Nowenna do Ducha Świętego

Nowenna do Ducha Świętego to dziewięć dni modlitwy, w których prosimy Trzecią Osobę Boską o siedem darów i o odnowienie naszych serc — nabożeństwo najstarsze w całym Kościele, bo polecił je sam Zbawiciel. Odmawiamy ją zwłaszcza między Wniebowstąpieniem a Zesłaniem Ducha Świętego, naśladując Apostołów, którzy wraz z Maryją trwali w Wieczerniku, oczekując obiecanego Pocieszyciela; można ją jednak odmawiać w każdej potrzebie — przed bierzmowaniem, przed egzaminem, w chwili ważnej decyzji lub gdy prosimy o światło i moc do dobrego życia. Podajemy tutaj nowennę do Ducha Świętego tekst w całości, w formie tradycyjnej: modlitwę wstępną, dawny hymn O Stworzycielu, Duchu, przyjdź, czytania i modlitwy na każdy z dziewięciu dni oraz modlitwy na zakończenie.

Idziemy tu starą drogą wiary. Nie chcemy ulepszać tego, co Kościół przekazał, lecz wiernie powtórzyć słowa, którymi modlili się przed nami — dlatego czytania podajemy w brzmieniu Biblii ks. Wujka, a hymn Veni Creator, werset i kolektę — z liturgii Kościoła. Krótkie modlitwy na poszczególne dni są natomiast współczesną kompozycją dewocyjną (bez tekstu liturgicznego ani własnego zatwierdzenia), opartą na czytaniach dnia.

Co to jest nowenna do Ducha Świętego

Słowo „nowenna" pochodzi od łacińskiego novem — dziewięć — i oznacza dziewięć dni modlitwy w jednej intencji. Ta akurat nowenna jest matką wszystkich innych: gdy Pan Jezus wstąpił do nieba, nakazał Apostołom nie odchodzić z Jeruzalem, ale czekać na „obietnicę Ojcowską" (Dz 1, 4). Trwali więc na modlitwie dziewięć dni, aż w dniu Pięćdziesiątnicy zstąpił na nich Duch Święty. Odmawiając tę nowennę, wchodzimy do tego samego Wieczernika i modlimy się przez dziewięć dni w jednej intencji — o przyjście Ducha Świętego.

Prosimy w niej przede wszystkim o siedem darów Ducha Świętego: mądrość, rozum, radę, męstwo, umiejętność, pobożność i bojaźń Bożą — te same, które Prorok Izajasz zapowiedział o Mesjaszu (Iz 11, 2-3) i które otrzymujemy w sakramencie Bierzmowania.

Kiedy zaczyna się nowenna do Ducha Świętego

Tradycyjnie nowennę do Ducha Świętego odmawia się przed Zesłaniem Ducha Świętego (Zielonymi Świątkami). Rozpoczyna się nazajutrz po uroczystości Wniebowstąpienia Pańskiego — czyli w piątek po szóstej niedzieli wielkanocnej — i trwa dziewięć dni, aż do soboty przed Zesłaniem. Dziewiąty, ostatni dzień wypada w wigilię uroczystości. Ponieważ data Wielkanocy co roku jest inna, inny jest też początek nowenny; zawsze jednak wyznacza go Wniebowstąpienie.

Jest to jedyna nowenna wprost zalecona przez Pana Jezusa i wpisana w rok liturgiczny. Nic jednak nie stoi na przeszkodzie, by odmawiać ją także w innym czasie — jako przygotowanie do bierzmowania, przed ważnym egzaminem czy w każdej sprawie, w której potrzebujemy światła Ducha Świętego.

Modlitwy wstępne — odmawiane każdego dnia

Każdy dzień nowenny rozpoczynamy znakiem krzyża i następującą modlitwą wstępną, a po niej śpiewamy lub odmawiamy dawny hymn do Ducha Świętego.

Modlitwa wstępna:

Duchu Święty, Boże, który w dniu narodzin Kościoła raczyłeś zstąpić widomie na Apostołów, aby oświecić ich rozum, zapalić serca, utwierdzić w wierze i życie ich uświęcić — błagamy Cię najgoręcej w czasie tej nowenny, abyś również nam raczył udzielić tych samych darów dla naszego uświęcenia i wzrostu chwały Bożej. Przez Chrystusa, Pana naszego. Amen.

Hymn O Stworzycielu, Duchu, przyjdź (Veni Creator):

O Stworzycielu, Duchu, przyjdź,
Nawiedź dusz wiernych Tobie krąg.
Niebieską łaskę zesłać racz
Sercom, co dziełem są Twych rąk.

