II Księga Paralipomenon, rozdział 28

1 Viginti annorum erat Achaz cum regnare cœpisset, et sedecim annis regnavit in Jerusalem. Non fecit rectum in conspectu Domini sicut David pater ejus,

1 Dwadzieścia lat było Achazowi, gdy królować począł, a szesnaście lat królował w Jeruzalem. Nie czynił dobrze w oczach Pańskich jak Dawid, ojciec jego,

2 sed ambulavit in viis regum Israël, insuper et statuas fudit Baalim.

2 ale chodził drogami królów izraelskich, nadto też ulał posągi Baalom.

3 Ipse est qui adolevit incensum in valle Benennom, et lustravit filios suos in igne juxta ritum gentium quas interfecit Dominus in adventu filiorum Israël.

3 On to palił kadzidło w dolinie Benennom i oczyszczał synów swych w ogniu według zwyczaju narodów, które pobił Pan przy wejściu synów izraelskich.

4 Sacrificabat quoque, et thymiama succendebat in excelsis, et in collibus, et sub omni ligno frondoso.

4 Ofiarował też i wonne kadzidło, palił na wyżynach i na pagórkach, i pod każdym drzewem gałęzistym.

5 Tradiditque eum Dominus Deus ejus in manu regis Syriæ, qui percussit eum, magnamque prædam cepit de ejus imperio, et adduxit in Damascum : manibus quoque regis Israël traditus est, et percussus plaga grandi.

5 I podał go Pan, Bóg jego, w ręce króla syryjskiego, który go pobił i wielką zdobycz z państwa jego zawiózł do Damaszku. W ręce też króla izraelskiego został wydany i pobity porażką wielką.

6 Occiditque Phacee filius Romeliæ, de Juda centum viginti millia in die uno, omnes viros bellatores : eo quod reliquissent Dominum Deum patrum suorum.

6 I pobił Faceasz, syn Romeliasza dnia jednego sto dwadzieścia tysięcy z Judy, wszystkich mężów wojennych, przeto iż opuścili byli Pana, Boga ojców swoich.

7 Eodem tempore occidit Zechri, vir potens ex Ephraim, Maasiam filium regis, et Ezricam ducem domus ejus, Elcanam quoque secundum a rege.

7 Tegoż czasu Zechri, mąż potężny z Efraima, zabił Maasjasza, syna królewskiego, i Ezrikama, przełożonego domu jego, nadto Elkanę, drugiego po królu.

8 Ceperuntque filii Israël de fratribus suis ducenta millia mulierum, puerorum, et puellarum, et infinitam prædam : pertuleruntque eam in Samariam.

8 I zabrali synowie izraelscy z braci swych dwakroć sto tysięcy niewiast, dzieci i dzieweczek, i zdobycz niezliczoną, i zawiedli ją do Samarii.

9 Ea tempestate erat ibi propheta Domini, nomine Oded : qui egressus obviam exercitui venienti in Samariam, dixit eis : Ecce iratus Dominus Deus patrum vestrorum contra Juda, tradidit eos in manibus vestris, et occidistis eos atrociter, ita ut ad cælum pertingeret vestra crudelitas.

9 Naonczas był tam prorok Pański, imieniem Oded, który zaszedłszy drogę wojsku ciągnącemu do Samarii, rzekł im: „Oto Pan, Bóg ojców waszych, rozgniewawszy się na Judę, podał ich w ręce wasze, i pomordowaliście ich okrutnie, tak iż okrucieństwo wasze dosięgło aż do nieba.

10 Insuper filios Juda et Jerusalem vultis vobis subjicere in servos et ancillas : quod nequaquam facto opus est : peccastis enim super hoc Domino Deo vestro.

10 Nadto synów Judy i Jeruzalem chcecie sobie podbić za niewolników i niewolnice, co się żadną miarą dziać nie ma, boście w tym zgrzeszyli Panu, Bogu waszemu.

11 Sed audite consilium meum, et reducite captivos quos adduxistis de fratribus vestris, quia magnus furor Domini imminet vobis.

11 Ale słuchajcie rady mojej, i odprowadźcie jeńców, których pobraliście z braci waszych, bo wielki gniew Pański wisi nad wami.”

12 Steterunt itaque viri de principibus filiorum Ephraim, Azarias filius Johanan, Barachias filius Mosollamoth, Ezechias filius Sellum, et Amasa filius Adali, contra eos qui veniebant de prælio,

12 Stanęli tedy mężowie z książąt synów Efraima: Azariasz, syn Johanana, Barachiasz, syn Mosollamota, Ezechiasz, syn Selluma, i Amasa, syn Adaliego, przeciwko tym, którzy wracali się z bitwy,

13 et dixerunt eis : Non introducetis huc captivos, ne peccemus Domino. Quare vultis adjicere super peccata nostra, et vetera cumulare delicta ? grande quippe peccatum est, et ira furoris Domini imminet super Israël.

13 i rzekli im: „Nie wprowadzicie tu jeńców, abyśmy nie zgrzeszyli Panu. Czemu chcecie przydawać do grzechów naszych i do starych występków przyczyniać? Bo wielki grzech jest i gniew zapalczywości Pańskiej wisi nad Izraelem.”

