Psalm 128 (127 w Wulgacie): Błogosławieni wszyscy, którzy się boją Pana

Psalm 128 czy psalm 127?

Ten psalm ma numer 128 w Biblii Tysiąclecia i innych nowszych przekładach, które idą za tekstem hebrajskim, a numer 127 w Wulgacie, u ks. Wujka, w brewiarzu i w mszale, które łączą w jeden psalm hebrajskie psalmy 9 i 10. To ten sam tekst, po łacinie zaczynający się od słów Beati omnes qui timent Dominum. Tabela odpowiedników jest na stronie Księgi Psalmów.

Uważaj na dwóch sąsiadów. Psalm 127 nowszych Biblii to Nisi Dominus, psalm 126 Wulgaty: „Jeśli Pan nie zbuduje domu, próżno pracowali, którzy go budują” (Ps 126 (127), 1). Poprzedza on w Psałterzu nasz psalm i jest jakby jego bratem. Psalm 128 Wulgaty to natomiast Saepe expugnaverunt me, psalm 129 nowszych Biblii.

Psalm 128 — interpretacja

Psalm należy do piętnastu pieśni stopni (psalmy 119-133 Wulgaty), śpiewów pielgrzymów, którzy wstępowali do Jerozolimy: „Pieśń stopni” (w. 1). Można wyobrazić sobie ojca rodziny, który przybył ze swoimi do świątyni i przed powrotem do domu otrzymuje od kapłana to błogosławieństwo. Werset po wersecie krąg się poszerza: człowiek, jego praca, jego dom, miasto, pokolenia.

Błogosławieństwo bojaźni Bożej (w. 1)

„Błogosławieni wszyscy, którzy się boją Pana, którzy chodzą drogami jego!” (w. 1). Od tego wszystko się zaczyna. Bojaźń Pańska nie jest strachem, lecz synowskim szacunkiem kogoś, kto nie chce obrazić Ojca; poznaje się ją po uczynkach, bo kto boi się Boga, chodzi Jego drogami. Kościół, za Izajaszem (Iz 11, 2-3), zalicza bojaźń Bożą do siedmiu darów Ducha Świętego: to ona strzeże człowieka przed grzechem, zanim jeszcze miłość stanie się w nim doskonała. Psalm obiecuje szczęście nie temu, komu się poszczęściło, lecz temu, kto jest wierny. Tak samo zaczyna się psalm 112 (111 w Wulgacie): „Błogosławiony mąż, który się boi Pana”.

Praca pobłogosławiona (w. 2)

„Bo pracę rąk twoich pożywać będziesz; szczęśliwy jesteś i dobrze ci będzie” (w. 2). To pierwsze błogosławieństwo: chleb zarobiony własnymi rękami i spożywany w pokoju. Po upadku praca stała się trudem: „W pocie oblicza twego będziesz pożywał chleba” (Rdz 3, 19). Bóg jednak jej nie przeklina; błogosławi ją w sprawiedliwym, który zbiera jej owoc.

Żona i dzieci (w. 3)

Potem przychodzi najsłynniejszy obraz: „Żona twoja jak płodny krzew winny we wnętrzu domu twego, synowie twoi jak latorośle oliwne wokoło stołu twego” (w. 3). Dwie rośliny Ziemi Świętej mówią o rodzinie. Winorośl obciążona gronami to żona płodna i radosna, serce domu; młode oliwki, które przetrwają wieki, to dzieci zgromadzone wokół stołu. Stół jest środkiem: przy nim rodzina odnajduje się każdego dnia. Łacina mówi dokładniej in lateribus domus tuae, dosłownie na bokach domu: winorośl wspina się po ścianach i okrywa cały dom, tak jak żona swoją troską obejmuje wszystko, co w nim żyje.

Błogosławieństwo z Syjonu (w. 4-6)

„Oto tak ubłogosławiony będzie człowiek, który się boi Pana!” (w. 4). Błogosławieństwo rozszerza się z domu na miasto: „Niech ci błogosławi Pan z Syjonu, i oglądaj dobra Jeruzalem po wszystkie dni żywota twego” (w. 5). A z miasta na pokolenia: „i oglądaj synów synów twoich, pokój nad Izraelem!” (w. 6). Szczęście rodziny nie jest zamknięte w sobie: jest częścią pokoju całego ludu Bożego.

Najważniejsze wersety psalmu 128

• Psalm 128, 1 — „Błogosławieni wszyscy, którzy się boją Pana, którzy chodzą drogami jego!” (w. 1): szukany werset o bojaźni Pańskiej.
• Psalm 128, 2 — „Bo pracę rąk twoich pożywać będziesz; szczęśliwy jesteś i dobrze ci będzie” (w. 2).
• Psalm 128, 3 — „Żona twoja jak płodny krzew winny we wnętrzu domu twego” (w. 3): werset ślubny.
• Psalm 128, 6 — „i oglądaj synów synów twoich, pokój nad Izraelem!” (w. 6): błogosławieństwo dla dziadków i wnuków.