Pocieszycielem jesteś zwan
I najwyższego Boga dar.
Tyś namaszczeniem naszych dusz,
Zdrój żywy, miłość, ognia żar.

Ty darzysz łaską siedmiokroć,
Bo moc z prawicy Ojca masz,
Przez Ojca obiecany nam,
Mową wzbogacasz język nasz.

Światłem rozjaśnij naszą myśl,
W serca nam miłość świętą wlej
I wątłą słabość naszych ciał
Pokrzep stałością mocy Twej.

Nieprzyjaciela odpędź w dal
I Twym pokojem obdarz wraz.
Niech w drodze za przewodem Twym
Miniemy zło, co kusi nas.

Daj nam przez Ciebie Ojca znać,
Daj, by i Syn poznany był.
I Ciebie, jedno tchnienie Dwóch,
Niech wyznajemy z wszystkich sił.

Niech Bogu Ojcu chwała brzmi,
Synowi, który zmartwychwstał,
I Temu, co pociesza nas,
Niech hołd wieczystych płynie chwał. Amen.

Po hymnie odmawiamy czytanie i modlitwę przeznaczone na dany dzień (poniżej), a nowennę kończymy prośbą o siedem darów:

Modlitwa o siedem darów Ducha Świętego. Duchu Święty, Boski Duchu światła i miłości, Tobie poświęcam mój rozum, serce, wolę i całą moją istotę, teraz i na zawsze. Ześlij mi dar mądrości, bym poznał i umiłował Prawdę wiekuistą; dar rozumu, bym pojął tajemnice wiary świętej; dar rady, bym w każdej rzeczy szukał woli Bożej; dar męstwa, bym mężnie znosił przeciwności i pokusy; dar umiejętności, bym poznał marność rzeczy stworzonych, a pragnął jedynie Boga; dar pobożności, bym Ci służył z synowską miłością; i dar bojaźni Bożej, bym się lękał grzechu, który Cię obraża. Amen.

(W wielu domach dodaje się tu siedem razy Ojcze nasz i Chwała Ojcu — na uproszenie siedmiu darów.)

Nowenna do Ducha Świętego — dziewięć dni (pełny tekst)

Poniżej podajemy czytanie z Pisma Świętego i modlitwę na każdy z dziewięciu dni. Każdego dnia poprzedzają je modlitwa wstępna i hymn, a zamyka prośba o siedem darów.

Dzień 1

Czytanie (J 7, 37-39): „Jeśli kto pragnie, niech do mnie przyjdzie, a pije. (…) Rzeki wody żywej popłyną z żywota jego. A to mówił o Duchu, którego wziąć mieli wierzący weń."

Modlitwa.

Duchu Święty, źródło wody żywej, Ty jak deszcz spadasz na spragnioną ziemię naszych serc. Jak drzewo, gdy przyjmie wodę, rozwija się i przynosi owoc, tak i my — napojeni Twoją łaską — pragniemy przynieść owoce cnót. Wlej w nas gorące pragnienie Ciebie i uczyń nas godnymi Twoich darów. Amen.

Dzień 2

Czytanie (Tt 3, 5-7): „Zbawił nas (…) przez obmycie odrodzenia i odnowienia Ducha Świętego, którego wylał na nas obficie przez Jezusa Chrystusa, Zbawiciela naszego."

Modlitwa.

Duchu Święty, który w wodach Chrztu obficie zostałeś na nas wylany i uczyniłeś nas dziećmi Bożymi, umocnij w nas łaskę odrodzenia. Niech nie zmarnujemy daru, któryś w nas złożył, lecz strzeżmy go czystym sumieniem, ożywiając w sobie wiarę, nadzieję i miłość. Amen.

Dzień 3

Czytanie (1 Kor 12, 13): „Albowiem w jednym Duchu my wszyscy w jedno ciało jesteśmy ochrzczeni (…) i wszyscyśmy jednym Duchem napojeni."

Modlitwa.

Duchu Święty, który jednoczysz wszystkich wierzących w jedno Ciało Chrystusowe, oddal od nas wszelki rozłam i niezgodę. Spraw, byśmy trwali w jedności Kościoła, miłując się wzajemnie tą samą miłością, którą Ty rozlewasz w sercach naszych. Amen.

Dzień 4

Czytanie (2 Kor 1, 21-22): „A ten, który nas utwierdza z wami w Chrystusie, i który nas pomazał, Bóg: który też popieczętował nas i dał zadatek Ducha w sercach naszych."

Modlitwa.

