Pismo Święte · ks. Jakub Wujek · Biblia Sacra Vulgata
Psalm 20 (19 w Wulgacie): Niechaj cię wysłucha Pan w dzień utrapienia
Psalm 20, w Wulgacie i u ks. Wujka psalm 19, to *Exaudiat te Dominus in die tribulationis*: modlitwa ludu za króla wyruszającego na wojnę, a w lekturze Kościoła modlitwa za Chrystusa i za tych, którzy rządzą. Poniżej masz tekst ks. Jakuba Wujka obok łacińskiej Wulgaty, werset po wersecie; przewodnik objaśnia psalm, najczęściej szukane wersety 4, 5 i 8, jego miejsce w liturgii 1962 roku i to, jak się nim modlić.
Szukasz psalmu 19 według numeracji Biblii tłumaczonych z hebrajskiego, jak Biblia Tysiąclecia? Znajdziesz go tutaj: Psalm 18.
1 In finem. Psalmus David.
1 Na koniec. Psalm Dawidowy.
2 Exaudiat te Dominus in die tribulationis ; protegat te nomen Dei Jacob.
2 Niechaj cię wysłucha Pan w dzień utrapienia, niechaj cię obroni imię Boga Jakubowego!
3 Mittat tibi auxilium de sancto, et de Sion tueatur te.
3 Niech ci ześle pomoc z świątyni, a z Syjonu niech cię broni!
4 Memor sit omnis sacrificii tui, et holocaustum tuum pingue fiat.
4 Niech pomni na wszelką ofiarę twoją, a całopalenie twoje niech tłuste będzie!
5 Tribuat tibi secundum cor tuum, et omne consilium tuum confirmet.
5 Niech ci da według serca twego i wszelkie zamysły twe niech potwierdzi!
6 Lætabimur in salutari tuo ; et in nomine Dei nostri magnificabimur.
6 Uweselimy się zbawieniem twoim, a imieniem Boga naszego chlubić się będziemy.
7 Impleat Dominus omnes petitiones tuas ; nunc cognovi quoniam salvum fecit Dominus christum suum. Exaudiet illum de cælo sancto suo, in potentatibus salus dexteræ ejus.
7 Niech wypełni Pan wszystkie prośby twoje! Teraz poznałem, iż Pan zbawił pomazańca swego; wysłucha go z nieba świętego swego, zbawienie prawicy jego w czynach potężnych.
8 Hi in curribus, et hi in equis ; nos autem in nomine Domini Dei nostri invocabimus.
8 Jedni w wozach, a drudzy w koniach ufają, ale my imienia Pana, Boga naszego, wzywać będziemy.
9 Ipsi obligati sunt, et ceciderunt ; nos autem surreximus, et erecti sumus.
9 Oni powiązani są i polegli, a myśmy powstali i podnieśli się.
10 Domine, salvum fac regem, et exaudi nos in die qua invocaverimus te.
10 Panie, zbaw króla i wysłuchaj nas w dzień, w który cię wzywać będziemy!
Łacina: Biblia Sacra Vulgata (1592). Polski: Biblia Wujka (1599 (éd. révisée 1962)).
Psalm 20 czy psalm 19?
To ten sam psalm pod dwoma numerami. Biblia Tysiąclecia i inne współczesne przekłady idą za tekstem hebrajskim i nazywają go psalmem 20; Wulgata i Septuaginta, których numerację zachowuje liturgia Kościoła, a za nimi Biblia ks. Wujka, liczą go jako psalm 19, ponieważ łączą w jeden psalm hebrajskie psalmy 9 i 10. Pełna tabela jest na stronie Księgi Psalmów.
Dwie uwagi pozwalają uniknąć pomyłek:
- psalm 20 Wulgaty to psalm następny, Domine, in virtute tua laetabitur rex, dziękczynienie za zwycięstwo króla, który we współczesnych Bibliach jest psalmem 21 (20 w Wulgacie);
- psalm 19 współczesnych Biblii to Caeli enarrant gloriam Dei, psalm o niebiosach opowiadających chwałę Boga, który w Wulgacie i u Wujka jest psalmem 18.
Wersety natomiast sobie odpowiadają: Wujek, tak jak Biblia Tysiąclecia, liczy tytuł jako werset 1. Szukane «psalm 20, 4» czy «psalm 20, 8» to więc wersety 4 i 8 na tej stronie.
Psalm 20 — interpretacja
To psalm królewski. Tytuł brzmi „Na koniec. Psalm Dawidowy” (w. 1), a tekst pozwala odgadnąć scenę: król ma wyruszyć na wojnę, składa w świątyni ofiarę, a lud modli się za niego. Psalm ma trzy etapy: życzenia ludu (w. 2-6), nagłą pewność wysłuchania (w. 7) oraz wyznanie wiary i ostatnie błaganie (w. 8-10).
