Matka Boża Częstochowska: Królowa Polski

Matka Boża Częstochowska to tytuł, pod którym czcimy Najświętszą Maryję Pannę obecną w cudownym obrazie częstochowskim, przechowywanym od wieków na Jasnej Górze w Częstochowie. Nazywamy Ją także Czarną Madonną — od ciemnej barwy oblicza — oraz Królową Polski, bo cały naród oddał się pod Jej panowanie i opiekę. Nie jest to inna Maryja niż ta z Ewangelii: to ta sama Matka, którą Anioł pozdrowił słowami „łaski pełna, Pan z tobą, błogosławionaś ty między niewiastami" (Łk 1, 28), a którą my dziś przyzywamy przed Jej świętym wizerunkiem. Jeśli przychodzisz tu, by się pomodlić, podajemy modlitwę od razu — historia i tradycja są poniżej.

Modlitwa do Matki Bożej Częstochowskiej

Oto tradycyjna modlitwa zawierzenia, którą od pokoleń odmawiają pielgrzymi przed jasnogórskim obrazem:

Matko Boża Częstochowska, Królowo Polski, do Ciebie się uciekamy.
Tyś jest naszą Matką i Panią, Tobie oddajemy serca nasze, rodziny i Ojczyznę.
Spojrzyj na nas z tego świętego obrazu okiem miłosierdzia
i wyjednaj nam u Syna Twojego łaskę wierności, pokoju i wytrwania w dobrem.
Pod Twoją obronę uciekamy się, święta Boża Rodzicielko —
nie gardź prośbami naszymi w potrzebach naszych,
ale od wszelakich złych przygód racz nas zawsze wybawiać,
Panno chwalebna i błogosławiona. Amen.

Możesz dołączyć do niej akt oddania: Maryjo, Królowo Polski, jestem przy Tobie, pamiętam, czuwam. Tymi słowami naród polski odnawiał swoje przymierze z Bogurodzicą.

Krótka modlitwa o zdrowie i uzdrowienie

Wielu przychodzi do Częstochowy z prośbą o zdrowie dla siebie lub bliskich. Maryja jest Uzdrowieniem chorych — ale nie jest czarodziejką, której wymuszamy łaskę. Prosimy z ufnością, a zarazem z poddaniem się woli Bożej, jak Ona sama w Kanie:

Matko Boża Częstochowska, Uzdrowienie chorych, polecam Ci [imię] w jego cierpieniu.
Jeśli taka jest wola Boża, uproś mu zdrowie ciała;
a nade wszystko wyjednaj zdrowie duszy, cierpliwość w bólu i ufność w Bożą opatrzność.
Niech się stanie nie moja, lecz Twoja wola. Amen.

Tak modlimy się prawdziwie po katolicku: prosimy gorąco, lecz ostatnie słowo zostawiamy Bogu.

Kim jest Czarna Madonna z Jasnej Góry

Obraz jasnogórski przedstawia Maryję trzymającą Dzieciątko Jezus na lewym ręku, prawą dłonią wskazującą na Syna — dlatego nazywamy ten typ wizerunku Hodegetria, to znaczy „Ta, która wskazuje drogę". Maryja nie kieruje wzroku na siebie, lecz na Chrystusa, powtarzając słudze i pielgrzymowi to samo, co rzekła w Kanie Galilejskiej: „Cokolwiek wam powie, czyńcie" (J 2, 5).

Twarz Matki Bożej jest ciemna — stąd nazwa Czarna Madonna. Tradycja tłumaczy to wiekiem obrazu, dymem świec i kadzideł, a nade wszystko czcią, jaką lud otaczał wizerunek. Na prawym policzku widnieją dwie blizny — ślad zniszczenia obrazu przez napastników w 1430 roku, których ręka, jak głosi podanie, została cudownie powstrzymana. Pobożna tradycja przypisuje pierwotne malowidło świętemu Łukaszowi Ewangeliście, który miał namalować je na desce ze stołu Świętej Rodziny. Cokolwiek powie o tym historia sztuki, prawdą jest, że obraz ten od wieków rozdaje łaski.

Historia cudownego obrazu częstochowskiego

Obraz przybył na Jasną Górę w 1382 roku, gdy książę Władysław Opolczyk powierzył go zakonowi Paulinów, sprowadzonemu z Węgier. Od tej chwili sanktuarium na wzgórzu nad Częstochową stało się sercem polskiej pobożności maryjnej.

Najsłynniejszym wydarzeniem w dziejach Jasnej Góry jest obrona z 1655 roku. Podczas „potopu" szwedzkiego garstka obrońców pod wodzą przeora ojca Augustyna Kordeckiego odparła oblężenie potężnej armii. Naród widział w tym znak opieki Bogurodzicy — i ta obrona stała się początkiem narodowego zrywu, który wyzwolił kraj.

Śluby narodu — Królowa Polski

Wdzięczny za ocalenie, król Jan Kazimierz złożył 1 kwietnia 1656 roku we Lwowie uroczyste śluby, w których obrał Najświętszą Maryję Pannę za Królową Korony Polskiej i oddał Jej cały naród. Od tego aktu tytuł Królowej Polski należy do skarbca naszej wiary.

Trzy wieki później, w 1956 roku, na Jasnej Górze odnowiono ten akt jako Jasnogórskie Śluby Narodu, ułożone przez prymasa Stefana Wyszyńskiego podczas jego uwięzienia. Milion Polaków powtarzało wówczas: „Królowo Polski, przyrzekamy!" — odnawiając przymierze swoich ojców.

