Modlitwa dziękczynna: Dziękować Bogu

Łaska, której nie zauważamy, łatwo staje się łaską, za którą nie dziękujemy. A przecież każdy oddech, każdy dzień zdrowia, każde wyproszone dobro pochodzi z ręki Bożej. Poniżej podajemy najpierw samą modlitwę dziękczynną do Boga, którą można odmówić od razu, a dalej część dziękczynną nowenny pompejańskiej z tekstem, hymn Te Deum, dziękczynienie po Komunii świętej, modlitwy wieczorną i poranną oraz słowa do Jezusa, Ducha Świętego, Trójcy Przenajświętszej, Maryi i świętych — wszystko w duchu napomnienia świętego Pawła: „Za wszystko dzięki czyńcie" (1 Tes 5, 18, Wujek).

Modlitwa dziękczynna do Boga

Oto krótka, codzienna modlitwa dziękczynna za otrzymane łaski, którą można odmówić rano, wieczorem albo w każdej chwili, gdy serce chce podziękować Bogu:

Boże mój i Panie mój, dziękuję Ci z całego serca za wszystkie dobrodziejstwa, którymi mnie obsypałeś.
Dziękuję Ci, żeś mnie stworzył, odkupił Krwią Twojego Syna i powołał do wiary świętej.
Dziękuję Ci za zdrowie i siły, za chleb powszedni, za rodzinę i przyjaciół, za każdą łaskę, którą w tym dniu otrzymałem.
Dziękuję Ci i za te dobrodziejstwa, których nie dostrzegam, i za krzyże, którymi mnie uświęcasz.
Niech Ci będzie cześć i chwała na wieki wieków. Amen.

Modlitwa dziękczynna nie jest targowaniem się ani prośbą — jest czystym oddaniem chwały Temu, od którego wszystko mamy. Dlatego dobrze jest dziękować zanim poprosimy, a tym bardziej po tym, gdy prośba została wysłuchana.

Krótka modlitwa dziękczynna

Gdy brakuje czasu lub słów, wystarczy westchnienie serca. Tradycja podaje formuły zwięzłe — należące do rodziny aktów strzelistych — które można powtarzać przez dzień:

Dzięki Tobie, Boże, za wszystko. Bądź uwielbiony teraz i na wieki. Amen.

albo słowami psalmu: „Wysławiajcie Pana, bo jest dobry, bo na wieki miłosierdzie jego" (Ps 117, 1, Wujek).

Codzienna modlitwa dziękczynna

Wdzięczność dojrzewa przez powtarzanie. Codzienna modlitwa dziękczynna, odmawiana zawsze tymi samymi słowami, uczy serce zauważać dobro, które inaczej umknęłoby niepostrzeżenie. Można posłużyć się modlitwą podaną wyżej albo tym prostym wezwaniem na każdy dzień:

Dziękuję Ci, Boże, za dzisiejszy dzień: za życie, wiarę i Twoją obecność.
Za wszystko, co dobre, oddaję Ci chwałę; co trudne, składam w Twoje ręce.
Bądź uwielbiony w każdej godzinie tego dnia. Amen.

Modlitwa poranna dziękczynna

Pierwsza myśl dnia niech należy do Boga. Rano dziękujemy za przeżytą noc i za dar nowego dnia, ofiarując Mu wszystkie jego sprawy:

Dziękuję Ci, Boże, żeś mnie tej nocy zachował i pozwolił doczekać nowego dnia.
Ofiaruję Ci wszystkie moje myśli, słowa i uczynki; niech służą Twojej chwale i zbawieniu mojej duszy. Amen.

Modlitwa wieczorna dziękczynna

Wieczorem, przed spoczynkiem, zamykamy dzień dziękczynieniem złączonym z rachunkiem sumienia. To chwila, by przejrzeć otrzymane dobrodziejstwa, zanim zaśniemy:

Dziękuję Ci, Boże, za wszystkie łaski tego dnia: za zdrowie, pokarm i ludzi, których postawiłeś na mojej drodze.
Dziękuję za dobro, które przeze mnie uczyniłeś, a za moje grzechy serdecznie przepraszam.
Strzeż mnie tej nocy i daj spokojny odpoczynek pod Twoją opieką. Amen.

Modlitwa wieczorna dziękczynna naturalnie łączy się z modlitwą do Anioła Stróża i z wieczornym „Pod Twoją obronę", powierzającym noc Maryi.

