Pismo Święte · ks. Jakub Wujek · Biblia Sacra Vulgata
Psalm 93 (92 w Wulgacie): Pan jest królem, oblókł się w ozdobę
Psalm 93 współczesnych Biblii to psalm 92 Wulgaty, *Dominus regnavit*: „Pan jest królem, oblókł się w ozdobę, oblókł się Pan w moc i przepasał się”. Poniżej pełny tekst w przekładzie ks. Jakuba Wujka obok łacińskiej Wulgaty; przewodnik objaśnia ten krótki psalm o królowaniu Boga nad wodami, jego odczytanie o Chrystusie i miejsce w niedzielnych Laudesach i w Mszach Bożego Narodzenia.
Szukasz psalmu 92 według numeracji Biblii tłumaczonych z hebrajskiego, jak Biblia Tysiąclecia? Znajdziesz go tutaj: Psalm 91.
1 Laus cantici ipsi David, in die ante sabbatum, quando fundata est terra. Dominus regnavit, decorem indutus est : indutus est Dominus fortitudinem, et præcinxit se. Etenim firmavit orbem terræ, qui non commovebitur.
1 Pieśń pochwalna Dawida. Przed sobotą, kiedy ziemia jest ufundowana. Pan jest królem, oblókł się w ozdobę, oblókł się Pan w moc i przepasał się; albowiem umocnił okrąg świata, który się nie poruszy.
2 Parata sedes tua ex tunc ; a sæculo tu es.
2 Zgotowana stolica twoja od owego czasu; ty jesteś od wieku!
3 Elevaverunt flumina, Domine, elevaverunt flumina vocem suam ; elevaverunt flumina fluctus suos,
3 Podniosły rzeki, Panie, podniosły rzeki głos swój; podniosły rzeki fale swoje
4 a vocibus aquarum multarum. Mirabiles elationes maris ; mirabilis in altis Dominus.
4 od szumu wód wielkich. Dziwne są nawałności morskie, dziwny na wysokościach Pan!
5 Testimonia tua credibilia facta sunt nimis ; domum tuam decet sanctitudo, Domine, in longitudinem dierum.
5 Świadectwa twoje są bardzo godne wiary; domowi twemu, Panie, przystoi świętość na długie dni.
Łacina: Biblia Sacra Vulgata (1592). Polski: Biblia Wujka (1599 (éd. révisée 1962)).
Psalm 93 czy psalm 92?
To jeden psalm pod dwoma numerami. Współczesne polskie Biblie, które idą za hebrajskim, nazywają go psalmem 93; Wulgata, liturgia rzymska i Biblia ks. Wujka nazywają go psalmem 92, bo liczą jako jeden hebrajskie psalmy 9 i 10. Po łacinie rozpoznaje się go po pierwszych słowach: Dominus regnavit. Psalm ma pięć wersetów w obu numeracjach; tytuł wchodzi u ks. Wujka w werset 1, więc «psalm 93 1» to werset 1 tej strony.
Uwaga na dwóch sąsiadów. Psalm 93 Wulgaty to inny psalm, Deus ultionum, który zaczyna się od słów „Bóg pomsty, Pan, Bóg pomsty otwarcie poczynał” (Ps 93 [94], 1), a który Biblie współczesne numerują jako 94. Psalm 92 współczesnych Biblii to natomiast pieśń szabatu, Bonum est confiteri Domino, „Dobrze jest wysławiać Pana” (Ps 91 Wulgaty). Pełna tablica jest na stronie Księgi Psalmów.
Psalm 93 — interpretacja
To pierwszy z szeregu psalmów, które powtarzają to samo wołanie: Pan króluje. Łaciński tytuł, którego nie ma w hebrajskim, przypisuje go Dawidowi i przeznacza „Przed sobotą, kiedy ziemia jest ufundowana” (w. 1): na dzień szósty, ten, w którym dzieło stworzenia dopełnia się stworzeniem człowieka. Według tradycji żydowskiej w świątyni śpiewano ten psalm właśnie w piątek. Tekst rozwija się w trzech ruchach.
