La Sagrada Biblia · Torres Amat · Biblia Sacra Vulgata

III Reyes 2

Idioma

1 Appropinquaverunt autem dies David ut moreretur : præcepitque Salomoni filio suo, dicens :

1 Estando ya David cercano al día de su muerte, dió estas instrucciones á su hijo Salomón, diciendo:

2 Ego ingredior viam universæ terræ : confortare, et esto vir.

2 Yo voy al lugar á donde van á parar todos los mortales. Ten tú buen ánimo y pecho varonil;

3 Et observa custodias Domini Dei tui, ut ambules in viis ejus : ut custodias cæremonias ejus, et præcepta ejus, et judicia, et testimonia, sicut scriptum est in lege Moysi : ut intelligas universa quæ facis, et quocumque te verteris :

3 y observa los mandamientos del Señor Dios tuyo, siguiendo sus caminos, guardando sus ceremonias, sus preceptos, sus leyes y sus estatutos, como está escrito en la Ley de Moisés: para que aciertes en todo cuanto hagas, y en cuanto pongas la mira.

4 ut confirmet Dominus sermones suos quos locutus est de me, dicens : Si custodierint filii tui vias suas, et ambulaverint coram me in veritate, in omni corde suo et in omni anima sua, non auferetur tibi vir de solio Israël.

4 De esta manera el Señor confirmará la palabra que me dió, diciendo: Si tus hijos procedieren bien, y anduvieren en mi presencia, siguiendo la verdad con todo su corazón y con toda su alma, ocupará siempre alguno de tu linaje el trono de Israel.

5 Tu quoque nosti quæ fecerit mihi Joab filius Sarviæ, quæ fecerit duobus principibus exercitus Israël, Abner filio Ner, et Amasæ filio Jether : quos occidit, et effudit sanguinem belli in pace, et posuit cruorem prælii in balteo suo qui erat circa lumbos ejus, et in calceamento suo quod erat in pedibus ejus.

5 Tú sabes ya como se ha portado conmigo Joab, hijo de Sarvia: y lo que hizo con los dos caudillos del ejército de Israel, Abner, hijo de Ner, y Amasa, hijo de Jeter; á los cuales asesinó, derramando su sangre en tiempo de paz, como se hace en la guerra, y ensangrentando el talabarte de que estaba ceñido, y el calzado que cubría sus pies.

6 Facies ergo juxta sapientiam tuam, et non deduces canitiem ejus pacifice ad inferos.

6 Tú, pues, obrarás conforme á tu sabiduría; y no aguardarás á que su vejez le conduzca tranquilamente al sepulcro.

7 Sed et filiis Berzellai Galaaditis reddes gratiam, eruntque comedentes in mensa tua : occurrerunt enim mihi quando fugiebam a facie Absalom fratris tui.

7 Al contrario á los hijos de Berzellai, Galaadita, les mostrarás tu reconocimiento, y les harás comer á tu mesa: pues salieron á recibirme y socorrerme cuando iba yo huyendo de Absalom, tu hermano.

8 Habes quoque apud te Semei filium Gera filii Jemini de Bahurim, qui maledixit mihi maledictione pessima quando ibam ad castra : sed quia descendit mihi in occursum cum transirem Jordanem, et juravi ei per Dominum, dicens : Non te interficiam gladio :

8 Así te queda también Semei, hijo de Gera, hijo de Jemini, natural de Bahurim, el cual vomitó contra mí horrendas maldiciones cuando yo me retiraba á los Campamentos. Mas porque salió á recibirme al repasar yo el Jordán, le juré por el Señor, diciendo: No te quitaré la vida.

9 tu noli pati eum esse innoxium. Vir autem sapiens es, ut scias quæ facies ei : deducesque canos ejus cum sanguine ad inferos.

9 Pero tú no permitas que quede impune su delito: sabio eres para conocer como le has de tratar; y harás que acabe su vejez con muerte violenta.

10 Dormivit igitur David cum patribus suis, et sepultus est in civitate David.

10 Fué, pues, David á descansar con sus padres, y le sepultaron en la ciudad de David.

11 Dies autem quibus regnavit David super Israël, quadraginta anni sunt : in Hebron regnavit septem annis ; in Jerusalem, triginta tribus.