Nowenna pompejańska — część dziękczynna

Najczęściej poszukiwaną modlitwą dziękczynną w polskiej pobożności jest część dziękczynna nowenny pompejańskiej. Pełna nowenna pompejańska trwa pięćdziesiąt cztery dni i dzieli się na dwie części: dwadzieścia siedem dni części błagalnej, w której prosimy o łaskę, oraz dwadzieścia siedem dni części dziękczynnej, w której — nieprzerwanie, niezależnie od tego, czy prośba została już wysłuchana — dziękujemy Bogu i Matce Bożej Różańcowej za udzielaną pomoc. Wytrwałe dziękczynienie jest tu wyrazem ufności, że łaska na pewno przyjdzie.

Część dziękczynna nowenny pompejańskiej — tekst

W części dziękczynnej odmawia się codziennie wszystkie trzy części różańca (radosną, bolesną i chwalebną — łącznie piętnaście tajemnic), a po każdej z trzech części powtarza się wezwanie dziękczynne. Tradycyjny tekst wezwania brzmi:

Dziękuję Ci, Najświętsza Panno, za łaski, którymi mnie obdarzasz. Już tyle razy doznałem Twej przemożnej opieki. Nie dopuść, Matko, abym miał kiedykolwiek odejść od Ciebie i Twojego Boskiego Syna. Zachowaj mnie na zawsze w łasce i miłości Jezusa, Twego Syna. Amen.

Każdą część różańca rozpoczyna się słowami:

Na podziękowanie Tobie, o Najświętsza Panno Różańcowa z Pompei, odmawiam tę cząstkę różańca świętego.

a na zakończenie całej modlitwy dodaje się akt zawierzenia, na przykład wezwanie Pomnij, o Najdobrotliwsza Panno Maryjo oraz potrójne: „Królowo Różańca świętego, módl się za nami".

Nowenna pompejańska dziękczynna — wersja szybsza (skrócona)

Wielu wiernych szuka „wersji szybszej" części dziękczynnej, bo odmówienie trzech części różańca dziennie wymaga czasu. Co do istoty nowenny pompejańskiej nie ma uprawnionej wersji skróconej — obietnica związana z tą formą modlitwy dotyczy pełnych piętnastu tajemnic dziennie. „Szybsza" jest jedynie w tym sensie, że można ją odmawiać szybciej, skupiając się na rozważaniu, a nie skracać liczby tajemnic. Dla dni naprawdę przeciążonych lepiej odmówić rzetelnie jedną część różańca z wezwaniem dziękczynnym niż pośpiesznie „odhaczyć" całość. Gotowe nagrania pomocne w prowadzeniu modlitwy łatwo znaleźć w serwisach takich jak YouTube, ale samo wezwanie dziękczynne i porządek tajemnic podajemy wyżej, by można je było odmówić wszędzie, bez urządzeń.

Krótka modlitwa dziękczynna pompejańska

Gdy ktoś chce po prostu podziękować Matce Bożej Różańcowej z Pompei poza ramami pełnej nowenny, wystarczy zwięzłe wezwanie:

Najświętsza Panno Różańcowa z Pompei, dziękuję Ci za wysłuchanie i za Twoją nieustanną opiekę. Bądź pochwalona teraz i na wieki. Amen.

Te Deum — wielki hymn dziękczynny Kościoła

Najdostojniejszą modlitwą dziękczynną Kościoła jest hymn Te Deum laudamus — „Ciebie, Boga, wysławiamy". Od wieków śpiewa się go w dziękczynieniu za wielkie łaski: po wyborze papieża, w noc sylwestrową na zakończenie roku, po szczęśliwym wydarzeniu w życiu rodziny czy narodu. Oto jego początek:

Ciebie, Boga, wysławiamy,
Tobie, Panu, wieczna chwała,
Ciebie, Ojca, niebios bramy,
Ciebie wielbi ziemia cała.
Tobie wszyscy Aniołowie,
Tobie Moce i Niebiosy,
Cheruby, Serafinowie
ślą wieczystej pieśni głosy.

Kościół przypisał odmówieniu Te Deum w określone dni odpust, co świadczy, jak wysoko ceni tę publiczną wdzięczność. Gdy spotka nas wielkie dobro — uzdrowienie, ocalenie, narodziny dziecka — odmówienie choćby fragmentu Te Deum jest godnym sposobem, by powiedzieć Bogu: dziękujemy.