Życzenia dla króla (w. 2-6)
Lud mówi do króla: „Niechaj cię wysłucha Pan w dzień utrapienia, niechaj cię obroni imię Boga Jakubowego!” (w. 2). Pomoc przychodzi „z świątyni, a z Syjonu” (w. 3), czyli z miejsca, w którym Bóg mieszka pośród swego ludu. Lud prosi, by Bóg przyjął ofiary króla: „Niech pomni na wszelką ofiarę twoją, a całopalenie twoje niech tłuste będzie!” (w. 4). Łacina mówi memor sit omnis sacrificii tui: niech Bóg pamięta o każdej twojej ofierze, a całopalenie niech będzie „tłuste”, czyli obfite i w pełni przyjęte.
Potem przychodzi werset najczęściej cytowany: „Niech ci da według serca twego i wszelkie zamysły twe niech potwierdzi!” (w. 5). Lud z góry zobowiązuje się do radości: „Uweselimy się zbawieniem twoim, a imieniem Boga naszego chlubić się będziemy” (w. 6).
Werset 5 dobrze zrozumiany
Ten werset nie jest obietnicą, że dostaniemy wszystko, czego chcemy. Serce, o którym mowa, to serce króla, który właśnie złożył całopalenie, powierzył Bogu swoją sprawę i którego zamysły są zamysłami ludu Bożego. Inny psalm podaje warunek: „Rozkoszuj się w Panu, a da ci, czego pożąda twe serce!” (Ps 36, 4, psalm 37 we współczesnych Bibliach). Dopiero gdy serce zwraca się najpierw do Boga, jego pragnienie staje się modlitwą, którą Bóg może wysłuchać.
Pewność (w. 7)
Wtedy podnosi się jeden głos, może kapłana albo proroka: „Niech wypełni Pan wszystkie prośby twoje! Teraz poznałem, iż Pan zbawił pomazańca swego; wysłucha go z nieba świętego swego” (w. 7). Modlitwa nie otrzymała jeszcze widzialnej odpowiedzi, a wiara już uważa ją za spełnioną.
Wozy i konie (w. 8-10)
Przychodzi wyznanie wiary, które jest szczytem psalmu: „Jedni w wozach, a drudzy w koniach ufają, ale my imienia Pana, Boga naszego, wzywać będziemy” (w. 8). Rozstrzygnięcie zawiera się w obrazie: „Oni powiązani są i polegli, a myśmy powstali i podnieśli się” (w. 9). Ostatni werset wraca do błagania: „Panie, zbaw króla i wysłuchaj nas w dzień, w który cię wzywać będziemy!” (w. 10). Psalm kończy się tak, jak się zaczął, prośbą o wysłuchanie: od Exaudiat te do exaudi nos modlitwa za króla staje się modlitwą wszystkich.
Najważniejsze wersety psalmu 20
- Psalm 20, 4: ofiara i całopalenie króla, które Kościół w Boże Ciało odnosi do ofiary ołtarza (zob. niżej).
- Psalm 20, 5: „Niech ci da według serca twego”, życzenie, które ma sens wtedy, gdy serce jest oddane Bogu.
- Psalm 20, 8: wozy i konie przeciw imieniu Pana, reguła ufności na każdy czas.
- Psalm 20, 10: „Panie, zbaw króla”, werset, który wszedł do modlitw Oficjum.
Król psalmu to Chrystus
W wersecie 7 Wulgata mówi, że Pan zbawił christum suum, a Wujek oddaje to jako „pomazańca swego”. Słowo oznacza króla Izraela, który otrzymywał namaszczenie, ale zapowiada Pomazańca w pełnym sensie, Chrystusa, któremu anioł obiecuje: „I da mu Pan Bóg stolicę Dawida, ojca jego” (Łk 1, 32). Święty Augustyn w Enarrationes in Psalmos słyszy w psalmie głos Kościoła, który modli się za swoją Głowę w dniu utrapienia, a tym dniem jest dzień Męki. Ofiary i całopalenie przyjęte przez Boga to ofiara Krzyża; a Ojciec wysłuchuje Syna, wskrzeszając Go z martwych, podczas gdy Jego nieprzyjaciele „polegli”.
Czytany w ten sposób, psalm tworzy dyptyk ze swoim sąsiadem, psalmem 21 (20 w Wulgacie), który dziękuje za zwycięstwo dane królowi: „Panie, z mocy twojej weseli się król”. W jednym się błaga, w drugim dziękuje. Należy do rodziny psalmów królewskich i mesjańskich, razem z psalmem 2, w którym królowie ziemi powstają „przeciw Panu i przeciw Chrystusowi jego”. Ufność z wersetu 8 ma swoje echo w psalmie 33 (32 w Wulgacie): „Zawodny jest koń ku wybawieniu”. Całe święto Chrystusa Króla jest w zarodku w tej modlitwie Izraela.
