Księga Psalmów: 150 psalmów Dawida

Inne księgi Biblii opowiadają, co Bóg uczynił; Psałterz daje człowiekowi słowa, by Mu odpowiedzieć. To jedyna księga, której Kościół nie tylko słucha, lecz którą cały się modli, co tydzień od pierwszego do ostatniego psalmu. Modlił się nią Pan Jezus, aż do krzyża, a św. Paweł zachęca wiernych, by się wzajemnie napominali, „psalmy i hymny i pieśni duchowne śpiewając wdzięcznie w sercach waszych Bogu” (Kol 3,16). Ta strona jest bramą do stu pięćdziesięciu psalmów w Biblii ks. Wujka: mówi, czym są psalmy, kto je napisał, jak się je liczy, i wskazuje te, których wierni najczęściej szukają i którymi najczęściej się modlą.

Co to są psalmy?

Psalm to natchniona przez Boga pieśń religijna, przeznaczona do śpiewu z towarzyszeniem instrumentów. Greckie psalmos oznaczało pieśń śpiewaną przy psałterionie, instrumencie strunowym, i stąd nazwa całej księgi: Psałterz. Żydzi nazywają ją Tehillim, „pochwały”. W Biblii Księga Psalmów należy do Starego Testamentu i stoi wśród ksiąg mądrościowych, po Księdze Hioba, a przed Przypowieściami Salomona, czyli Księgą Przysłów.

W psalmach jest wszystko, co dusza może powiedzieć Bogu: uwielbienie i dziękczynienie, krzyk w udręce, żal za grzechy, ufność, rozważanie Prawa, pamięć świętej historii, oczekiwanie Mesjasza. Dlatego Ojcowie nazywali Psałterz streszczeniem całego Pisma: św. Atanazy mówił, że jak w zwierciadle odnajduje się w nim wszystkie poruszenia duszy, a św. Ambroży, że Psałterz jest głosem Kościoła wysławiającego Boga.

Większość psalmów ma w Wulgacie i u Wujka tytuł, wliczany często do pierwszego wersetu: „Psalm Dawidowy”, „Pieśń stopni”, „Na koniec” (łacińskie In finem, wskazówka dla przewodnika chóru) albo okoliczność, jak w psalmie 51 (50 w Wulgacie): „gdy przyszedł do niego prorok Natan” (Ps 50,2).

Kto napisał psalmy?

Sobór Trydencki przyjął księgę pod nazwą Psalterium Davidicum centum quinquaginta psalmorum, Psałterz Dawidowy stu pięćdziesięciu psalmów (IV sesja, 1546). Głównym, choć nie jedynym, autorem jest król Dawid. On sam w ostatnich słowach mówi o swoich pieśniach: „Duch Pański mówił przeze mnie, a mowa jego przez język mój” (2 Sm 23,2; u Wujka II Księga Królewska), a Pismo nazywa go „osobliwy śpiewak izraelski” (2 Sm 23,1).

Tytuły hebrajskie przypisują Dawidowi siedemdziesiąt trzy psalmy, Wulgata kilkanaście więcej. Inne tytuły wymieniają Asafa (psalmy 49 i 72-82 Wulgaty), synów Korego, lewickich śpiewaków (na przykład psalm 42 hebr., 41 w Wulgacie), Emana i Etana (87 i 88 Wulgaty), Mojżesza, „człowieka Bożego” (Ps 89,1), a imię Salomona noszą dwa (71 i 126 Wulgaty). Św. Augustyn uważał Dawida za autora wszystkich stu pięćdziesięciu; św. Hieronim uznawał wielu autorów. Papieska Komisja Biblijna odpowiedziała 1 maja 1910 roku, że nie można roztropnie zaprzeczać, iż Dawid jest głównym autorem Psałterza, i że należą do niego psalmy przytaczane pod jego imieniem w Nowym Testamencie, jak psalm 2, 16 (15 w Wulgacie) czy 110 (109). Wielu współczesnych egzegetów uważa tytuły za późniejsze; nauczanie Kościoła pozostaje takie.

Pierwszym autorem jest jednak Duch Święty. Przytaczając psalm 110 (109 w Wulgacie), Pan Jezus mówi, że „sam Dawid mówi w Duchu Świętym” (Mk 12,36), a po zmartwychwstaniu przypomina Apostołom, „że musiało wypełnić się wszystko, co napisane jest o mnie w Zakonie Mojżeszowym i w Prorokach i w Psalmach” (Łk 24,44). Psałterz, powstający przez wieki, od Mojżesza po powrót z niewoli, jest tak samo proroctwem jak modlitwą.

