Koronka do Bożego Miłosierdzia: Jak ją odmawiać

Wielu z nas pyta, jak odmawiać koronkę do Bożego Miłosierdzia, i pragnie czynić to dobrze. Zanim jednak przejdziemy do samej formy tej modlitwy, winniśmy uczciwie powiedzieć, czym ona jest, a czego nie jest. Koronka do miłosierdzia Bożego to nabożeństwo nowe, dwudziestowieczne, związane z osobą świętej siostry Faustyny Kowalskiej z Krakowa. Nie należy ono do dawnej, przedsoborowej tradycji Kościoła i zostało zatwierdzone dopiero w czasach nam współczesnych. W tym artykule wyjaśnimy je rzetelnie, a następnie wskażemy starsze, sprawdzone przez wieki modlitwy do miłosierdzia Bożego, które każdy katolik może odmawiać z całą pewnością.

Skąd pochodzi koronka do Bożego Miłosierdzia

Koronka, którą znamy dziś, narodziła się w latach trzydziestych XX wieku. Siostra Faustyna spisała ją w swoim „Dzienniczku", a nabożeństwo to rozpowszechniło się dopiero w drugiej połowie wieku. Jego formalne uznanie przez Stolicę Apostolską oraz kanonizacja siostry Faustyny nastąpiły wiele lat później, już w naszych czasach.

Trzeba to powiedzieć wyraźnie i bez ogródek: koronka do Bożego Miłosierdzia, choć dziś bardzo popularna w Polsce, nie jest nabożeństwem dawnym ani częścią tej tradycji liturgicznej i duchowej, którą tu pielęgnujemy, sięgającej czasów przed reformami. Wymieniamy ją, ponieważ wielu szuka rzetelnej odpowiedzi, czym ona jest. Naszym zadaniem jest mówić prawdę i nie przedstawiać rzeczy nowych jako odwiecznych.

Samo zaś miłosierdzie Boże nie jest bynajmniej odkryciem XX wieku. Jest ono jednym z najstarszych i najczęściej wyznawanych przymiotów Boga w całym Piśmie Świętym. Psalmista woła: „Zmiłuj się nade mną, Boże, według wielkiego miłosierdzia twego, i według mnóstwa litości twoich zgładź nieprawość moją" (Ps 50, 3). A psalm dziękczynny dodaje: „On miłościwie odpuszcza wszystkie nieprawości twoje, uzdrawia wszystkie choroby twoje" (Ps 102, 3). Miłosierdzie Boże Kościół wyznawał, śpiewał i wypraszał na długo, zanim powstała jakakolwiek koronka.

Jak odmawiać koronkę do Bożego Miłosierdzia

Dla tych, którzy chcą wiedzieć, jak wygląda sama forma tego nabożeństwa, podajemy ją poniżej. Koronkę odmawia się na zwykłym różańcu, czyli na pięciu dziesiątkach paciorków.

Na początku odmawia się:

• Ojcze nasz,
• Zdrowaś Maryjo,
• Wierzę w Boga (Skład Apostolski).

Na dużych paciorkach (tam, gdzie zwykle odmawia się Ojcze nasz) mówi się:

„Ojcze Przedwieczny, ofiaruję Ci Ciało i Krew, Duszę i Bóstwo najmilszego Syna Twojego, a Pana naszego Jezusa Chrystusa, na przebłaganie za grzechy nasze i całego świata".

Na małych paciorkach (po dziesięć razy w każdej dziesiątce) powtarza się:

„Dla Jego bolesnej męki, miej miłosierdzie dla nas i całego świata".

Na zakończenie, po pięciu dziesiątkach, odmawia się trzykrotnie:

„Święty Boże, Święty Mocny, Święty Nieśmiertelny, zmiłuj się nad nami i nad całym światem".

Cała koronka trwa zwykle około kwadransa. Wedle przyjętego zwyczaju odmawia się ją chętnie o godzinie piętnastej.

Zauważmy przy tym rzecz pouczającą: trzykrotne wezwanie „Święty Boże, Święty Mocny, Święty Nieśmiertelny", którym wieńczy się koronkę, nie jest wynalazkiem nowym. To starożytny Trisagion, hymn śpiewany w Kościele od wieków, znany choćby z liturgii Wielkiego Piątku. Tak więc nawet w nowym nabożeństwie odzywa się głos dawnej tradycji.

Dawne nabożeństwa do miłosierdzia Bożego

Skoro pragniemy czcić miłosierdzie Boże w duchu nieprzerwanej tradycji Kościoła, mamy do dyspozycji modlitwy starsze i pewne, których świętości nikt nigdy nie podawał w wątpliwość. Zachęcamy, by sięgnąć właśnie po nie.

Trisagion — „Święty Boże"

Ów hymn, który zna każdy Polak z gorzkich żalów i z liturgii Wielkiego Piątku, jest jedną z najstarszych modlitw uwielbienia i błagania o litość: „Święty Boże, Święty Mocny, Święty Nieśmiertelny, zmiłuj się nad nami". W tych kilku słowach zawiera się i adoracja świętości Bożej, i pokorna prośba o miłosierdzie.

Litania do Najświętszej Krwi Chrystusa

Krew Chrystusa jest ceną naszego odkupienia i samym źródłem miłosierdzia. Z przebitego boku Zbawiciela, jak zaświadcza Ewangelia, „natychmiast wyszła krew i woda" (J 19, 34). Litania do Najdroższej Krwi Chrystusa jest dawnym i pełnym żaru wołaniem o owoce tej Krwi, którą zostaliśmy zbawieni. Kto pragnie modlić się o miłosierdzie, znajdzie w niej modlitwę głęboko zakorzenioną w wierze Kościoła.