Psalm 20 w liturgii 1962 roku
W Jutrzni poniedziałkowej. W Brewiarzu rzymskim z 1962 roku, który zachowuje tygodniowy psałterz św. Piusa X (1911), psalm 19 należy do Jutrzni poniedziałku, z antyfoną Exaudiat te Dominus in die tribulationis. Idą po nim psalm 20, Domine, in virtute tua, i psalm 29, Exaltabo te, Domine: błaganie za króla, dziękczynienie za jego zwycięstwo i wdzięczność człowieka, którego Bóg podźwignął. Możesz go odmówić w brewiarzu na dziś.
W Boże Ciało. Jutrznia uroczystości Bożego Ciała śpiewa ten psalm z antyfoną Memor sit Dominus sacrificii nostri: et holocaustum nostrum pingue fiat, wziętą z wersetu 4: Kościół rozpoznaje w nim ofiarę ołtarza, jedyne całopalenie w pełni miłe Bogu.
We Mszy. Antyfona na Komunię we wtorek czwartego tygodnia Wielkiego Postu śpiewa werset 6: Laetabimur in salutari tuo: et in nomine Domini, Dei nostri, magnificabimur.
Domine, salvum fac regem. Werset 10 wszedł do modlitw (preces), które Brewiarz każe odmawiać w niektóre dni: V. Domine, salvum fac regem. R. Et exaudi nos in die, qua invocaverimus te. Kościół słuchał w ten sposób św. Pawła, który poleca modlić się „za królów i za wszystkich, co są na wysokim stanowisku” (1 Tm 2, 2).
Jak się modlić psalmem 20?
Za tych, którzy rządzą. To użycie najbliższe sensowi dosłownemu: modlić się za władze państwa, za papieża i biskupów, za ojców rodzin, za wszystkich, którzy odpowiadają za innych. W miejsce „króla” stawia się w duchu tych, których polecamy Bogu; dobrze łączy się z modlitwą za Ojczyznę.
Za bliską osobę w próbie. Psalm jest napisany w drugiej osobie: modli się za kogoś innego. Za chorego, za kogoś przed egzaminem, za przyjaciela przed ważną decyzją prosi, by Bóg wysłuchał go „w dzień utrapienia”.
Przed ważnym przedsięwzięciem. Werset 8 jest regułą życia: zrobić wszystko, co od nas zależy, ale sukcesu oczekiwać tylko od imienia Bożego.
Zakończ, jak w Oficjum, modlitwą Chwała Ojcu.
Często zadawane pytania
Dlaczego psalm 20 ma też numer 19?
Bo Wulgata i Septuaginta, za którymi idzie liturgia katolicka i Biblia ks. Wujka, łączą w jeden psalm hebrajskie psalmy 9 i 10. Psalm 20 Biblii Tysiąclecia to więc psalm 19 Wulgaty, Exaudiat te Dominus. Tekst jest ten sam i ma tę samą numerację wersetów.
Co mówi psalm 20, werset 4?
U Wujka: „Niech pomni na wszelką ofiarę twoją, a całopalenie twoje niech tłuste będzie!”. To życzenie ludu dla króla, który przed bitwą składa ofiarę. Kościół odnosi ten werset w Boże Ciało do ofiary ołtarza.
Co mówi psalm 20, werset 5?
„Niech ci da według serca twego i wszelkie zamysły twe niech potwierdzi!”. Nie obiecuje spełnienia każdego pragnienia, tylko prosi, by Bóg dokonał zamysłów serca, które oddało się Mu przez ofiarę.
Co znaczy psalm 20, werset 8?
„Jedni w wozach, a drudzy w koniach ufają, ale my imienia Pana, Boga naszego, wzywać będziemy”. Werset przeciwstawia ufność w ludzką siłę ufności w Boga. Nie potępia środków, tylko zabrania oczekiwać od nich tego, co może dać jedynie Bóg.
Kto napisał psalm 20?
Tytuł przypisuje go Dawidowi: „Psalm Dawidowy”. Tradycja przyjmuje go jako modlitwę ułożoną przez króla proroka, aby śpiewał ją lud w świątyni. Ojcowie słyszą w nim, poza Dawidem, modlitwę Kościoła za Chrystusa.
Gdzie znaleźć pełny tekst psalmu 20?
Na górze tej strony, w przekładzie ks. Jakuba Wujka obok łacińskiej Wulgaty, od tytułu do wersetu 10. To tekst, który Kościół śpiewa w Brewiarzu, z numeracją Wulgaty (psalm 19).
Cała Biblia bez internetu, z zakładką i zaznaczonymi wersetami: Biblia katolicka w aplikacji.
Psalm 19 (20) · z aplikacją
Wczesny dostęp