14 Dimiseruntque viri bellatores prædam, et universa quæ ceperant, coram principibus, et omni multitudine.

14 I puścili mężowie wojenni zdobycz i wszystko, co byli pobrali, przed książętami i wszystkim mnóstwem.

15 Steteruntque viri quos supra memoravimus, et apprehendentes captivos, omnesque qui nudi erant, vestierunt de spoliis : cumque vestissent eos, et calceassent, et refecissent cibo ac potu, unxissentque propter laborem, et adhibuissent eis curam : quicumque ambulare non poterant, et erant imbecillo corpore, imposuerunt eos jumentis, et adduxerunt Jericho civitatem palmarum ad fratres eorum, ipsique reversi sunt in Samariam.

15 I stanęli mężowie, których wyżej wymieniliśmy, i wziąwszy jeńców wszystkich, którzy nadzy byli, przyodziali z łupów; a odziawszy ich i obuwszy, i posiliwszy pokarmem i napojem, i namaściwszy dla zmęczenia, i uczyniwszy około nich staranie, tych, którzy chodzić nie mogli i słabego ciała byli, wsadzili na bydlęta, i przywiedli do Jerycha, miasta palm, do braci ich, a sami się wrócili do Samarii.

16 Tempore illo misit rex Achaz ad regem Assyriorum, postulans auxilium.

16 Owego czasu posłał król Achaz do króla asyryjskiego, żądając pomocy.

17 Veneruntque Idumæi, et percusserunt multos ex Juda, et ceperunt prædam magnam.

17 I przyciągnęli Edomici, i porazili wielu z Judy, i wzięli wielką zdobycz.

18 Philisthiim quoque diffusi sunt per urbes campestres, et ad meridiem Juda : ceperuntque Bethsames, et Ajalon, et Gaderoth, Socho quoque, et Thamnan, et Gamzo, cum viculis suis, et habitaverunt in eis.

18 Filistyni też rozłożyli się po miastach polnych i na południe w Judzie; i wzięli Betsames, Ajalon i Gederot, Socho też, Tamnę i Gamzo ze wsiami ich, i mieszkali w nich.

19 Humiliaverat enim Dominus Judam propter Achaz regem Juda, eo quod nudasset eum auxilio, et contemptui habuisset Dominum.

19 Bo Pan poniżył Judę dla Achaza, króla judzkiego, przeto iż go obnażył z pomocy i że wzgardził Panem.

20 Adduxitque contra eum Thelgathphalnasar regem Assyriorum, qui et afflixit eum, et nullo resistente vastavit.

20 I przywiódł nań Teglat Falasara, króla asyryjskiego, który go też utrapił i spustoszył, nie znajdując u nikogo oporu.

21 Igitur Achaz, spoliata domo Domini, et domo regum ac principum, dedit regi Assyriorum munera, et tamen nihil ei profuit.

21 Achaz tedy, złupiwszy dom Pański oraz domy królów i książąt dał królowi asyryjskiemu dary, a jednak nic mu to nie pomogło.

22 Insuper et tempore angustiæ suæ auxit contemptum in Dominum, ipse per se rex Achaz,

22 Nadto i czasu ucisku swego przyczynił Panu wzgardy król Achaz sam od siebie:

23 immolavit diis Damasci victimas percussoribus suis, et dixit : Dii regum Syriæ auxiliantur eis, quos ego placabo hostiis, et aderunt mihi : cum e contrario ipsi fuerint ruinæ ei, et universo Israël.

23 złożył bogom Damaszku, którzy go pobili, ofiary i rzekł: „Bogowie królów syryjskich pomagają im; ja ich ubłagam ofiarami, a będą ze mną,” gdy przeciwnie oni byli na upadek jemu i wszystkiemu Izraelowi.

24 Direptis itaque Achaz omnibus vasis domus Dei, atque confractis, clausit januas templi Dei, et fecit sibi altaria in universis angulis Jerusalem.

24 Wziął tedy Achaz wszystkie sprzęty domu Bożego i połamał je, po czym zamknął drzwi kościoła Bożego i naczynił sobie ołtarzów po wszystkich kątach w Jeruzalem.

25 In omnibus quoque urbibus Juda exstruxit aras ad cremandum thus, atque ad iracundiam provocavit Dominum Deum patrum suorum.

25 We wszystkich też miastach judzkich nabudował ołtarzów dla palenia kadzidła, i pobudził do gniewu Pana, Boga ojców swoich.

26 Reliqua autem sermonum ejus, et omnium operum suorum priorum et novissimorum, scripta sunt in libro regum Juda et Israël.

26 A reszta czynów jego i wszystkich spraw jego pierwszych i ostatnich opisana jest w księdze królów judzkich i izraelskich.

27 Dormivitque Achaz cum patribus suis, et sepelierunt eum in civitate Jerusalem : neque enim receperunt eum in sepulchra regum Israël. Regnavitque Ezechias filius ejus pro eo.

27 I zasnął Achaz z ojcami swymi, i pogrzebali go w mieście Jeruzalem, nie przyjęli go bowiem do grobów królów izraelskich. A królem został Ezechiasz, syn jego, zamiast niego.