Litania do Najświętszego Serca Pana Jezusa

Nabożeństwo do Serca Jezusowego, otwartego włócznią na krzyżu, jest być może najwspanialszą szkołą ufności w miłosierdzie Boże, jaką dała nam tradycja. Litania do Najświętszego Serca Pana Jezusa sławi to Serce jako „cierpliwe i wielkiego miłosierdzia" oraz „źródło wszelkiej pociechy". Tu czcimy miłosierdzie nie w oderwaniu, lecz w samym przebitym Sercu Tego, który nas umiłował.

Psalmy pokutne i Różaniec

Nie zapominajmy także o Psałterzu, tej odwiecznej modlitwie Kościoła. Psalm 50 („Zmiłuj się nade mną, Boże") oraz psalm 135 z powracającym refrenem „bo na wieki miłosierdzie jego" są skarbnicą próśb o litość. A obok nich stoi Różaniec, o którym Katechizm świętego Piusa X mówi wprost, że dobry chrześcijanin powinien odmawiać go każdego dnia. Rozważając w nim mękę Pańską, rozważamy zarazem najwyższy dowód miłosierdzia Bożego.

Postawa serca

Każda modlitwa o miłosierdzie domaga się, byśmy i sami byli miłosierni. „Bądźcie więc miłosierni, jak i Ojciec wasz miłosierny jest" (Łk 6, 36), mówi Pan. Katechizm świętego Piusa X przypomina, że uczynki miłosierdzia względem ciała i duszy bliźniego są nieodłączne od prawdziwej pobożności. Modlitwa, która nie przemienia życia, byłaby martwa.

Tym, którzy pragną czcić miłosierdzie Boże przez dziewięć kolejnych dni, poświęciliśmy osobne opracowanie — nowennę do Miłosierdzia Bożego, gdzie wskazujemy dawne, pewne formy takiej dziewięciodniowej modlitwy. A kto w utrapieniu szuka zarazem osłony i ufności, niech sięgnie po Psalm 91, wielką pieśń o Bożej ochronie, którą Kościół odmawia co wieczór w Komplecie, albo po dawną koronkę do św. Michała Archanioła, wzywającą obrony anielskich chórów.

Ufajmy zatem w miłosierdzie Boże, które jest „z pokolenia w pokolenie" (Łk 1, 50), ale czyńmy to przez modlitwy pewne, sprawdzone i przekazane nam przez świętych dawnych wieków. Tak czcimy miłosierdzie Boże bez zerwania z tym, co Kościół zawsze wyznawał.

Obok koronki odmawia się litanię wysławiającą ten sam przymiot Boga; jej tekst i miejsce w tradycji omawiamy przy litanii do Miłosierdzia Bożego.

Nabożeństwo do Miłosierdzia Bożego w całości

Koronka jest najkrótszą z form tego nabożeństwa; obok niej istnieją dłuższe.

Dziewięć dni obejmuje nowenna do Miłosierdzia Bożego, rozpoczynana w Wielki Piątek. Tekst litanii podajemy przy litanii do Miłosierdzia Bożego, a zapiski, z których wyrosło całe nabożeństwo, omawiamy przy świętej Faustynie — wraz z koniecznym rozróżnieniem między objawieniem prywatnym a nauką Kościoła.

Często zadawane pytania

Jak odmawiać koronkę do miłosierdzia Bożego?

Koronkę odmawia się na różańcu: rozpoczyna Ojcze nasz, Zdrowaś Maryjo i Wierzę w Boga; na dużych paciorkach mówi się „Ojcze Przedwieczny, ofiaruję Ci Ciało i Krew…", a na małych dziesięciokrotnie „Dla Jego bolesnej męki, miej miłosierdzie…"; na końcu trzy razy „Święty Boże". Przypominamy jednak, że jest to nabożeństwo nowe, dwudziestowieczne, a nie część dawnej tradycji.

Ile trwa koronka do miłosierdzia Bożego?

Odmówienie całej koronki zajmuje zwykle około piętnastu minut. Jest więc to modlitwa krótka, podobnej długości jak jedna część Różańca.

Co to jest koronka do miłosierdzia Bożego?

Jest to nabożeństwo spisane w XX wieku przez siostrę Faustynę z Krakowa i zatwierdzone w czasach nam współczesnych. Czci ono miłosierdzie Boże, lecz nie należy do przedsoborowej tradycji Kościoła. Kto pragnie modlić się dawnymi, pewnymi formami, znajdzie je w Trisagionie, litaniach do Najdroższej Krwi i Najświętszego Serca oraz w psalmach pokutnych.

Nabożeństwo to spisała św. siostra Faustyna.

Aplikacja Iter Fidei zawiera modlitwy, psalmy i nowenny, po łacinie i po polsku, z audio. Pobierz tutaj.

Źródła. Pismo Święte w przekładzie ks. Jakuba Wujka (Ps 50, 3; Ps 102, 3; Ps 135; Łk 1, 50; Łk 6, 36; J 19, 34; Tt 3, 5); Katechizm świętego Piusa X (część V, o uczynkach miłosierdzia i o ćwiczeniach pobożnych zalecanych chrześcijaninowi); starożytny hymn Trisagion z liturgii Wielkiego Piątku.