Ile jest psalmów? Pięć ksiąg Psałterza

Psalmów jest sto pięćdziesiąt, zarówno w Biblii hebrajskiej, jak w Wulgacie i w nowszych przekładach. Od starożytności dzieli się je na pięć ksiąg, które tradycja żydowska zestawiała z pięcioma księgami Mojżesza: psalmy 1-40 Wulgaty, 41-71, 72-88, 89-105 i 106-150. Każda księga kończy się doksologią, jak „Błogosławiony Pan na wieki! Stań się! stań się!” (Ps 88,53), a druga dodaje: „Skończyły się pieśni Dawida, syna Jessego” (Ps 71,20). Psalm 150 jest doksologią całej księgi: „Wszelki duch niechaj Pana chwali! Alleluja!” (Ps 150,6).

Najdłuższy jest psalm 119 (118 w Wulgacie): sto siedemdziesiąt sześć wersetów podzielonych według dwudziestu dwóch liter alfabetu hebrajskiego. Najkrótszy jest psalm 117 (116 w Wulgacie), który ma tylko dwa wersety: „Chwalcie Pana wszystkie narody, chwalcie go wszystkie ludy” (Ps 116,1). Krótki psalm 151 Septuaginty nie wszedł do kanonu.

Psalm 91 czy psalm 90? Dwie numeracje psalmów

To najczęstsza pułapka. Psalm, który w Biblii Tysiąclecia nosi numer 91, Qui habitat, to psalm 90 w Wulgacie, w Mszale, w Brewiarzu i u ks. Wujka. Psalm o Dobrym Pasterzu, w nowszych przekładach Pan jest moim pasterzem, to w Biblii Tysiąclecia psalm 23, a u Wujka psalm 22, „Pan mną rządzi, i na niczym mi schodzić nie będzie” (Ps 22,1). Miserere to 51 albo 50. Nie są to różne psalmy: grecka Septuaginta, a za nią Wulgata, łączą hebrajskie psalmy 9 i 10 oraz 114 i 115, a dzielą na dwa psalm 116 i psalm 147. Na przeważającej części Psałterza numer Wulgaty jest więc o jeden niższy. Ks. Wujek tłumaczył z Wulgaty i zachował jej numerację, tak jak liturgia łacińska; nasza Biblia robi to samo i podaje obok numer hebrajski.

Wulgata (ks. Wujek, Brewiarz, Mszał)	Numeracja hebrajska (Biblia Tysiąclecia i nowsze Biblie)	Przykład
1-8	1-8 (bez zmian)	psalm 1, Beatus vir; psalm 4, Cum invocarem
9	9 i 10	Confitebor tibi, Domine
10-112	11-113 (o jeden więcej)	Wulgata 22 = psalm 23; 50 = 51; 90 = 91
113	114 i 115	In exitu Israel
114 i 115	116	Dilexi (116,1-9) i Credidi (116,10-19)
116-145	117-146 (o jeden więcej)	Wulgata 120 = psalm 121; 129 = 130; 138 = 139
146 i 147	147	Laudate Dominum (147,1-11) i Lauda, Jerusalem (147,12-20)
148-150	148-150 (bez zmian)	psalm 150, Laudate Dominum in sanctis ejus

W praktyce: jeśli znasz numer z Biblii Tysiąclecia, odejmij jeden (dla psalmów od 11 do 147, z wyjątkami podanymi w tabeli), a znajdziesz psalm u Wujka. Kto szuka „psalmu 90”, może mieć na myśli dwa teksty: psalm 90 hebrajski, modlitwę Mojżesza, albo Qui habitat, psalm 90 Wulgaty. Najprościej rozpoznać psalm po pierwszych słowach; dlatego przy każdym podajemy łaciński początek.

Także wersety mogą się różnić o jeden lub dwa, bo Wulgata często liczy tytuł jako pierwszy werset: Miserere zaczyna się u Wujka od wersetu 3. Łaciński Psałterz liturgii nie jest przekładem św. Hieronima z hebrajskiego, lecz jego rewizją starego przekładu łacińskiego według Septuaginty, zwaną Psałterzem gallikańskim: tą łaciną Kościół śpiewa od ponad tysiąca lat, i z niej tłumaczył Wujek. Dlaczego jego przekład jest bezpiecznym wyborem, wyjaśnia artykuł Która Biblia katolicka.