Dziękczynienie po Komunii świętej

Najgłębszym momentem dziękczynienia jest chwila po przyjęciu Najświętszego Sakramentu, gdy Pan Jezus prawdziwie przebywa w naszym sercu. Święci nazywali ten czas „złotymi minutami". Tradycyjne dziękczynienie po Komunii brzmi:

Dziękuję Ci, Panie Jezu Chryste, żeś mnie raczył nakarmić Najświętszym Ciałem i Krwią Twoją.
Proszę Cię, niech ta Komunia święta nie będzie mi na sąd i potępienie, ale niech będzie obroną duszy i ciała mego, lekarstwem na wszelką słabość i zadatkiem życia wiecznego.
Zostań ze mną, Panie, i nie opuszczaj mnie nigdy. Amen.

Po Komunii odmawia się też często modlitwę Duszo Chrystusowa (Anima Christi) oraz modlitwę przed wizerunkiem Ukrzyżowanego: „Oto ja, dobry i najsłodszy Jezu…". Nie spieszmy się wówczas z opuszczeniem kościoła — wdzięczne trwanie przy Panu jest samo w sobie modlitwą.

Modlitwa dziękczynna do Jezusa

Całe dziękczynienie chrześcijanina zwraca się ostatecznie ku Jezusowi Chrystusowi, przez którego mamy dostęp do Ojca. Modlitwa dziękczynna do Jezusa może brzmieć tak:

Panie Jezu Chryste, dziękuję Ci, żeś mnie umiłował aż do Krzyża i odkupił Twoją drogą Krwią.
Dziękuję Ci za dar wiary, za sakramenty święte i za każdą łaskę, którą mnie wspierasz.
Najświętsze Serce Jezusa, bądź uwielbione i ukochane we wszystkich sercach. Amen.

Szczególnym dziękczynieniem do Pana Jezusa jest cześć Jego Najświętszego Serca, „pełnego dobroci i miłości", oraz akt strzelisty: „Jezu cichy i pokornego Serca, uczyń serce moje według Serca Twego".

Modlitwa dziękczynna do Ducha Świętego

Wszystko, co dobre w nas, jest owocem Ducha Świętego — to On rozlewa miłość Bożą w sercach (por. Rz 5, 5). Dlatego dziękujemy Mu za Jego dary i owoce:

Duchu Święty, Boże, dziękuję Ci za światło wiary, za natchnienia do dobrego i za siedmiorakie dary, którymi mnie ubogacasz.
Dziękuję Ci za każdą łaskę, którą sprawiasz w mojej duszy. Przyjdź i nie opuszczaj mnie nigdy. Amen.

Zob. także modlitwę do Ducha Świętego na każdy dzień.

Modlitwa dziękczynna do Trójcy Przenajświętszej

Najpełniejsze dziękczynienie kierujemy do całej Trójcy Świętej — Ojca, Syna i Ducha Świętego, jednego Boga:

Trójco Przenajświętsza, Ojcze, Synu i Duchu Święty, dziękuję Ci za dzieło stworzenia, odkupienia i uświęcenia.
Tobie cześć i chwała, dziękczynienie i uwielbienie teraz i na wieki wieków. Amen.

Każde „Chwała Ojcu" jest właśnie taką krótką modlitwą dziękczynną i uwielbieniem Trójcy Świętej.

Litania dziękczynna

Litania to modlitwa złożona z krótkich wezwań powtarzanych z jedną odpowiedzią; w formie dziękczynnej każde wezwanie wymienia inne dobrodziejstwo Boże, a wierni odpowiadają: „dziękujemy Ci, Panie". Oto krótki przykład litanii dziękczynnej:

Za dar życia i powołanie do wiary — dziękujemy Ci, Panie.
Za odkupienie Krwią Twojego Syna — dziękujemy Ci, Panie.
Za Kościół święty i sakramenty — dziękujemy Ci, Panie.
Za zdrowie, chleb powszedni i dach nad głową — dziękujemy Ci, Panie.
Za rodzinę, przyjaciół i ludzi dobrej woli — dziękujemy Ci, Panie.
Za krzyże, którymi nas uświęcasz — dziękujemy Ci, Panie.
Za wszystkie łaski znane i nieznane — dziękujemy Ci, Panie.

