Eklezjastyk, rozdział 4

1 Fili, eleemosynam pauperis ne defraudes, et oculos tuos ne transvertas a paupere.

1 Synu, nie pozbawiaj ubogiego jałmużny, a oczu twoich nie odwracaj od ubogiego.

2 Animam esurientem ne despexeris, et non exasperes pauperem in inopia sua.

2 Nie gardź duszą łaknącą i nie drażnij ubogiego w niedostatku jego.

3 Cor inopis ne afflixeris, et non protrahas datum angustianti.

3 Nie trap serca człowieka biednego i nie zwlekaj z datkiem uciśnionemu.

4 Rogationem contribulati ne abjicias, et non avertas faciem tuam ab egeno.

4 Nie odrzucaj prośby utrapionego i nie odwracaj oblicza twego od potrzebującego.

5 Ab inope ne avertas oculos tuos propter iram : et non relinquas quærentibus tibi retro maledicere.

5 Nie odwracaj oczu twoich od ubogiego dla gniewu, i nie dopuszczaj, by proszący z tyłu cię przeklinali;

6 Maledicentis enim tibi in amaritudine animæ, exaudietur deprecatio illius : exaudiet autem eum qui fecit illum.

6 bo modlitwa tego, który cię w gorzkości duszy przeklina, będzie wysłuchana, a wysłucha go ten, który go stworzył.

7 Congregationi pauperum affabilem te facito : et presbytero humilia animam tuam, et magnato humilia caput tuum.

7 Zgromadzeniu ubogich okaż się łaskawym, przed starszym uniż duszę twoją, a przed przełożonym skłoń głowę twoją.

8 Declina pauperi sine tristitia aurem tuam, et redde debitum tuum, et responde illi pacifica in mansuetudine.

8 Nakłoń ubogiemu bez smutku ucha twego i oddaj dług twój, a odpowiedz mu spokojnie w cichości.

9 Libera eum qui injuriam patitur de manu superbi, et non acide feras in anima tua.

9 Wybaw tego, który krzywdę cierpi z ręki pysznego, a nie znoś przykro w duszy twojej.

10 In judicando esto pupillis misericors ut pater, et pro viro matri illorum :

10 Na sądzie bądź miłosierny sierotom jak ojciec, a matce ich bądź zamiast męża;

11 et eris tu velut filius Altissimi obediens, et miserebitur tui magis quam mater.

11 i będziesz ty jakby posłusznym synem Najwyższego, i zmiłuje się nad tobą więcej niźli matka.

12 Sapientia filiis suis vitam inspirat : et suscipit inquirentes se, et præibit in via justitiæ.

12 Mądrość tchnie życie w swych synów i wspomaga tych, którzy jej szukają, i idzie przed nimi na drodze sprawiedliwości;

13 Et qui illam diligit, diligit vitam, et qui vigilaverint ad illam complectentur placorem ejus.

13 kto ją miłuje, miłuje życie, a którzy czuwają, by ją znaleźć, osiągną słodkość jej.

14 Qui tenuerint illam, vitam hæreditabunt : et quo introibit benedicet Deus.

14 Którzy ją posiądą, odziedziczą żywot, a gdzie wnijdzie, Bóg będzie błogosławić.

15 Qui serviunt ei obsequentes erunt sancto : et eos qui diligunt illam, diligit Deus.

15 Którzy jej służą, będą posłuszni Świętemu, a tych, którzy ją miłują, Bóg miłuje.

16 Qui audit illam judicabit gentes : et qui intuetur illam permanebit confidens.

16 Kto jej słucha, będzie sądził narody, a kto na nią patrzy, bezpiecznie mieszkać będzie.

17 Si crediderit ei, hæreditabit illam, et erunt in confirmatione creaturæ illius :

17 Jeśli jej uwierzy, odziedziczy ją i potomkowie jego będą utwierdzeni;

18 quoniam in tentatione ambulat cum eo, et in primis eligit eum.