Rodzaje psalmów

Szkoła pyta o rodzaje psalmów i ich cechy gatunkowe. Psalmy są poezją hebrajską: nie mają rymów ani regularnego metrum w naszym sensie, ale opierają się na paralelizmie, czyli na zestawianiu dwóch wierszy, które mówią to samo innymi słowami albo sobie przeciwstawiają: „Niebiosa opowiadają chwałę Boga, a dzieła rąk jego oznajmia firmament” (Ps 18,2). Mówią w pierwszej osobie, zwracają się do Boga bezpośrednio, pełne są obrazów (skała, tarcza, pasterz, woda, światło). Kilka psalmów, jak 119 (118), to akrostychy alfabetyczne. Najczęściej wyróżnia się następujące rodzaje:

• Hymny, psalmy uwielbienia, które sławią Boga Stwórcę i Króla: psalm 8, psalm 19 (18), psalm 104 (103), psalmy 146-150.
• Psalmy błagalne, lamentacje jednostki lub ludu w nieszczęściu: psalm 13 (12), psalm 22 (21), psalm 69 (68).
• Psalmy dziękczynne, za otrzymane ocalenie: psalm 30 (29), psalm 34 (33), psalm 118 (117).
• Psalmy ufności: psalm 23 (22), psalm 27 (26), psalm 91 (90), psalm 131 (130).
• Psalmy pokutne, siedem psalmów żalu za grzechy (zob. niżej).
• Psalmy mądrościowe, rozważające Prawo i los sprawiedliwego: psalm 1, psalm 37 (36), psalm 119 (118).
• Psalmy królewskie i mesjańskie, o królu z rodu Dawida, które Kościół odnosi do Chrystusa (zob. niżej).
• Psalmy pielgrzymie, czyli pieśni stopni (120-134 hebr.).

Podział ten jest pomocą, nie dogmatem: wiele psalmów łączy kilka rodzajów, przechodząc od skargi do dziękczynienia.

Najczęściej odmawiane psalmy

Każdy psalm podajemy raz, z numerem hebrajskim na początku i numerem Wulgaty w nawiasie; odnośnik otwiera tekst ks. Wujka i przewodnik po psalmie.