Duchu Święty, Boża pieczęci na duszach naszych, Tyś jest zadatkiem naszego wiecznego szczęścia. Utwierdź nas w wierności Chrystusowi, byśmy nosili to znamię aż do końca i nie utracili dziedzictwa, które nam wysłużył. Amen.

Dzień 5

Czytanie (Rz 8, 26-27): „Duch wspomaga niemoc naszą (…) sam Duch prosi za nami wzdychaniem niewymownym."

Modlitwa.

Duchu Święty, który przychodzisz z pomocą naszej słabości i sam wstawiasz się za nami, naucz nas modlić się, jak potrzeba. Gdy nie umiemy nawet prosić, Ty módl się w nas i przemień nasze westchnienia w modlitwę miłą Bogu. Amen.

Dzień 6

Czytanie (Ga 5, 22-25): „A owoc Ducha jest: miłość, wesele, pokój, cierpliwość, dobrotliwość, dobroć, nieskwapliwość, cichość, wiara, skromność, wstrzemięźliwość, czystość."

Modlitwa.

Duchu Święty, sprawco wszelkiej cnoty, wydaj w nas owoce swoje: miłość, radość i pokój. Daj nam żyć według Ducha, a nie według ciała, byśmy po drzewie poznani byli — po dobrych czynach, które z Ciebie się rodzą. Amen.

Dzień 7

Czytanie (1 Kor 6, 19-20): „Członki wasze są kościołem Ducha Świętego, który w was jest (…) Chwalcież i noście Boga w ciele waszym."

Modlitwa.

Duchu Święty, który mieszkasz w nas jak w świątyni, daj nam czystym sercem i czystym ciałem oddawać Ci cześć. Uczyń nas panami wszelkich pokus i pożądliwości, byśmy nie zbezcześcili przybytku, w którym Ty raczysz przebywać. Amen.

Dzień 8

Czytanie (1 Kor 2, 9): „Czego oko nie widziało i ucho nie słyszało, i w serce człowiecze nie wstąpiło, co nagotował Bóg tym, którzy go miłują."

Modlitwa.

Duchu Święty, ogniu Bożej miłości, rozpal w nas tęsknotę za niebem. Oderwij nasze serca od tego, co przemija, i skieruj je ku szczęściu, którego oko nie widziało — ku Bogu, dla którego jesteśmy stworzeni. Amen.

Dzień 9

Czytanie (Dz 2, 1-4): „A gdy się dopełniały dni Pięćdziesiątnice (…) napełnieni są wszyscy Duchem Świętym i poczęli mówić rozmaitymi językami."

Modlitwa.

Duchu Święty, który w dniu Pięćdziesiątnicy zstąpiłeś na Apostołów w językach ognistych i uczyniłeś ich świadkami Chrystusa aż po krańce ziemi — zstąp i na nas. Napełnij nas swoimi darami i uczyń narzędziami Bożej miłości, byśmy słowem, czynem i przykładem świadczyli o Tobie przed światem. Amen.

Modlitwy na zakończenie nowenny

Po dziewiątym dniu, a można i codziennie, dobrze jest dodać dawny werset i kolektę o Ducha Świętego oraz Akt poświęcenia:

V. Ześlij Ducha Twego, a powstanie życie.
R. I odnowisz oblicze ziemi.

Módlmy się. Boże, któryś serca wiernych światłem Ducha Świętego oświecić raczył, daj nam w tymże Duchu poznać, co jest prawe, i pociechą Jego zawsze się radować. Przez Chrystusa, Pana naszego. Amen.

Akt poświęcenia się Duchowi Świętemu. Duchu Święty, Boski Duchu światła i miłości, Tobie poświęcam mój rozum, serce, wolę i całą moją istotę, teraz i na zawsze. Spraw, aby mój rozum był zawsze posłuszny Twoim natchnieniom i by odkrywał Twoją obecność w Kościele, który Ty nieomylnie prowadzisz. Niech moje serce zawsze płonie miłością Boga i bliźniego, a moja wola niech będzie zgodna z wolą Bożą, aby całe moje życie stało się wiernym naśladowaniem życia i cnót naszego Pana i Zbawiciela Jezusa Chrystusa, któremu z Tobą i z Ojcem niech będzie cześć i chwała na wieki. Amen.

Wielu odmawia na koniec także krótką modlitwę zawierzenia, znaną z pobożności tradycyjnej:

Duchu Święty — natchnij mnie. Miłości Boża — pochłoń mnie. Na właściwą drogę — zaprowadź mnie. Maryjo, Matko — spojrzyj na mnie. Z Jezusem — błogosław mnie. Od wszelkiego złego, od wszelkiego złudzenia, od wszelkiego niebezpieczeństwa — zachowaj mnie. Amen.