11 El tiempo que reinó David sobre Israel fué de cuarenta años. En Hebrón reinó siete años, y treinta y tres en Jerusalén.

12 Salomon autem sedit super thronum David patris sui, et firmatum est regnum ejus nimis.

12 Y sucedió Salomón en el trono á su padre David; y quedó su reino firmísimamente establecido.

13 Et ingressus est Adonias filius Haggith ad Bethsabee matrem Salomonis. Quæ dixit ei : Pacificusne est ingressus tuus ? Qui respondit : Pacificus.

13 Mas Adonías, hijo de Haggit, fué á encontrar á Betsabee, madre de Salomón; la cual le dijo: ¿Es de paz tu venida? De paz, respondió él;

14 Addiditque : Sermo mihi est ad te. Cui ait : Loquere. Et ille :

14 y añadió: Tengo que hablar contigo. Habla, respondió ella. Y Adonías:

15 Tu, inquit, nosti, quia meum erat regnum, et me præposuerat omnis Israël sibi in regem : sed translatum est regnum, et factum est fratris mei : a Domino enim constitutum est ei.

15 Ya sabes, dijo, que la corona me tocaba á mí, y que todo Israel me había preferido para que fuese su rey; pero el reino ha sido transferido, y puesto en poder de mi hermano porque le tenía destinado el Señor para él,

16 Nunc ergo petitionem unam precor a te : ne confundas faciem meam. Quæ dixit ad eum : Loquere.

16 Ahora, pues, una sola cosa te pido, no me hagas el desaire de negármela. Explícate, dijo ella.

17 Et ille ait : Precor ut dicas Salomoni regi (neque enim negare tibi quidquam potest) ut det mihi Abisag Sunamitidem uxorem.

17 Adonías entonces dijo: Suplícote que digas al rey Salomón (ya que no puede negarte cosa alguna) que me dé por esposa á la Sunamite Abisag.

18 Et ait Bethsabee : Bene : ego loquar pro te regi.

18 Bien está, contestó Betsabee, yo hablaré por tí al rey.

19 Venit ergo Bethsabee ad regem Salomonem ut loqueretur ei pro Adonia : et surrexit rex in occursum ejus, adoravitque eam, et sedit super thronum suum : positusque est thronus matri regis, quæ sedit ad dexteram ejus.

19 Pasó, pues, Betsabee á ver al rey Salomón para hablarle á favor de Adonías, y levantóse el rey á recibirla, y la saludó con profunda reverencia: sentóse después en su trono; y pusieron un trono ó asiento real para la madre del rey, la cual se sentó á su derecha;

20 Dixitque ei : Petitionem unam parvulam ego deprecor a te : ne confundas faciem meam. Et dixit ei rex : Pete, mater mea : neque enim fas est ut avertam faciem tuam.

20 y le dijo: Una gracia bien pequeña vengo á pedirte; no me hagas el desaire de negármela. Respondióle el rey: Pide, madre mía, que no es razón que yo te disguste.

21 Quæ ait : Detur Abisag Sunamitis Adoniæ fratri tuo uxor.

21 Dijo entonces ella: Pues dése Abisag de Sunam por esposa á Adonías, tu hermano.

22 Responditque rex Salomon, et dixit matri suæ : Quare postulas Abisag Sunamitidem Adoniæ ? postula ei et regnum : ipse est enim frater meus major me, et habet Abiathar sacerdotem, et Joab filium Sarviæ.

22 Respondió el rey Salomón, y dijo á su madre: ¿Por qué me pides la Sunamite Abisag para Adonías? Pide también para él mi reino: pues él es mi hermano mayor, y tiene de su parte al Sumo sacerdote Abiatar, y á Joab, hijo de Sarvia.

23 Juravit itaque rex Salomon per Dominum, dicens : Hæc faciat mihi Deus, et hæc addat, quia contra animam suam locutus est Adonias verbum hoc.

23 Por lo cual juró el rey Salomón por el Señor, diciendo: Tráteme Dios con todo el rigor de su justicia, sino es verdad que en daño de su propia vida ha entablado Adonías esta pretensión.

24 Et nunc vivit Dominus, qui firmavit me, et collocavit me super solium David patris mei, et qui fecit mihi domum, sicut locutus est, quia hodie occidetur Adonias.