Wersety 1-2: Król odziany w moc
„Pan jest królem, oblókł się w ozdobę, oblókł się Pan w moc i przepasał się; albowiem umocnił okrąg świata, który się nie poruszy” (w. 1). Bóg jest opisany jak król w dniu koronacji, okryty płaszczem królewskim i przepasany mieczem. Widzialnym znakiem Jego królowania jest trwałość świata. Ale Jego królowanie nie jest zdobyczą ostatniej chwili: „Zgotowana stolica twoja od owego czasu; ty jesteś od wieku!” (w. 2). Bóg nie staje się królem; jest nim od zawsze.
Wersety 3-4: rzeki podnoszą głos
Potem psalm daje usłyszeć huk: „Podniosły rzeki, Panie, podniosły rzeki głos swój; podniosły rzeki fale swoje od szumu wód wielkich” (w. 3-4). Dla starożytnego Wschodu wielkie wody były obrazem chaosu, wszystkiego, co zagraża porządkowi stworzenia. Psalmista porównuje obie potęgi, a jego zdanie jest szczytem psalmu: „Dziwne są nawałności morskie, dziwny na wysokościach Pan!” (w. 4). Siła fal jest prawdziwa, ale moc Boga ją przewyższa. Psalm nie udaje, że burzy nie ma: mówi, że nie ma ona ostatniego słowa.
Werset 5: świętość domu
Ostatni werset przechodzi od kosmosu do świątyni i od potęgi do wierności: „Świadectwa twoje są bardzo godne wiary; domowi twemu, Panie, przystoi świętość na długie dni” (w. 5). Król, który panuje nad morzem, jest też Bogiem, który przemówił i który mieszka pośród swojego ludu. Jego słowo jest tak samo pewne jak Jego tron.
Najważniejsze wersety psalmu 93
Psalm jest tak krótki, że każdy jego werset da się zapamiętać i odmawiać osobno.
- „Pan jest królem” (w. 1). Po łacinie Dominus regnavit: czas przeszły mówi o królowaniu, które już się zaczęło i trwa. Chrześcijanin słyszy w nim zwycięstwo Chrystusa zmartwychwstałego.
- „Zgotowana stolica twoja od owego czasu; ty jesteś od wieku!” (w. 2). Tron Boga nie jest nowy: zanim pojawiły się potęgi tego świata, On już był.
- „Podniosły rzeki, Panie, podniosły rzeki głos swój” (w. 3). Trzykrotne powtórzenie naśladuje narastanie fal. Psalm nie ukrywa grozy; pozwala ją usłyszeć, zanim na nią odpowie.
- „Dziwne są nawałności morskie, dziwny na wysokościach Pan!” (w. 4). To zdanie jest odpowiedzią na całą trwogę psalmu: ta sama zdumiewająca moc, którą widać w morzu, jest w Bogu większa.
- „domowi twemu, Panie, przystoi świętość na długie dni” (w. 5). Królowanie Boga kończy się nie na morzu, ale w Jego domu: w świątyni, a dla chrześcijanina w Kościele i w duszy, w której On mieszka.
Chrystus, Król odziany w chwałę
Św. Augustyn w Objaśnieniach psalmów czyta ten psalm o Chrystusie. Dzień szósty, w którym został stworzony człowiek, jest też dniem tygodnia, w którym Pan został ukrzyżowany, by go odtworzyć; a ozdoba, w którą się przyobleka, to blask Jego zmartwychwstałego ciała. Rzeki, które podnoszą głos, oznaczają dla Ojców prześladowania i potęgi świata powstające przeciw Kościołowi: robią hałas, ale nie obalają tronu.
Uczniowie przeżyli to dosłownie na Jeziorze Galilejskim: gdy fale okrywały łódź, Jezus „rozkazał wiatrom i morzu, i stała się cisza wielka” (Mt 8, 26). Apokalipsa podejmuje te same obrazy, gdy św. Jan słyszy jakby „szum wielu wód” i głos wielkiej rzeszy, który woła: „Alleluja”, bo „Pan Bóg nasz wszechmogący objął królestwo” (Ap 19, 6). Wody już nie grożą: stały się głosem chwały.