W tradycji „my" zachęcamy, by taką litanię zakończyć hymnem Te Deum lub Magnificat. Modlitwą wdzięczności złączoną z różańcem pompejańskim bywa też nazywana „litania pompejańska" — w istocie chodzi o powtarzane wezwania dziękczynne do Matki Bożej Różańcowej, opisane wyżej w części dziękczynnej nowenny.

Modlitwa dziękczynna do Maryi i świętych

Modlitwa dziękczynna do Maryi

Maryja, Matka łaski Bożej, wyprasza nam wiele darów, więc słusznie dziękujemy Bogu przez Jej ręce. Codzienna modlitwa dziękczynna do Maryi może brzmieć:

Najświętsza Maryjo Panno, dziękuję Ci za Twoją macierzyńską opiekę i za wszystkie łaski, które przez Twoje wstawiennictwo otrzymałem od Boga.
Bądź uwielbiona, o Niepokalana, i prowadź mnie nadal drogą wierności Twojemu Synowi. Amen.

Wdzięczni za wysłuchanie odmawiamy też hymn Maryi — Magnificat: „Wielbi dusza moja Pana" (Łk 1, 46, Wujek) — który jest doskonałym wzorem dziękczynienia.

Modlitwa dziękczynna do Matki Bożej Nieustającej Pomocy

Pod tytułem Nieustającej Pomocy Maryja czczona jest jako ta, która nigdy nie zawodzi proszących. Po otrzymanej łasce dziękujemy Jej słowami:

Matko Boża Nieustającej Pomocy, dziękuję Ci za okazaną mi pomoc i za wszystkie łaski, które przez Twoje ręce otrzymałem od Boga.
Bądź zawsze moją Wspomożycielką i nie przestawaj wstawiać się za mną u Twojego Syna. Amen.

Zob. także nowennę do Matki Bożej Nieustającej Pomocy.

Modlitwa dziękczynna do świętej Rity

Świętą Ritę z Cascii wzywa się w sprawach po ludzku beznadziejnych. Gdy modlitwa zostaje wysłuchana, wdzięczność wyrażamy tak:

Święta Rito, patronko spraw trudnych i beznadziejnych, dziękuję Bogu za łaskę, którą mi wyprosiłaś.
Wyjednaj mi, abym pozostał wierny Bogu i naśladował twoją cierpliwość i miłość. Amen.

Zob. modlitwę do świętej Rity oraz litanię do świętej Rity.

Modlitwa dziękczynna do świętego Antoniego

Świętego Antoniego z Padwy wzywa się zwłaszcza w rzeczach zgubionych i sprawach pilnych. Po wysłuchaniu prośby — zgodnie z dawnym zwyczajem „chleba świętego Antoniego", to jest jałmużny dla ubogich — dziękujemy:

Święty Antoni, dziękuję Bogu za łaskę otrzymaną przez twoje wstawiennictwo.
Naucz mnie wdzięczności i hojności wobec ubogich, abym za otrzymane dobro odpłacał dobrem. Amen.

Zob. modlitwę do świętego Antoniego oraz litanię do świętego Antoniego.

Pełny tekst dziewięciodniowej modlitwy podajemy w artykule nowenna do św. Antoniego.

Modlitwa dziękczynna za otrzymane łaski

Gdy prośba zostaje wysłuchana, wdzięczność domaga się wyrazu. Najtrwalszym dziękczynieniem za otrzymaną łaskę jest część dziękczynna nowenny pompejańskiej, opisana wyżej. Niezależnie od niej dobrze jest po każdej wysłuchanej prośbie odmówić krótkie dziękczynienie i — jeśli to możliwe — wynagrodzić Bogu uczynkiem miłosierdzia: jałmużną, przebaczeniem, dobrym słowem. Dawna pobożność znała też zwyczaj złożenia „wotum" — znaku wdzięczności w kościele — oraz publicznego podziękowania, gdy łaska dotyczyła całej rodziny.

Kiedy i jak odmawiać modlitwę dziękczynną

Pismo Święte nie pozostawia wątpliwości, kiedy dziękować: „za wszystko" i „zawsze" — „dziękując zawsze za wszystko w imię Pana naszego Jezusa Chrystusa Bogu i Ojcu" (Ef 5, 20, Wujek). W praktyce „my" zachęcamy do trzech pór:

• rano — dziękczynienie za przeżytą noc i nowy dzień, złączone z modlitwą poranną;
• wieczorem — w rachunku sumienia, gdy przypominamy sobie dobrodziejstwa dnia;
• po każdym otrzymanym dobru — natychmiast, póki serce jest poruszone.