Nowennę można wzbogacić Litanią do Ducha Świętego albo krótszą modlitwą do Ducha Świętego, jeśli brak czasu na całość.

Warianty nowenny do Ducha Świętego

Long-tail wyszukiwań pokazuje, że szukamy nowenny do Ducha Świętego w bardzo różnych sprawach. Poniżej najczęstsze potrzeby — a odpowiadamy na nie jednym, tym samym tradycyjnym tekstem, dodając odpowiednią intencję.

• Nowenna do Ducha Świętego przed bierzmowaniem. To najlepsze przygotowanie do sakramentu, w którym otrzymujemy pełnię siedmiu darów. Odmawiamy powyższą nowennę przez dziewięć dni poprzedzających bierzmowanie, prosząc szczególnie o dar męstwa, byśmy odważnie wyznawali wiarę. Więcej o samym sakramencie: bierzmowanie.
• Nowenna do Ducha Świętego przed egzaminem lub maturą. Prosimy wtedy zwłaszcza o dar rozumu i umiejętności — o światło dla pamięci i spokój serca. Ta sama nowenna, odmawiana w tej intencji, jest modlitwą wielu uczniów i studentów.
• Nowenna o dary Ducha Świętego. To właściwy cel każdej nowenny do Ducha Świętego: siedem darów. Odmawiamy ją w całości, kładąc nacisk na Modlitwę o siedem darów i siedmiokrotne Ojcze nasz.
• Nowenna do Ducha Świętego o rozeznanie lub w trudnej decyzji. Gdy stajemy na rozdrożu, prosimy zwłaszcza o dar rady — „byśmy w każdej rzeczy szukali woli Bożej". Zobacz też modlitwę w trudnej sytuacji.
• Krótka nowenna do Ducha Świętego. Kto ma mało czasu, może każdego dnia odmówić samą modlitwę wstępną, czytanie i modlitwę danego dnia oraz jedno Ojcze nasz — to wystarcza, by zachować ducha nowenny.
• Nowenna do Ducha Świętego tekst, pdf, do druku. Cały tekst masz powyżej; wystarczy go wydrukować lub zapisać, by mieć nowennę pod ręką przez wszystkie dziewięć dni.

Jak odmawiać tę nowennę

1. Dzień rozpoczęcia. Klasycznie zaczynamy nazajutrz po Wniebowstąpieniu, by zakończyć w wigilię Zesłania Ducha Świętego. W innej intencji rozpoczynamy dziewięć dni przed dniem, na który prosimy (np. przed bierzmowaniem czy egzaminem).
2. Codziennie to samo. Każdego dnia: znak krzyża, modlitwa wstępna, hymn O Stworzycielu, Duchu, przyjdź, czytanie i modlitwa danego dnia, wreszcie prośba o siedem darów. Całość zajmuje kilka minut.
3. Dziewięć dni bez przerwy. Istota nowenny to wytrwałość — dziewięć dni z rzędu, jak Apostołowie w Wieczerniku. Gdyby jeden dzień wypadł, odmów zaległy nazajutrz i idź dalej.
4. Zakończenie w święto. W samą uroczystość Zesłania warto przystąpić do spowiedzi i Komunii Świętej — to owoc, do którego cała nowenna prowadzi.

Historia nabożeństwa do Ducha Świętego

Nowenna do Ducha Świętego jest najstarszą nowenną w Kościele — i jedyną, której początek dał sam Zbawiciel. Wstępując do nieba, Pan Jezus rzekł Apostołom: „Zostańcie w mieście, aż będziecie przyobleczeni mocą z wysokości" (Łk 24, 49). Posłuszni temu słowu, Apostołowie wraz z Najświętszą Maryją Panną i niewiastami „trwali jednomyślnie na modlitwie" (Dz 1, 14) przez dziewięć dni — od Wniebowstąpienia aż do dnia Pięćdziesiątnicy, gdy Duch Święty zstąpił na nich w postaci ognistych języków. Te dziewięć dni oczekiwania w Wieczerniku jest pierwowzorem każdej nowenny.

Kościół od wieków przedłużał tę modlitwę w liturgii dni po Wniebowstąpieniu. W czasach nowszych papież Leon XIII listem apostolskim Provida Matris Caritate (1895) wprowadził, a encykliką Divinum illud munus (1897) na stałe polecił, by w całym Kościele odprawiać co roku uroczystą nowennę do Ducha Świętego przed uroczystością Zesłania — dając tej dawnej pobożności ludu urzędowe potwierdzenie. Odmawiając ją dzisiaj, stajemy więc w jednym szeregu z Apostołami, z Maryją i z pokoleniami wiernych, którzy przez wieki wołali tymi samymi słowami: Przyjdź, Duchu Święty.

