Przypowieści Salomona, rozdział 26

1 Quomodo nix in æstate, et pluviæ in messe, sic indecens est stulto gloria.

1 Jak śnieg w lecie, a deszcz we żniwa, tak nie przystoi głupiemu chwała.

2 Sicut avis ad alia transvolans, et passer quolibet vadens, sic maledictum frustra prolatum in quempiam superveniet.

2 Jak ptak przelotny i wróbel tam i sam latający, tak przekleństwo bez przyczyny wymówione na kogoś przyjdzie.

3 Flagellum equo, et camus asino, et virga in dorso imprudentium.

3 Bicz na konia, wędzidło na osła, a kij na grzbiet głupiego.

4 Ne respondeas stulto juxta stultitiam suam, ne efficiaris ei similis.

4 Nie odpowiadaj głupiemu według głupoty jego, abyś nie był jemu podobny.

5 Responde stulto juxta stultitiam suam, ne sibi sapiens esse videatur.

5 Odpowiedz głupiemu według głupoty jego, aby siebie nie uważał za mędrca.

6 Claudus pedibus, et iniquitatem bibens, qui mittit verba per nuntium stultum.

6 Chroma na nogi i nieprawość pije, kto posyła słowa przez posła głupiego.

7 Quomodo pulchras frustra habet claudus tibias, sic indecens est in ore stultorum parabola.

7 Jak chromy na darmo ma piękne golenie, tak nieprzystojna jest przypowieść w ustach głupiego.

8 Sicut qui mittit lapidem in acervum Mercurii, ita qui tribuit insipienti honorem.

8 Jak kto rzuca kamień na stos Merkurego, tak kto oddaje cześć głupiemu.

9 Quomodo si spina nascatur in manu temulenti, sic parabola in ore stultorum.

9 Jak gdyby cierń urósł w ręce pijanego, tak przypowieść w ustach głupiego.

10 Judicium determinat causas, et qui imponit stulto silentium iras mitigat.

10 Sąd nadaje koniec sprawom, a kto głupiemu rozkaże milczenie, gniew uśmierza.

11 Sicut canis qui revertitur ad vomitum suum, sic imprudens qui iterat stultitiam suam.

11 Jak pies, który się wraca do wymiotów swoich, tak głupi, który powtarza głupstwo swoje.

12 Vidisti hominem sapientem sibi videri ? magis illo spem habebit insipiens.

12 Widziałeś człowieka, który siebie poczytuje za mędrca? większą nadeń nadzieję będzie miał głupi.

13 Dicit piger : Leo est in via, et leæna in itineribus.

13 Mówi leniwiec: „Lew jest na drodze i lwica na drogach.”

14 Sicut ostium vertitur in cardine suo, ita piger in lectulo suo.

14 Jak drzwi obracają się na zawiasach swoich, tak leniwiec na łóżku swoim.

15 Abscondit piger manum sub ascella sua, et laborat si ad os suum eam converterit.

15 Kryje leniwiec rękę pod pachą swoją i z trudem ją podnosi do ust swoich.

16 Sapientior sibi piger videtur septem viris loquentibus sententias.

16 Leniwiec zda się sobie mędrszy, niźli siedmiu mężów mądrze mówiących.

17 Sicut qui apprehendit auribus canem, sic qui transit impatiens et commiscetur rixæ alterius.

17 Jak gdy kto psa złapie za uszy, tak kto niecierpliwy mimo idąc wdaje się w swary drugiego.

18 Sicut noxius est qui mittit sagittas et lanceas in mortem,

18 Jak jest winny ten, który wypuszcza strzały i włócznie na zabicie,

19 ita vir fraudulenter nocet amico suo, et cum fuerit deprehensus dicit : Ludens feci.

19 tak człowiek, który podstępnie szkodzi przyjacielowi swemu, a gdy go przychwycą, mówi: „W żarcie to zrobiłem.”

20 Cum defecerint ligna extinguetur ignis, et susurrone subtracto, jurgia conquiescent.

20 Gdy nie stanie drew, zgaśnie ogień; gdzie nie ma podszczuwacza, ustaną zwady.

21 Sicut carbones ad prunas, et ligna ad ignem, sic homo iracundus suscitat rixas.

21 Jak węgle do żaru i jak drwa do ognia, tak człowiek gniewliwy swary pobudza.

22 Verba susurronis quasi simplicia, et ipsa perveniunt ad intima ventris.

22 Słowa podszczuwacza jakoby proste, a one przenikają aż do wnętrzności żywota.

23 Quomodo si argento sordido ornare velis vas fictile, sic labia tumentia cum pessimo corde sociata.

23 Jak gdybyś naczynie gliniane srebrem nieczystym chciał zdobić, tak wargi nadęte ze złym sercem złączone.

24 Labiis suis intelligitur inimicus, cum in corde tractaverit dolos.

24 Po mowie swej bywa poznany nieprzyjaciel, kiedy w sercu rozmyśla zdrady;

25 Quando submiserit vocem suam, ne credideris ei, quoniam septem nequitiæ sunt in corde illius.

25 gdy zniży głos swój, nie wierz mu, bo siedem złości jest w sercu jego.

26 Qui operit odium fraudulenter, revelabitur malitia ejus in consilio.

26 Kto pokrywa nienawiść zdradliwie, tego złość będzie odkryta przed radą.

27 Qui fodit foveam incidet in eam, et qui volvit lapidem revertetur ad eum.

27 Kto kopie dół, wpadnie weń, a kto toczy kamień, obróci się nań.

28 Lingua fallax non amat veritatem, et os lubricum operatur ruinas.

28 Język kłamliwy nie miłuje prawdy, a usta śliskie powodują zatracenie.