Psalm 133 (132 w Wulgacie): Oto jak dobra i jak wdzięczna rzecz, mieszkać braciom społem

Psalm 133 czy psalm 132?

Numer 133 to numer hebrajski, przyjęty przez Biblię Tysiąclecia i inne współczesne przekłady. Wulgata i Septuaginta łączą psalmy 9 i 10 hebrajskie w jeden i liczą ten psalm jako 132: pod tym numerem komentowali go Ojcowie i pod nim śpiewa go Brewiarz. Tekst jest ten sam, rozpoznawalny po pierwszych słowach Ecce quam bonum et quam jucundum. Pełną tabelę znajdziesz na stronie Księgi Psalmów.

Numer 133 Wulgaty oznacza natomiast następny psalm, Ecce nunc benedicite Dominum, psalm 134 współczesnych Biblii, który zamyka niedzielną Kompletę: „Otóż teraz błogosławcie Pana, wszyscy słudzy Pańscy” (psalm 134, 133 w Wulgacie). A psalm 132 współczesnych Biblii to w Wulgacie psalm 131: „Pomnij, Panie, na Dawida i na wszystką cichość jego”.

Kto szuka «psalm 133, 1», chce zwykle pierwszego zdania. U Wujka, jak w Wulgacie, tytuł i pierwsze zdanie stoją razem w wersecie 1, a cały psalm ma tylko trzy wersety.

Psalm 133 — interpretacja

Psalm należy do piętnastu pieśni stopni (psalmy 119-133 Wulgaty), śpiewanych przez pielgrzymów idących do Jerozolimy na święta. Tytuł przypisuje go Dawidowi: „Pieśń stopni Dawidowa” (w. 1). Łatwo zrozumieć, że zrodził się w drodze: rozproszone pokolenia spotykały się razem na górze Syjon, a psalm śpiewa radość tego spotkania.

Radość braci zjednoczonych (w. 1)

„Oto jak dobra i jak wdzięczna rzecz, mieszkać braciom społem!” (w. 1). Dwa słowa mówią o wartości tej zgody: jest bonum, dobra sama w sobie, i jucundum, miła, gdy się nią żyje. Rzadko jedno idzie w parze z drugim: wiele rzeczy dobrych jest trudnych, wiele przyjemnych nie jest dobrych. Braćmi są najpierw dzieci jednej rodziny, potem cały lud Boży, dzieci jednego Ojca. Łacińskie in unum mówi więcej niż wspólne mieszkanie: być jednym.

Olejek Aarona (w. 2)

Pierwszy obraz pochodzi ze świątyni: „Jak olejek na głowie, który spływa na brodę, brodę Aarona, który spływa na kraj odzienia jego” (w. 2). To wonny olej konsekracji arcykapłana, opisany w Księdze Kapłańskiej: „A wylawszy go na głowę Aarona, pomazał go i poświęcił” (Kpł 8,12). Olej spływa w dół: z głowy na brodę, z brody na brzeg szaty. Jedność braci nie rodzi się z ludzkiej umowy; schodzi z góry, jak namaszczenie.

Rosa Hermonu (w. 3)

Drugi obraz pochodzi z przyrody: „jak rosa Hermonu, która zstępuje na górę Syjon” (w. 3). Hermon, wielka góra na północy, słynie z obfitej rosy; psalmista wyobraża sobie, że spływa ona aż do Jerozolimy, która jest od niej daleko. I tu wszystko zstępuje. Psalm kończy się powodem takiej radości: „Albowiem tam przeznaczył Pan błogosławieństwo i żywot aż na wieki”. Gdzie bracia żyją w jedności, tam Bóg sam składa swoje błogosławieństwo.

Psalm, który zrodził klasztory

Św. Augustyn w Objaśnieniach Psalmów pisze, że słowa tego psalmu, jego słodki dźwięk i jego melodia zrodziły nawet klasztory: słysząc je, bracia zapragnęli mieszkać razem i żyć jednym sercem. On sam otwiera swoją Regułę obrazem pierwszej wspólnoty jerozolimskiej, w której „Mnóstwo zaś wierzących miało jedno serce i jedną duszę” (Dz 4,32).

Augustyn czyta olejek jako Ducha Świętego, wylanego najpierw na Chrystusa, Głowę i naszego prawdziwego Arcykapłana; potem spływającego na brodę, czyli na Apostołów, ludzi mocnych; wreszcie na szatę, obraz całego Kościoła. Każda chrześcijańska jedność pochodzi z tego namaszczenia: nie jest najpierw porozumieniem ludzi, lecz darem, który zstępuje.