Psalm 128 na ślub

Wiele osób szuka «psalmu 128 na ślub», i słusznie: żaden inny psalm nie towarzyszy tak blisko sakramentowi małżeństwa. W Mszale z 1962 roku wotywna Msza za nowożeńców (Missa pro sponsis), odprawiana z błogosławieństwem małżeńskim, jest cała utkana z tego psalmu:

• introit, wzięty z Księgi Tobiasza, ma za werset psalmowy werset 1, Beati omnes qui timent Dominum;
• graduał to werset 3: Uxor tua sicut vitis abundans in lateribus domus tuae: filii tui sicut novellae olivarum in circuitu mensae tuae;
• od Siedemdziesiątnicy do Wielkanocy traktus śpiewa wersety 4-6;
• komunia łączy wersety 4 i 6: Ecce sic benedicetur omnis homo, qui timet Dominum: et videas filios filiorum tuorum: pax super Israel.

Kościół modli się więc nad młodą parą słowami, którymi kapłan w Jerozolimie błogosławił ojca rodziny. Więcej o samym sakramencie przeczytasz w artykule o sakramencie małżeństwa.

Rodzina i Kościół: jak czytali go Ojcowie

Św. Augustyn w Objaśnieniach psalmów odnosi psalm także do Kościoła. Płodna żona to Kościół, Oblubienica Chrystusa, który rodzi dzieci na chrzcie; dzieci wokół stołu to wierni zgromadzeni wokół ołtarza. Św. Paweł upoważnia do takiego czytania, gdy mówiąc o małżeństwie pisze: „Jest to wielka tajemnica, a ja mówię w Chrystusie i w kościele” (Ef 5, 32). Łaciński tekst ma tu sacramentum hoc magnum est.

Liturgia przyjęła tę podwójną lekturę. W Boże Ciało, o czym niżej, antyfona psalmu mówi o dzieciach Kościoła wokół stołu Pańskiego: rodzinny stół staje się obrazem stołu eucharystycznego.

Psalm 128 w liturgii 1962 roku

Środowe Nieszpory. W Brewiarzu rzymskim z 1962 roku psalm 127 otwiera Nieszpory w środę, z antyfoną Beati omnes qui timent Dominum. Po nim idą Saepe expugnaverunt, De profundis, Domine, non est exaltatum i Memento, Domine, David. Możesz modlić się tą godziną w brewiarzu i poznać jej historię w artykule o Nieszporach.

Boże Ciało. W Nieszporach Bożego Ciała psalm jest czwarty, z antyfoną Sicut novellae olivarum, Ecclesiae filii sint in circuitu mensae Domini: niech dzieci Kościoła będą jak młode oliwki wokół stołu Pańskiego. W drugich Nieszporach uroczystości Najświętszego Serca Pana Jezusa psalm wraca z inną antyfoną: Venite ad me omnes qui laboratis et onerati estis.

Msza za nowożeńców. Zob. wyżej: introit, graduał, traktus i komunia.

Jak się modlić psalmem 128?

• Za rodzinę. To modlitwa chrześcijańskiego domu: można ją odmawiać przy stole, w dni świąteczne, w rocznicę ślubu, razem z modlitwą o ochronę rodziny.
• Za małżonków. Przed ślubem, by prosić o obiecane błogosławieństwo; po ślubie, by je odnawiać.
• Za dzieci. Werset 3 oddaje Bogu dzieci, które rosną przy stole, a werset 6 wnuki; dobrze łączy się z modlitwą za dzieci.
• Za pracę. Werset 2 błogosławi codzienny trud i prosi o chleb zarobiony w pokoju.
• Razem z Nisi Dominus. Oba psalmy dobrze odmawiać jeden po drugim: Bóg buduje dom i Bóg go błogosławi.

Zakończ, jak w Oficjum, słowami Chwała Ojcu.

Często zadawane pytania

Jak brzmi psalm 128?

U ks. Wujka zaczyna się tak: „Błogosławieni wszyscy, którzy się boją Pana, którzy chodzą drogami jego!”. Pełny tekst, sześć wersetów, po polsku i po łacinie, jest na tej stronie. Po łacinie: Beati omnes qui timent Dominum, qui ambulant in viis ejus.

Dlaczego psalm 128 czyta się na ślubie?

Bo śpiewa o błogosławieństwie rodziny sprawiedliwego: o żonie jak płodna winorośl, o dzieciach jak latorośle oliwne, o wnukach i o pokoju. Mszał z 1962 roku bierze z niego introit, graduał, traktus i komunię Mszy za nowożeńców.

Dlaczego psalm 128 nazywa się też psalmem 127?

Bo Wulgata i Septuaginta, a za nimi liturgia, łączą w jeden psalm hebrajskie psalmy 9 i 10. Psalm 128 nowszych Biblii to psalm 127 Wulgaty. Psalm 127 nowszych Biblii to natomiast Nisi Dominus, psalm 126 Wulgaty.

Co znaczy „żona twoja jak płodny krzew winny”?

Winorośl to roślina radości i obfitości: żona jest płodnym i radosnym sercem domu. Ks. Wujek tłumaczy: „Żona twoja jak płodny krzew winny we wnętrzu domu twego”. Ojcowie widzą w tym obrazie także Kościół, płodną Oblubienicę Chrystusa.

Kto napisał psalm 128?

Tytuł mówi tylko „Pieśń stopni”, bez imienia autora. Tradycja zalicza go do pieśni pielgrzymów jerozolimskich, natchnionych przez Ducha Świętego; ludzki autor nie jest znany.

Kiedy modlić się psalmem 128?

W liturgii co tydzień w środę na Nieszporach, a w życiu rodziny zawsze, gdy prosi się o błogosławieństwo dla domu: przed ślubem, w rocznicę, przy narodzinach dziecka, przy wspólnym stole.