• Psalm 91 (90), Qui habitat: psalm Bożej opieki, śpiewany co niedzielę na Komplecie. „Kto mieszka we wspomożeniu Najwyższego, pod osłoną Boga niebieskiego będzie przebywać” (Ps 90,1); werset 11 mówi o aniołach stróżach.
• Psalm 23 (22), Dominus regit me: psalm Dobrego Pasterza, u Wujka „Pan mną rządzi”.
• Psalm 51 (50), Miserere: „Zmiłuj się nade mną, Boże, według wielkiego miłosierdzia twego” (Ps 50,3), pokuta Dawida.
• Psalm 139 (138), Domine, probasti me: „Panie, doświadczyłeś mnie i poznałeś mię”.
• Psalm 103 (102), Benedic, anima mea: „Błogosław, duszo moja, Panu, i nie zapominaj wszystkich dobrodziejstw jego!”
• Psalm 27 (26), Dominus illuminatio mea: „Pan oświecenie moje i zbawienie moje, kogóż się bać będę?”; w nim także „Wierzę, iż oglądać będę dobra Pańskie w krainie żyjących” (Ps 26,13).
• Psalm 130 (129), De profundis: „Z głębokości wołałem ku tobie, Panie”, psalm modlitwy za zmarłych.
• Psalm 137 (136), Super flumina Babylonis: „Nad rzekami babilońskiej ziemi, tameśmy siedzieli i płakali”.
• Psalm 121 (120), Levavi oculos: „Pomoc moja od Pana, który stworzył niebo i ziemię.”
• Psalm 37 (36), Noli aemulari: „Objaw Panu drogę twoją i miej nadzieję w nim, a on uczyni!” (Ps 36,5).
• Psalm 46 (45), Deus noster refugium: „Bóg nasz ucieczką i mocą”.
• Psalm 1, Beatus vir: brama Psałterza i dwie drogi, „Błogosławiony mąż, który nie chodził za radą niezbożnych”.
• Psalm 131 (130), Domine, non est exaltatum: „Panie, nie wyniosło się serce moje”, psalm dziecięcej ufności.
• Psalm 34 (33), Benedicam Dominum: „Skosztujcie, a obaczcie, iż słodki jest Pan” (Ps 33,9).
• Psalm 22 (21), Deus, Deus meus: „Boże, Boże mój, wejrzyj na mnie, czemuś mię opuścił?”, okrzyk Jezusa na krzyżu (Mt 27,46).
• Psalm 25 (24), Ad te, Domine, levavi: „Do ciebie, Panie, podniosłem duszę moją”, introit pierwszej niedzieli Adwentu.
• Psalm 8, Domine, Dominus noster: „Panie, Panie nasz, jakże dziwne jest imię twoje po wszystkiej ziemi!”
• Psalm 119 (118), Beati immaculati: „Pochodnią dla nóg moich jest słowo twoje” (Ps 118,105).
• Psalm 42 (41), Quemadmodum: „Jak tęskni jeleń do źródeł wód, tak tęskni dusza moja do ciebie, Boże.”
• Psalm 90 (89), modlitwa Mojżesza: „tysiąc lat przed oczyma twymi - to jak dzień wczorajszy, który przeminął” (Ps 89,4).
• Psalm 13 (12), Usquequo, Domine: „Dokądże, Panie? Zapominasz o mnie do końca?”
• Psalm 118 (117), Confitemini Domino: psalm Wielkanocy, „Ten jest dzień, który uczynił Pan; radujmy się i weselmy weń!” (Ps 117,24).
• Psalm 100 (99), Jubilate Deo: „Służcie Panu z weselem!”
• Psalm 32 (31), Beati quorum: „Błogosławieni, którym odpuszczone są nieprawości”.
• Psalm 63 (62), Deus, Deus meus, ad te de luce vigilo: „Boże, Boże mój, do ciebie się zrywam na świtaniu”, psalm porannej modlitwy.
• Psalm 35 (34), Judica, Domine: „Osądź, Panie, szkodzących mi”.
• Psalm 19 (18), Caeli enarrant: „Niebiosa opowiadają chwałę Boga”.
• Psalm 16 (15), Conserva me: „Zachowaj mię, Panie, bom nadzieję miał w tobie.”
• Psalm 40 (39), Expectans expectavi: „Czekając oczekiwałem Pana, i skłonił się ku mnie”.
• Psalm 126 (125), In convertendo: „Którzy sieją ze łzami, będą żąć z radością” (Ps 125,5).
• Psalm 128 (127), Beati omnes: błogosławieństwo rodziny, „Błogosławieni wszyscy, którzy się boją Pana”.
• Psalm 4, Cum invocarem: psalm wieczorny, „W pokoju będę wraz spał i odpoczywał” (Ps 4,9).

Siedem psalmów pokutnych

Od Kasjodora (VI wiek) Kościół łączy w jedną grupę siedem psalmów pokutnych: psalm 6, Domine, ne in furore, „Panie, w zapalczywości twej nie karć mnie”; psalm 32 (31), Beati quorum; psalm 38 (37), który zaczyna się podobnie; Miserere, psalm 51 (50); psalm 102 (101), Domine, exaudi; De profundis, psalm 130 (129); i psalm 143 (142), Domine, exaudi orationem meam: „nie usprawiedliwi się przed tobą żaden żyjący!” (Ps 142,2). To psalmy na Wielki Post i na przygotowanie do spowiedzi; zob. też Pokuta.

Pieśni stopni: psalmy pielgrzymie

Psalmy 120-134 hebrajskie (119-133 w Wulgacie) noszą u Wujka tytuł „Pieśń stopni”. Według większości komentatorów śpiewali je pielgrzymi wstępujący do Jerozolimy; większość z nich Brewiarz odmawia na nieszporach od poniedziałku do czwartku, a ostatni, psalm 134 (133), Ecce nunc benedicite, zamyka niedzielną Kompletę. Wśród nich: psalm 120 (119), „Wołałem do Pana, gdym był utrapiony”; Levavi oculos; psalm 122 (121), Laetatus sum; psalm 127 (126), Nisi Dominus, „Jeśli Pan nie zbuduje domu, próżno pracowali, którzy go budują”; De profundis; i psalm 133 (132), Ecce quam bonum: „Oto jak dobra i jak wdzięczna rzecz, mieszkać braciom społem!”