W czasie nowenny dobrze jest odmówić także nabożeństwo pięciu tajemnic — zob. koronkę do Ducha Świętego.

Inne nowenny do Osób Boskich i tajemnic wiary: Nowenna do Boga Ojca · Nowenna do Najświętszego Serca Pana Jezusa. Pełny spis wszystkich nowenn podajemy przy czym jest nowenna.

Często zadawane pytania

Kiedy zaczyna się nowenna do Ducha Świętego?

Klasycznie rozpoczyna się nazajutrz po uroczystości Wniebowstąpienia Pańskiego i trwa dziewięć dni, aż do soboty przed Zesłaniem Ducha Świętego. Ponieważ data Wielkanocy jest ruchoma, co roku wypada w innym terminie, ale zawsze wyznacza ją Wniebowstąpienie.

Od kiedy i ile trwa nowenna do Ducha Świętego?

Trwa dokładnie dziewięć dni — stąd jej nazwa (łac. novem — dziewięć). Zaczyna się po Wniebowstąpieniu, a kończy w wigilię Zesłania Ducha Świętego, więc jej dziewiąty dzień poprzedza samą uroczystość.

Co to jest nowenna do Ducha Świętego?

To dziewięciodniowa modlitwa o siedem darów Ducha Świętego i o odnowienie serca, odmawiana na wzór Apostołów, którzy dziewięć dni oczekiwali w Wieczerniku na Pocieszyciela. Jest najstarszą nowenną Kościoła.

Kiedy i jak odmawiać nowennę do Ducha Świętego?

Najlepiej w dziewięciu dniach przed Zesłaniem, ale można ją odmawiać w każdej intencji i o każdej porze roku. Codziennie odmawiamy modlitwę wstępną, hymn O Stworzycielu, Duchu, przyjdź, czytanie i modlitwę danego dnia oraz prośbę o siedem darów — całość zajmuje kilka minut.

Ile trwa nowenna do Ducha Świętego przed bierzmowaniem?

Tyle samo — dziewięć dni. Odmawiamy ją w dziewięciu dniach poprzedzających sam sakrament bierzmowania, prosząc szczególnie o dar męstwa i o pełnię siedmiu darów, które w tym sakramencie otrzymujemy.

O jakie dary prosimy w tej nowennie?

O siedem darów Ducha Świętego: mądrość, rozum, radę, męstwo, umiejętność, pobożność i bojaźń Bożą. Zapowiedział je Prorok Izajasz (Iz 11, 2-3), a Kościół wylicza je w tej samej kolejności; otrzymujemy je w Bierzmowaniu, a przez tę nowennę prosimy o ich rozwój.

Czy nowennę do Ducha Świętego można odmawiać samemu w domu?

Tak. Choć pięknie jest odprawiać ją wspólnie w kościele, jest to również modlitwa do prywatnego odmawiania — w domu, indywidualnie lub w rodzinie. Wystarczy podany wyżej tekst i wierność przez dziewięć dni.

Czy jest krótsza wersja tej nowenny?

Tak. Kto ma mało czasu, może każdego dnia odmówić samą modlitwę wstępną, czytanie i modlitwę danego dnia oraz jedno Ojcze nasz. Zachowuje wtedy istotę nabożeństwa, choć pełniejszy owoc daje odmawianie całości z hymnem i prośbą o siedem darów.

Nosimy tę nowennę i cały skarbiec dawnych modlitw Kościoła w naszej aplikacji Iter Fidei — byś mógł wołać „Przyjdź, Duchu Święty" każdego dnia, gdziekolwiek jesteś. Dołącz tutaj do wczesnego dostępu.

Źródła. Pismo Święte w przekładzie ks. Jakuba Wujka (Dz 1-2; J 7; Rz 8; 1 i 2 Kor; Ga 5; Tt 3; Iz 11); hymn Veni Creator Spiritus (przypisywany Rabanowi Maurowi) w tradycyjnym przekładzie polskim; papież Leon XIII, list apostolski Provida Matris Caritate (1895) i encyklika Divinum illud munus (1897); Katechizm św. Piusa X (o darach Ducha Świętego); tradycyjne polskie modlitewniki (modlitwa wstępna nowenny, Akt poświęcenia się Duchowi Świętemu).