24 Ahora pues, vive Dios, que me ha establecido y colocado sobre el solio de mi padre David, y que me ha fundado casa como lo tenía prometido, que hoy ha de morir Adonías.

25 Misitque rex Salomon per manum Banaiæ filii Jojadæ, qui interfecit eum, et mortuus est.

25 En seguida dió sus órdenes á Banaías, hijo de Joyada, el cual le quitó la vida. Así murió Adonías,

26 Abiathar quoque sacerdoti dixit rex : Vade in Anathoth ad agrum tuum : equidem vir mortis es : sed hodie te non interficiam, quia portasti arcam Domini Dei coram David patre meo, et sustinuisti laborem in omnibus in quibus laboravit pater meus.

26 Dijo asímismo el rey á Abiatar, Sumo sacerdote: Retírate á la posesión que tienes en Anatot. Tú, á la verdad, mereces la muerte: pero yo no te quito hoy la vida, por cuanto llevaste el Arca del Señor Dios delante de mi padre David, y acompañaste á dicho mi padre en todos los trabajos que padeció.

27 Ejecit ergo Salomon Abiathar ut non esset sacerdos Domini, ut impleretur sermo Domini quem locutus est super domum Heli in Silo.

27 Con esto Salomón desterró á Abiatar, para que no ejerciese más las funciones de Sumo sacerdote del Señor: con lo cual se cumplió la palabra pronunciada por el Señor en Silo contra la casa de Helí,

28 Venit autem nuntius ad Joab, quod Joab declinasset post Adoniam, et post Salomonem non declinasset : fugit ergo Joab in tabernaculum Domini, et apprehendit cornu altaris.

28 Llegó esto á oídos de Joab; quien había seguido el partido de Adonías, y no el de Salomón. Refugióse, pues, Joab al Tabernáculo del Señor, y asióse de la punta del altar.

29 Nuntiatumque est regi Salomoni quod fugisset Joab in tabernaculum Domini, et esset juxta altare : misitque Salomon Banaiam filium Jojadæ, dicens : Vade, interfice eum.

29 Diéronle cuenta al rey Salomón de que Joab se había refugiado al Tabernáculo del Señor, y de que estaba al lado del altar; y envió Salomón á Banaías, hijo de Joyada, diciendo: Anda, ve, y mátale,

30 Et venit Banaias ad tabernaculum Domini, et dixit ei : Hæc dicit rex : Egredere. Qui ait : Non egrediar, sed hic moriar. Renuntiavit Banaias regi sermonem, dicens : Hæc locutus est Joab, et hæc respondit mihi.

30 Fué, pues, Banaías al Tabernáculo del Señor, y dijo á Joab: El rey te manda que salgas fuera. No saldré, respondió Joab; sino que moriré aquí. Dió Banaías parte al rey, diciendo: Esto me ha dicho Joab, y esto me ha respondido.

31 Dixitque ei rex : Fac sicut locutus est, et interfice eum, et sepeli : et amovebis sanguinem innocentem qui effusus est a Joab, a me, et a domo patris mei.

31 Y el rey le contestó: Hazlo como él ha dicho: mátale, y dale sepultura; y con eso me lavarás á mí y á la casa de mi padre de la sangre inocente que derramó Joab.

32 Et reddet Dominus sanguinem ejus super caput ejus, quia interfecit duos viros justos, melioresque se : et occidit eos gladio, patre meo David ignorante, Abner filium Ner principem militiæ Israël, et Amasam filium Jether principem exercitus Juda :

32 Y el Señor hará recaer su sangre sobre su cabeza, puesto que él asesinó á dos varones justos, y mejores que él, atravesando con su espada, sin que mi padre David lo supiese, á Abner, hijo de Ner, general del ejército de Israel, y á Amasa, hijo de Jeter, general del ejército de Judá.

33 et revertetur sanguis illorum in caput Joab, et in caput seminis ejus in sempiternum. David autem et semini ejus, et domui, et throno illius, sit pax usque in æternum a Domino.

33 Recaiga, pues, la sangre de éstos sobre la cabeza de Joab, y sobre la cabeza de sus descendientes para siempre. Mas á David y á su descendencia, á su casa y á su trono, dé el Señor paz sempiterna.