18 bo w doświadczeniu z nim chodzi i jego najpierw wybiera.

19 Timorem, et metum, et probationem inducet super illum : et cruciabit illum in tribulatione doctrinæ suæ, donec tentet eum in cogitationibus suis, et credat animæ illius.

19 Strach i bojaźń i doświadczenie przywiedzie nań, i utrapi go utrapieniem nauki swej, aż go doświadczy w myślach jego i zawierzy duszy jego.

20 Et firmabit illum, et iter adducet directum ad illum, et lætificabit illum :

20 I umocni go, i drogę prostą poprowadzi do niego, i uweseli go,

21 et denudabit absconsa sua illi, et thesaurizabit super illum scientiam et intellectum justitiæ.

21 i odkryje mu tajemnice swoje, i zgromadzi w nim skarby umiejętności i rozumienia i sprawiedliwości.

22 Si autem oberraverit, derelinquet eum, et tradet eum in manus inimici sui.

22 Ale jeśli zejdzie na bezdroża, opuści go i poda go w ręce nieprzyjaciela jego.

23 Fili, conserva tempus, et devita a malo.

23 Synu, pilnuj czasu i strzeż się złego.

24 Pro anima tua ne confundaris dicere verum :

24 Nie wstydź się mówić prawdy ze względu na duszę twoją.

25 est enim confusio adducens peccatum, et est confusio adducens gloriam et gratiam.

25 Bo jest wstyd przywodzący grzech, i jest wstyd przywodzący sławę i łaskę.

26 Ne accipias faciem adversus faciem tuam, nec adversus animam tuam mendacium.

26 Nie miej względu na osobę przeciw osobie twojej, ani na kłamstwo przeciw duszy twojej.

27 Ne reverearis proximum tuum in casu suo,

27 Nie wstydź się bliźniego twego w upadku jego,

28 nec retineas verbum in tempore salutis. Non abscondas sapientiam tuam in decore suo :

28 i nie powściągaj słowa czasu zbawiennego. Nie ukrywaj mądrości twej w ozdobie jej.

29 in lingua enim sapientia dignoscitur : et sensus, et scientia, et doctrina in verbo sensati, et firmamentum in operibus justitiæ.

29 Bo mądrość poznana bywa z języka a rozum i umiejętność i nauka z mowy roztropnego, a stateczność z uczynków sprawiedliwych.

30 Non contradicas verbo veritatis ullo modo, et de mendacio ineruditionis tuæ confundere.

30 Nie sprzeciwiaj się żadną miarą słowu prawdziwemu i wstydź się kłamstwa z nieświadomości twojej.

31 Non confundaris confiteri peccata tua, et ne subjicias te omni homini pro peccato.

31 Nie wstydź się wyznawać grzechów twoich i nie poddawaj się żadnemu człowiekowi dla grzechu.

32 Noli resistere contra faciem potentis, nec coneris contra ictum fluvii.

32 Nie sprzeciwiaj się obliczu możnego i nie walcz przeciw prądowi rzeki.

33 Pro justitia agonizare pro anima tua, et usque ad mortem certa pro justitia : et Deus expugnabit pro te inimicos tuos.

33 Za sprawiedliwość walcz dla duszy twojej i bij się o prawdę aż do śmierci, a Bóg za ciebie zwalczy nieprzyjaciół twoich.

34 Noli citatus esse in lingua tua, et inutilis, et remissus in operibus tuis.

34 Nie bądź prędkim w języku twoim, a niepożytecznym i niedbałym w uczynkach twoich.

35 Noli esse sicut leo in domo tua, evertens domesticos tuos, et opprimens subjectos tibi.

35 Nie bądź jak lew w domu twoim na zgubę domowników twoich i ucisk poddanych twoich.

36 Non sit porrecta manus tua ad accipiendum, et ad dandum collecta.

36 Niech nie będzie ręka twoja wyciągnięta ku braniu, a skurczona ku dawaniu.