Cześć dla Częstochowskiej Pani należy do tradycji maryjnej, która sięga samej Ewangelii. To Maryja, o której Elżbieta zawołała: „Błogosławionaś ty między niewiastami, i błogosławiony owoc żywota twojego" (Łk 1, 42), i która sama prorokowała: „oto bowiem odtąd błogosławioną zwać mnie będą wszystkie narody" (Łk 1, 48). Pod krzyżem Chrystus dał Ją nam za Matkę: „Niewiasto, oto syn twój… Oto matka twoja" (J 19, 26-27). Czcząc obraz, czcimy Tę, którą sam Bóg postawił nad nami.

Nabożeństwa: litania, nowenna, pielgrzymka

Czcicieli Matki Bożej Częstochowskiej wspierają w modlitwie tradycyjne formy pobożności.

Litania do Matki Boskiej Częstochowskiej

Najczęściej odmawia się przed jasnogórskim obrazem Litanię Loretańską, w której przyzywamy Maryję jako Uzdrowienie chorych, Wspomożenie wiernych i Królowo Polski. Jej pełny tekst po polsku i po łacinie znajdziesz w naszym wpisie poświęconym tej litanii. Istnieje też osobna litania do Matki Boskiej Częstochowskiej, zatwierdzona do użytku w sanktuarium.

Nowenna do Matki Bożej Częstochowskiej

Nowenna to dziewięć dni modlitwy w jednej intencji. Przed świętem Matki Bożej Częstochowskiej (26 sierpnia) lub przed pielgrzymką wielu wiernych odprawia nowennę do Matki Bożej Częstochowskiej, codziennie odmawiając modlitwę zawierzenia, dziesiątek Różańca i akt oddania Królowej Polski.

Pielgrzymka na Jasną Górę

Najstarszą formą czci są pielgrzymki. Od wieków pątnicy ze wszystkich stron Polski idą pieszo do Częstochowy, śpiewając pieśni i odmawiając Różaniec. Pielgrzymka jest modlitwą ciała: trudem drogi składamy Maryi to, co mamy najprostszego.

Wezwanie śpiewane co wieczór przed tym obrazem podajemy przy Apelu Jasnogórskim.

Często zadawane pytania

Dlaczego Matkę Bożą Częstochowską nazywamy Czarną Madonną?

Z powodu ciemnej barwy oblicza na cudownym obrazie. Tradycja tłumaczy ją wiekiem malowidła, dymem świec i kadzideł oraz pożarami, jakich obraz doznał. Nazwa „Czarna Madonna" wyraża zarazem czcigodność i tajemniczość wizerunku.

Gdzie znajduje się cudowny obraz częstochowski?

W kaplicy Matki Bożej w klasztorze Paulinów na Jasnej Górze w Częstochowie. Obraz przybył tam w 1382 roku i od tej pory jest głównym celem polskich pielgrzymek maryjnych.

Skąd wziął się tytuł „Królowa Polski"?

Z ślubów lwowskich króla Jana Kazimierza z 1656 roku, który po cudownej obronie Jasnej Góry obrał Najświętszą Maryję Pannę za Królową Korony Polskiej. Akt ten odnowiono w 1956 roku jako Jasnogórskie Śluby Narodu.

Czy modlitwa do Matki Bożej Częstochowskiej o uzdrowienie jest skuteczna?

Maryja wstawia się za nami u swojego Syna i przez Jej przyczynę dokonało się wiele uzdrowień. Modlimy się jednak z ufnością i poddaniem woli Bożej, prosząc nade wszystko o zdrowie duszy — nigdy jako o magiczną transakcję, lecz jako dzieci proszące Ojca.

Kiedy obchodzimy święto Matki Bożej Częstochowskiej?

Liturgiczne wspomnienie Najświętszej Maryi Panny Częstochowskiej przypada 26 sierpnia. W tym dniu, a także w sierpniowych dniach pielgrzymek, Jasna Góra gromadzi największe rzesze wiernych.

Jeśli chcesz pogłębić swoją pobożność maryjną, zajrzyj do naszych innych wpisów:

• Litania Loretańska — wezwania do Matki Bożej po polsku i łacinie
• Pod Twoją obronę — najstarsza modlitwa maryjna Kościoła
• Zdrowaś Maryjo — pozdrowienie anielskie
• Jak odmawiać Różaniec — modlitwa pielgrzymów
• Tajemnice Różańca — rozważania z życia Jezusa i Maryi
• Niepokalane Poczęcie — przywilej Matki Bożej

Na Kresach szczególną czcią otaczano Matkę Bożą Ostrobramską, a w innych zakątkach Polski lud pielgrzymuje do Matki Bożej Licheńskiej oraz do Matki Bożej Gietrzwałdzkiej, gdzie Maryja przemówiła po polsku.

Warto sięgnąć też po witaj krolowo.

Aplikacja Iter Fidei zawiera modlitwy, litanie i nabożeństwa, po łacinie i po polsku, z audio. Pobierz tutaj.

Źródła. Pismo Święte w przekładzie ks. Jakuba Wujka (Ewangelia wg św. Łukasza, Ewangelia wg św. Jana). Tradycja jasnogórska zakonu Paulinów; śluby lwowskie króla Jana Kazimierza (1656); Jasnogórskie Śluby Narodu (1956).