34 Ascendit itaque Banaias filius Jojadæ, et aggressus eum interfecit : sepultusque est in domo sua in deserto.

34 Subió, pues, Banaías hijo de Joyada; y acometiéndole le quitó la vida, y fué sepultado en una casa suya en el desierto.

35 Et constituit rex Banaiam filium Jojadæ pro eo super exercitum, et Sadoc sacerdotem posuit pro Abiathar.

35 Después de esto el rey dió á Banaías, hijo de Joyada, el mando del ejército en lugar del difunto; y nombró ó confirmó Sumo sacerdote á Sadoc, en vez de Abiatar.

36 Misit quoque rex, et vocavit Semei : dixitque ei : Ædifica tibi domum in Jerusalem, et habita ibi : et non egredieris inde huc atque illuc.

36 Envió también el rey á llamar á Semei, y le dijo: Hazte una casa en Jerusalén y habita en ella, de donde nunca saldrás para ir á esta ó á la otra parte:

37 Quacumque autem die egressus fueris, et transieris torrentem Cedron, scito te interficiendum : sanguis tuus erit super caput tuum.

37 Porque ten entendido que en cualquier día que salieres y pasares el torrente de Cedrón perderás la vida; y tu sangre recaerá sobre tu cabeza.

38 Dixitque Semei regi : Bonus sermo : sicut locutus est dominus meus rex, sic faciet servus tuus. Habitavit itaque Semei in Jerusalem diebus multis.

38 Respondió Semei al rey: Está muy bien: como lo manda el rey, mi Señor, así lo hará tu siervo. Habitó, pues, Semei largo tiempo en Jerusalén.

39 Factum est autem post annos tres ut fugerent servi Semei ad Achis filium Maacha regem Geth : nuntiatumque est Semei quod servi ejus issent in Geth.

39 Mas al cabo de tres años acaeció que unos esclavos de Semei se le huyeron á la jurisdicción de Aquis, hijo de Maaca, rey de Get; y fué Semei avisado de que sus esclavos se hallaban en Get.

40 Et surrexit Semei, et stravit asinum suum, ivitque ad Achis in Geth ad requirendum servos suos, et adduxit eos de Geth.

40 Con lo que Semei fué y aparejó su jumento y marchó á verse con Aquis en Get para recobrar sus esclavos, de donde en efecto se los trajo consigo.

41 Nuntiatum est autem Salomoni quod isset Semei in Geth de Jerusalem, et rediisset.

41 Dieron luego parte á Salomón de que Semei había ido de Jerusalén á Get, y vuelto.

42 Et mittens vocavit eum, dixitque illi : Nonne testificatus sum tibi per Dominum, et prædixi tibi : Quacumque die egressus ieris huc et illuc, scito te esse moriturum : et respondisti mihi : Bonus sermo, quem audivi ?

42 Y enviando el rey á llamarle, le dijo: ¿No te juré yo por el Señor, y te previne que en cualquier día que salieses para ir acá ó acullá, se te quitaría la vida? Y tú me respondiste: Justa es la orden que acabo de oir,

43 quare ergo non custodisti jusjurandum Domini, et præceptum quod præceperam tibi ?

43 ¿Cómo es, pues, que has traspasado el juramento del Señor, y el precepto que yo te puse?

44 Dixitque rex ad Semei : Tu nosti omne malum cujus tibi conscium est cor tuum, quod fecisti David patri meo : reddidit Dominus malitiam tuam in caput tuum :

44 Y añadió el rey á Semei: Tú bien sabes, y tu misma conciencia es testigo de todo el mal que hiciste á mi padre David. El Señor ha hecho caer sobre tu cabeza el castigo de tu maldad.

45 et rex Salomon benedictus, et thronus David erit stabilis coram Domino usque in sempiternum.

45 Mas el rey Salomón será bendito, y el trono de David será estable para siempre delante del Señor.

46 Jussit itaque rex Banaiæ filio Jojadæ, qui egressus, percussit eum, et mortuus est.

46 En seguida dió el rey sus órdenes á Banaías hijo de Joyada, el cual saliendo á fuera le hirió, y le dejó muerto.

Latín: Biblia Sacra Vulgata (1592). Español: La Biblia (Torres-Amat) (1823-1825 (AT éd. 1834, NT éd. 1894)).

Toda la Biblia sin conexión, con marcador de página y versículos resaltados: la Biblia católica en la app.