Psalmy mesjańskie

Wiele psalmów mówi o Chrystusie wyraźniej niż niejeden prorok. Psalm 2, Quare fremuerunt gentes: „Tyś jest synem moim, jam ciebie dziś zrodził” (Ps 2,7), introit Mszy o północy w Boże Narodzenie. Psalm 22 (21) opisuje Mękę: „Przebodli ręce moje i nogi moje, policzyli wszystkie kości moje” (Ps 21,17-18). Psalm 16 (15): „ani dasz świętemu twemu oglądać skażenia”, który św. Piotr w dzień Pięćdziesiątnicy odnosi do Zmartwychwstania. Psalm 45 (44), Eructavit, gody Króla, odnoszone do Chrystusa, Kościoła i Matki Bożej. Psalm 72 (71), Deus, judicium tuum, król pokoju, któremu kłaniają się królowie ziemi.

Psalm 110 (109), Dixit Dominus jest psalmem Nowego Testamentu w najwyższym stopniu: „Rzekł Pan Panu memu: «Siądź po prawicy mojej»”, a dalej: „Ty jesteś kapłanem na wieki według porządku Melchizedecha!” (Ps 109,4), co List do Hebrajczyków odnosi do Chrystusa (Hbr 5,6). Kamień węgielny z psalmu 118 (117), „Kamień, który odrzucili budujący, ten się stał kamieniem węgielnym” (Ps 117,22), przytacza sam Pan Jezus.

Psalmy złorzeczące

Kilka psalmów zawiera przekleństwa przeciw nieprzyjaciołom, które szokują dzisiejszego czytelnika: „Dni jego niech będą krótkie, a urząd jego niech weźmie inny!” (Ps 108,8), albo zakończenie psalmu 137 (136): „Błogosławiony, który pochwyci i roztrąci dzieci twe o opokę!” (Ps 136,9). Nie są one wzorem uczuć do bliźniego. Ojcowie czytali je jako proroctwo o sądzie Bożym, a nie życzenie modlącego się: św. Piotr odnosi psalm 109 (108) do Judasza (Dz 1,20). W sensie duchowym nieprzyjaciółmi są grzech i szatan, a dziećmi Babilonu złe myśli, które, jak uczył św. Augustyn, trzeba rozbić o skałę, którą jest Chrystus, zanim urosną. Psalmy te uczą też, że krzywdę oddaje się Bogu, zamiast mścić się samemu.

Psalmy w liturgii 1962 roku

Od konstytucji Divino Afflatu św. Piusa X (1911), którą zachowują rubryki z 1960 roku, Brewiarz rzymski rozkłada wszystkie sto pięćdziesiąt psalmów na jeden tydzień. Jutrznia zaczyna się niemal codziennie od invitatorium, psalmu 95 (94), Venite, exsultemus: „Pójdźcie, śpiewajmy z radością Panu”. W niedzielę długi psalm 119 (118) rozdziela się między prymę, tercję, sekstę i nonę, a nieszpory śpiewają psalmy 110-114 hebrajskie (109-113 w Wulgacie), od Dixit Dominus do In exitu Israel. Niedzielna Kompleta to psalmy 4, 91 i 134 (4, 90 i 133 w Wulgacie). O całym Oficjum przeczytasz w artykułach Liturgia godzin, Nieszpory i Divinum Officium; psalmy każdego dnia, godzina po godzinie, znajdziesz w Brewiarzu Iter Fidei. W rycie tradycyjnym to właśnie one są psalmami dnia: Mszał 1962 roku nie ma psalmu responsoryjnego, a jego miejsce zajmuje graduał.

Oficjum za zmarłych jest prawie w całości zbudowane z psalmów: nieszpory śpiewają psalmy 116, 120, 121, 130 i 138 hebrajskie (114, 119, 120, 129 i 137 w Wulgacie), z antyfoną Placebo Domino in regione vivorum, u Wujka „Będę się podobał Panu w krainie żyjących” (Ps 114,9); jutrznia między innymi psalm 23 (22) i 42 (41), a laudesy Miserere. O modlitwie za zmarłych przeczytasz w artykule Modlitwa za zmarłych.

Psalmami przepleciona jest też Msza. U stopni ołtarza kapłan odmawia psalm 43 (42), Judica me: „I przyjdę do ołtarza Bożego, do Boga, który uwesela młodość moją” (Ps 42,4); przy Lavabo mówi słowa psalmu 26 (25): „Umywam między niewinnymi ręce moje” (Ps 25,6). W niedziele poza okresem wielkanocnym pokropienie odbywa się z antyfoną Asperges me, wziętą z Miserere: „Pokropisz mię hizopem, a będę oczyszczony” (Ps 50,9). Introit, graduał, traktus, ofiarowanie i komunia każdej Mszy to bardzo często wersety psalmów: graduał Wielkanocy to Haec dies (Ps 117,24), a introit Invocabit me i traktus Qui habitat pierwszej niedzieli Wielkiego Postu biorą słowa z psalmu 91 (90).