Chrystus uczynił ją przedmiotem swojej ostatniej modlitwy: „aby wszyscy byli jedno, jako ty, Ojcze, we mnie, a ja w tobie” (J 17,21). I uczynił ją znakiem swoich uczniów: „Po tym poznają wszyscy, żeście uczniami moimi, jeśli będziecie mieć miłość wzajemną” (J 13,35).

Psalm 133 w liturgii z 1962 roku

W czwartkowych Nieszporach. W Brewiarzu Rzymskim z 1962 roku psalm 132 otwiera Nieszpory czwartku, z antyfoną Ecce quam bonum et quam jucundum habitare fratres in unum. Po nim następują dwie części psalmu 136 (135 w Wulgacie), Confitemini Domino, wielkiej pieśni o miłosierdziu, potem psalm 137 (136 w Wulgacie), Super flumina, i Confitebor. Nieszpory dnia odmówisz w brewiarzu, a ich dzieje poznasz w przewodniku po Nieszporach.

W Mszale. Dwa pierwsze wersety tworzą graduał XXII niedzieli po Zesłaniu Ducha Świętego: Ecce quam bonum, et quam jucundum, habitare fratres in unum! Sicut unguentum in capite, quod descendit in barbam, barbam Aaron. Ten sam graduał śpiewa się w święto świętych Jana i Pawła (26 czerwca), dwóch rodzonych braci, których tradycja wspomina jako męczenników zabitych razem w Rzymie, oraz w Mszy Czterdziestu Męczenników z Sebasty (10 marca), żołnierzy, którzy razem oddali życie za Chrystusa.

Jak się modlić psalmem 133?

Za rodzinę. Psalm jest modlitwą o zgodę między małżonkami, rodzeństwem, pokoleniami; dobrze łączy się z modlitwą o ochronę rodziny.

Po kłótni. Zanim wrócisz do brata, z którym się poróżniłeś, przypomnij sobie, że jedność «zstępuje» od Boga: proś Go o nią, zanim spróbujesz ją odbudować.

Za wspólnoty. Parafie, zakony, przyjaciół, Kościół: werset 1 możesz odmawiać jako prośbę o jedność, w jedności z modlitwą Chrystusa z J 17.

O pokój. Psalm wpisuje się w modlitwę o pokój: pokój między ludźmi jest błogosławieństwem, które Bóg «przeznaczył» tam, gdzie bracia mieszkają razem.

Zakończ modlitwą Chwała Ojcu.

Często zadawane pytania

Jak brzmi psalm 133, 1?

U Wujka: „Pieśń stopni Dawidowa. Oto jak dobra i jak wdzięczna rzecz, mieszkać braciom społem!”. Werset 2 dodaje obraz olejku, który spływa na brodę Aarona. Po łacinie zaczyna się od słów Ecce quam bonum et quam jucundum habitare fratres in unum. Pełny tekst, po polsku i po łacinie, jest na tej stronie.

O czym jest psalm 133?

Śpiewa zgodę między braćmi: w rodzinie, we wspólnocie i w całym ludzie Bożym. Porównuje ją do świętego olejku, który namaścił Aarona, i do rosy spływającej na Syjon: to dar, który przychodzi z góry i przynosi błogosławieństwo i życie. Ojcowie widzą w nim Ducha Świętego wylanego przez Chrystusa na cały Kościół.

Dlaczego psalm 133 to w Wulgacie psalm 132?

Bo Wulgata i Septuaginta, za którymi idzie liturgia, łączą psalmy 9 i 10 hebrajskie w jeden psalm. Psalm 133 Biblii Tysiąclecia jest psalmem 132 Wulgaty i Brewiarza.

Co oznaczają olejek i rosa w psalmie 133?

Olejek to olej konsekracji arcykapłana Aarona, wylany na głowę i spływający aż na szatę; rosa to obfita rosa góry Hermon, na północy Ziemi Świętej. Oba obrazy mówią o błogosławieństwie, które zstępuje z góry i rozlewa się na wszystkich.

Czy psalm 133 ma szczególną moc?

Listy przypisujące jakiemuś psalmowi szczególne moce nie pochodzą ani z Pisma, ani z tradycji Kościoła. Psalmem 133 modlimy się o zgodę i o jej zachowanie, a zgoda jest owocem miłości, którą daje Bóg.