Ewangelia podaje przejmujący obraz: z dziesięciu uzdrowionych trędowatych tylko jeden wrócił, „chwaląc Boga głosem wielkim" (Łk 17, 15, Wujek), a Pan zapytał: „A dziewięciu gdzie jest?" (Łk 17, 17). Niewdzięczność jest cichym grzechem zapomnienia. Dlatego warto wpleść dziękczynienie w stałe ramy dnia, by nie należeć do owych dziewięciu.

Modlitwę dziękczynną dobrze łączyć z wieczornym rachunkiem sumienia, a chwałę Bogu oddawać krótką doksologią „Chwała Ojcu" i modlitwą Pańską „Ojcze nasz". Hymnem ufności jest też psalm 91, a osobnym dziękczynieniem za wysłuchaną prośbę — część dziękczynna nowenny pompejańskiej. Wzorem oddania chwały pozostaje wyznanie „Wierzę w Boga".

Często zadawane pytania

Co to jest modlitwa dziękczynna?

To modlitwa, w której nie prosimy o nic, lecz oddajemy Bogu chwałę i dziękujemy za otrzymane dobrodziejstwa — duchowe i doczesne. Jest jednym z czterech celów modlitwy obok uwielbienia, przebłagania i prośby, a Pismo nazywa ją wolą Bożą: „Za wszystko dzięki czyńcie" (1 Tes 5, 18, Wujek).

Jaka jest najważniejsza modlitwa dziękczynna Kościoła?

Hymn Te Deum laudamus („Ciebie, Boga, wysławiamy") to uroczyste, publiczne dziękczynienie Kościoła, śpiewane przy wielkich łaskach i na zakończenie roku. Samo słowo „Eucharystia" oznacza zresztą „dziękczynienie" — Msza święta jest najdoskonalszą modlitwą dziękczynną.

Na czym polega część dziękczynna nowenny pompejańskiej?

To druga połowa pięćdziesięcioczterodniowej nowenny pompejańskiej: przez dwadzieścia siedem dni odmawia się codziennie wszystkie trzy części różańca, a po każdej części powtarza wezwanie dziękczynne do Matki Bożej Różańcowej z Pompei. Dziękujemy nieprzerwanie — nawet jeśli prośba nie została jeszcze spełniona — jako wyraz ufności. Pełny tekst wezwania podajemy wyżej.

Czy istnieje skrócona, szybsza wersja części dziękczynnej?

Nie ma uprawnionej „wersji szybszej" w sensie zmniejszenia liczby tajemnic — istotą tej formy jest pełnych piętnaście tajemnic różańca dziennie. „Szybciej" można jedynie odmawiać, nie skracając modlitwy. W dni naprawdę przeciążone lepiej rzetelnie odmówić to, co się da, niż pośpiesznie pomijać tajemnice.

Jak dziękować Bogu po Komunii świętej?

Po przyjęciu Najświętszego Sakramentu warto pozostać w skupieniu kilka minut i odmówić dziękczynienie — na przykład modlitwę „Dziękuję Ci, Panie Jezu Chryste…", Duszo Chrystusowa oraz akt uwielbienia. To czas, gdy Pan prawdziwie przebywa w sercu.

Czy trzeba dziękować nawet za trudności?

Tak. Święty Paweł poucza, by dziękować „za wszystko" (Ef 5, 20, Wujek), a więc i za krzyże, którymi Bóg nas uświęca. Dziękczynienie za to, co trudne, jest wyrazem ufności, że wszystko współdziała ku dobremu dla tych, którzy miłują Boga.

W tym samym duchu zob. te deum.

Aplikacja Iter Fidei zawiera modlitwy poranne i wieczorne, psalmy i litanie, po łacinie i po polsku, z audio. Pobierz tutaj.

Źródła. Pismo Święte w przekładzie ks. Jakuba Wujka (1 Tes 5, 18; Ps 117, 1; Ef 5, 20; Kol 3, 17; Łk 1, 46; Łk 17, 15–19). Hymn Te Deum laudamus oraz tradycyjne modlitwy dziękczynne po Komunii świętej według dawnych modlitewników i tradycyjnego porządku liturgicznego.