże, Rządco i Panie narodów" według tradycji polskiej, w brzmieniu utrwalonym w tradycyjnych modlitewnikach; Piotr Skarga, "Kazania sejmowe" (1597); cytaty z Pisma Świętego za przekładem ks. Jakuba Wujka (Ps 32, 12; Łk 19, 41).