To samo królowanie brzmi, w innych barwach, w psalmie 97 (96 w Wulgacie), „Pan króluje, niech się raduje ziemia”, i w psalmie 99 (98 w Wulgacie), „Pan jest królem - niech się gniewają narody”. Kościół świętuje je w uroczystość Chrystusa Króla.
Psalm 92 w liturgii 1962 roku
Laudesy niedzielne. W Brewiarzu rzymskim z 1962 roku ten psalm otwiera Laudesy niedzieli w ich zwykłym układzie, z antyfoną Alleluja, Dominus regnavit, decorem induit, alleluja, alleluja; po nim następuje psalm 100 (99 w Wulgacie), Jubilate Deo. Ponieważ w święta Laudesy biorą psalmy niedzielne, śpiewa się go także rano w wielkie uroczystości. O świcie dnia Zmartwychwstania Kościół pozdrawia najpierw Króla, który odział się w moc. Możesz go odmówić w brewiarzu.
Msze Bożego Narodzenia. Mszał z 1962 roku wiąże go z tajemnicą Wcielenia. W Mszy o świcie w dzień Bożego Narodzenia werset 1 jest wersetem psalmowym introitu Lux fulgebit i wersetem Alleluja, a ofertorium Deus firmavit orbem terræ podejmuje wersety 1 i 2. Niedziela w oktawie Bożego Narodzenia używa tych samych tekstów: Dominus regnavit towarzyszy introitowi Dum medium silentium, wraca w Alleluja i w ofertorium. Dziecię w żłobie jest Królem, o którym psalm mówi: „oblókł się Pan w moc i przepasał się”. Zob. też Boże Narodzenie.
Jak się modlić psalmem 93?
W niedzielę rano. To jego godzina liturgiczna. Odmówiony po przebudzeniu stawia cały tydzień pod królowaniem Chrystusa zmartwychwstałego; dobrze łączy się z modlitwą poranną.
W zamęcie. Gdy próby podnoszą się jak wezbrane wody, powtarzaj werset 4: dziwne są nawałności morskie, dziwniejszy jest Pan.
W okresie Bożego Narodzenia, kontemplując w Dziecięciu Króla, który przepasał się mocą.
Za Kościół prześladowany, bo tronu Bożego nie zachwieje huk rzek. Zakończ Chwała Ojcu.
Często zadawane pytania
Dlaczego psalm 93 nazywa się też psalmem 92?
Bo Wulgata i Septuaginta, za którymi idzie liturgia, łączą hebrajskie psalmy 9 i 10. Od tego miejsca ich numer jest o jeden mniejszy. Psalm 93 hebrajski i psalm 92 łaciński to ten sam Dominus regnavit.
O czym jest psalm 93?
Głosi, że Bóg króluje od zawsze i że Jego tron jest mocniejszy niż wszystkie siły świata. Rzeki i wzburzone morze przedstawiają chaos i wrogie potęgi; Pan, dziwniejszy od nich, panuje nad nimi. Ojcowie czytają w nim królowanie Chrystusa zmartwychwstałego.
Co mówi psalm 93, werset 1?
U ks. Wujka: „Pan jest królem, oblókł się w ozdobę, oblókł się Pan w moc i przepasał się; albowiem umocnił okrąg świata, który się nie poruszy”. Współczesne przekłady mówią o Panu, który króluje i oblekł się w majestat. To obraz króla w dniu koronacji.
Kto napisał psalm 93?
Tekst hebrajski nie ma tytułu. Wulgata i Septuaginta nazywają go „Pieśń pochwalna Dawida” i tradycja wiąże go w ten sposób z królem Dawidem. Głównym autorem jest Duch Święty.
Kiedy odmawia się psalm 93?
W Brewiarzu z 1962 roku jako pierwszy psalm Laudesów w niedziele i w święta; w niedziele od Siedemdziesiątnicy do Niedzieli Palmowej Laudesy mają drugi, pokutny układ, w którym jego miejsce zajmuje Miserere. W Mszale towarzyszy Mszy o świcie w Boże Narodzenie i niedzieli w oktawie Bożego Narodzenia.
Cała Biblia bez internetu, z zakładką i zaznaczonymi wersetami: Biblia katolicka w aplikacji.
Psalm 92 (93) · z aplikacją
Wczesny dostęp