Psalmy w polskiej tradycji

Polska pobożność zna psalmy także z poezji. Psałterz Dawidów Jana Kochanowskiego (1579) to wierszowana parafraza wszystkich psalmów; jego Kto się w opiekę odda Panu swemu (psalm 91) śpiewa się do dziś jako pieśń kościelną. Jest to jednak hymn, a nie tekst Pisma: słowa samego psalmu znajdziesz tutaj, u Wujka. Echo psalmów słychać też w Godzinkach, które przejęły układ godzin kanonicznych.

Jak modlić się psalmami?

Św. Augustyn w Objaśnieniach psalmów słyszy w Psałterzu głos całego Chrystusa, Głowy i członków; o psalmie 86 (85) pisze, że Chrystus modli się za nas jako nasz kapłan, modli się w nas jako nasza Głowa, a my modlimy się do Niego jako do naszego Boga. Czytaj psalmy powoli, jak pieśni, a jeśli możesz, półgłosem. Pytaj, co każdy mówi o Chrystusie, o Kościele i o tobie. Kończ je, jak Oficjum, słowami Chwała Ojcu. Kto zaczyna, może brać jeden psalm dziennie: rano psalm 5 albo 63 (62), wieczorem 4 albo 91 (90), i pozwolić, by ich słowa stały się jego własnymi.

Często zadawane pytania

Ile jest psalmów w Biblii?

Psalmów jest sto pięćdziesiąt, podzielonych na pięć ksiąg. Liczba jest ta sama w Biblii hebrajskiej i w Wulgacie; inny jest tylko podział kilku psalmów, a stąd numeracja. Najdłuższy jest psalm 119 (118 w Wulgacie), mający 176 wersetów, najkrótszy psalm 117 (116), mający dwa.

Kto napisał psalmy?

Głównym autorem jest król Dawid, dlatego mówi się o psalmach Dawida, a Sobór Trydencki przyjmuje księgę jako Psałterz Dawidowy. Tytuły przypisują inne psalmy Asafowi, synom Korego, Emanowi, Etanowi, Mojżeszowi, a dwa noszą imię Salomona. Pierwszym autorem psalmów jest Duch Święty.

Co to są psalmy?

To natchnione pieśni modlitewne Starego Testamentu, przeznaczone do śpiewu, zebrane w Księdze Psalmów, czyli Psałterzu. Wyrażają uwielbienie, dziękczynienie, prośbę, żal za grzechy i ufność, a wiele z nich zapowiada Chrystusa. Kościół modli się nimi codziennie w Brewiarzu.

Gdzie są psalmy w Piśmie Świętym?

W Starym Testamencie, wśród ksiąg mądrościowych: po Księdze Hioba, a przed Księgą Przysłów. W naszej Biblii otwierasz je z siatki na tej stronie, od psalmu 1 do 150, każdy z łaciną obok.

Dlaczego psalmy mają dwie numeracje?

Nowsze Biblie, jak Biblia Tysiąclecia, idą za tekstem hebrajskim; Wulgata, Mszał, Brewiarz i ks. Wujek idą za Septuagintą, która inaczej łączy i dzieli kilka psalmów. Od psalmu 10 do 147 hebrajskiego Wulgata liczy prawie zawsze o jeden mniej: psalm 91 to w Wulgacie 90, psalm 23 to 22, psalm 51 to 50.

Jaki psalm jest najpotężniejszy?

Żaden psalm nie jest formułą, która działa sama: moc psalmów to moc wiary tego, kto się nimi modli. Najczęściej odmawia się psalm 91 (90), Qui habitat, o Bożą opiekę, psalm 23 (22) o ufność, Miserere o przebaczenie i De profundis za zmarłych.

Jaki jest psalm na dziś?

W rycie tradycyjnym psalmy dnia to psalmy Oficjum, rozłożone na tydzień w Psałterzu z 1962 roku, i wersety z propriów Mszy. Znajdziesz je w Brewiarzu na dziś, a o święcie dnia w kalendarzu liturgicznym. Psalm responsoryjny należy do lekcjonarza mszału zreformowanego po 1969 roku; w Mszy 1962 roku jego miejsce zajmuje graduał.

Psalmy po polsku i po łacinie, także bez dostępu do sieci, znajdziesz w aplikacji Biblia katolicka.